Nguyễn Tôn Hiệt – Những câu hỏi về cái “uẩn khúc” của Ngô Tự Lập trong vụ Guillemin
21/07/2010 | 7:00 sáng | 38 Comments
Category: Văn học - Nghệ thuật
Thẻ: Tranh luận Nguyễn Tôn Hiệt - Ngô Tự Lập
Trong bài “Một sai sót cần đính chính, một lời cám ơn và vài vấn đề khác với Nguyễn Tôn Hiệt”, Ngô Tự Lập đã mở đầu bằng câu:
Bài viết mới nhất của Nguyễn Tôn Hiệt, nhan đề “Ngô Tự Lập không chỉ ‘kín đáo’ đạo văn của Brent Hayes Edwards, mà còn công khai đoạt văn của Alain Guillemin!” sẽ rất công bằng và chính xác, nếu không có một uẩn khúc.
Anh đã thấy được rằng những lời phê phán của tôi là rất công bằng và chính xác. Thành thật cảm ơn anh. Tuy nhiên, câu “nếu không có một uẩn khúc” và một số ý tưởng khác của anh khiến tôi phải viết bài này; và để cho mọi vấn đề được thực sự sáng tỏ, tôi sẽ nêu lên một loạt những câu hỏi và những nhận định mà tôi hoàn toàn đặt cơ sở trên lý luận.
Tôi xin nói ngay rằng khi anh viết thêm “nếu không có một uẩn khúc”, thì tôi thấy rất lạ, vì cái “uẩn khúc” đó là cái gì chỉ riêng một mình anh biết, và hoàn toàn không dính dáng gì đến công việc của tôi như một người đọc và nhận định/phê phán về một văn bản. Phần “nếu không có một uẩn khúc” ấy hoàn toàn không phải là một điều kiện trong tương quan logic “nếu… thì…” cho sự rất công bằng và chính xác.
Anh nghĩ xem câu này nghe thế nào: “Nếu không có một uẩn khúc (nào đó xảy ra cho riêng anh, chỉ một mình anh biết), thì bài nhận định/phê phán của tôi về văn bản của anh sẽ rất công bằng và chính xác”, hay nói cách khác “Nếu có một uẩn khúc (nào đó xảy ra cho riêng anh, chỉ một mình anh biết), thì bài nhận định/phê phán của tôi về văn bản của anh trở nên không công bằng và không chính xác.”
Thật là một lối lý luận lạ lùng, vì nếu thế thì bất cứ ai khi đọc một văn bản của một người khác cũng đều không thể đưa ra một nhận định hay một lời phê phán nào cả, mà phải chờ đợi (không biết bao nhiêu năm) cho đến khi có những “uẩn khúc” nào đó được tác giả của văn bản đích thân tiết lộ, kẻo không thì mọi nhận định hay phê phán đều không công bằng và không chính xác!
Nhưng cái “uẩn khúc” của anh là gì vậy? Theo như anh giải thích, cái “uẩn khúc” ấy là báo Tiền Phong đã tự ý thêm vào bài viết của anh đoạn văn “Nguyễn Ái Quốc được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất” – Đó là đánh giá của giáo sư Alain Guillemin, chuyên gia hàng đầu của Pháp về Văn học Pháp ngữ Việt Nam”.
Xét trên bình diện lý luận, cái “uẩn khúc” này có thể làm sinh ra các vấn đề như sau:
1. Người ta hoàn toàn có quyền nghi ngờ rằng cái “uẩn khúc” này không có thật — cho đến khi nào đích thân báo Tiền Phong công khai thừa nhận rằng điều ấy quả thực đã xảy ra và họ công khai xin lỗi Ngô Tự Lập.
2. Người ta hoàn toàn có quyền nghi ngờ rằng anh Ngô Tự Lập không phải là tác giả của câu “Nguyễn Ái Quốc được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất”, mà tác giả chính là Alain Guillemin — cho đến khi nào đích thân Alain Guillemin công khai khẳng định trên một tạp chí có uy tín rằng ông ta không phải là tác giả của câu đó, mà tác giả chính là Ngô Tự Lập.
3. Ngô Tự Lập đã trình bày một cái “uẩn khúc” chỉ riêng một mình anh biết và hoàn toàn không có một bằng chứng cụ thể, trực tiếp và khả tín nào để chứng minh sự hiện hữu của cái “uẩn khúc” đó.
Đối với cái “uẩn khúc” đó anh đã xử trí như thế nào? Anh viết:
“Tôi phát hiện ra sự nhầm lẫn này hơi muộn, vì khi đó tôi đang bận làm luận án ở Hoa Kỳ, mà Tiền phong lại không phải tờ báo mạng tôi đọc hàng ngày. Khi mới phát hiện ra, tôi cảm thấy khá bức xúc. Bởi vì gán cho GS. Guillemin những điều ông không nói, dù do vô ý, là điều bất nhã, thậm chí xúc phạm. Nhưng vì sự việc xảy ra đã khá lâu, và với kinh nghiệm làm việc với báo chí Việt Nam, tôi biết rằng đòi họ sửa chữa những lỗi như vậy trong những số báo cũ là rất khó. Tôi đành chỉ than thở với bè bạn.”
Lời giải thích này cũng có thể làm sinh ra một loạt những thắc mắc như sau:
1. Anh gửi bài cho báo Tiền Phong mà anh lại không đọc trang internet của báo ấy? Cho đến khi “hơi muộn” thì anh mới giở ra đọc ư?
2. “Hơi muộn” là bao lâu?
3. Nếu thời gian ấy đang đang bận làm luận án ở Hoa Kỳ đến độ không có thì giờ để đọc chính bài viết anh đã gửi đăng, thì làm sao anh có thì giờ để viết chính bài viết ấy?
4. Khi phát hiện điều ấy, anh cảm thấy “khá bức xúc” vì đó là “điều bất nhã, thậm chí xúc phạm” đến GS. Guillemin, nhưng anh lại không hề thử liên lạc với tờ báo để yêu cầu họ điều chỉnh?
5. Có phải quả thật sự việc xảy ra đã “khá lâu” nên nó “hơi muộn” để anh có thể yêu cầu điều chỉnh?
6. Nếu thế, đáng lẽ, “theo kinh nghiệm”, anh biết rằng “đòi họ sửa chữa những lỗi trong những số báo cũ là rất khó”, thì ngay sau khi gửi bài, anh đã phải đón xem để (trong trường hợp có điểm gì bị lệch lạc thì anh) có thể yêu cầu họ sửa chữa trong thời gian sớm nhất. Chứ sao anh lại để cho “khá lâu” sau đó rồi mới giở ra xem và phát hiện thì đã “hơi muộn”?
7. Để bảo vệ danh dự của GS. Guillemin, nếu anh biết anh không thể yêu cầu báo Tiền Phong sửa chữa, thì sao ngay lúc đó anh không gửi đăng một bản chính xác trên một hay nhiều tờ báo khác ở Việt Nam và/hay ở hải ngoại? Hay ít nhất anh cũng có thể gửi đăng một mẩu tin đính chính về sự cố ấy chứ?
8. Suốt từ đó đến nay, hơn 5 năm qua, anh đã viết và gửi đăng nhiều bài khác, thì tại sao anh không cố gắng thêm một chi tiết đính chính về cái “uẩn khúc” đó trong những bài ấy?
9. Đặc biệt, 5 năm sau, tức là vào tháng 05/2010, khi anh viết và gửi đăng bài “Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam” trên báo Công An Nhân Dân, trong đó anh đã chép lại nguyên văn câu ấy, nhưng anh không hề chú thích thêm một lời nào về cái “uẩn khúc” đã xảy ra 5 năm trước. Đáng lẽ đó chính là cơ hội tốt nhất để anh có thể giải thoát mình khỏi cái cảm giác “khá bức xúc” bằng cách đính chính lại cái “điều bất nhã, thậm chí xúc phạm” đến GS. Guillemin, thế thì tại sao anh lại không hề nhắc đến GS. Guillemin dù chỉ một lời?
10. Nói thật với anh Ngô Tự Lập, ngay từ lần đầu đọc bài “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ” của anh trên báo Tiền Phong, tôi đã lấy làm thắc mắc về điều kỳ quái này, nhưng trong cuộc tranh luận trên Tiền Vệ tôi vẫn mang sự thắc mắc ấy mà không nói thẳng ra. Tôi chờ xem thử anh sẽ giải thích như thế nào khi tôi nhắc đến câu văn ấy. Ngày 01/06/2010, trong bài “‘Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam’… Ôi, chuyện còn dài…” (để đáp lại bài “Trả lời Nguyễn Tôn Hiệt” của anh), tôi đã viết ở đoạn số 3 như sau:
Ở đầu bài “Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam”, ông nghè Lập viết: “Trong bài ‘Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ’, tôi viết rằng Hồ Chí Minh không chỉ là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam sớm nhất và thành công nhất, mà còn là cha đẻ của thể loại văn học viễn tưởng hiện đại Việt Nam…”
– Theo link của ông nghè, tại hạ đọc được bài “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ”
Đó là một cơ hội tốt để anh minh giải về cái “uẩn khúc” của anh, nhưng không biết vì sao anh vẫn không nắm lấy?
11. Đến ngày 15/07/2010, trong bài “Đạo văn: Lý thuyết và thực hành của Ngô Tự Lập”, tôi cũng đã lặp lại:
Trong bài “Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam”, ngay ở câu nhập đề, Ngô Tự Lập viết:
Trong bài “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ”, tôi viết rằng Hồ Chí Minh không chỉ là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam sớm nhất và thành công nhất, mà còn là cha đẻ của thể loại văn học viễn tưởng hiện đại Việt Nam.
Tìm trên internet, tôi thấy bài “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ” được đăng trên Tiền Phong Online ngày 14/05/2005 và đã được rất nhiều websites khác đăng lại.
Đó cũng là một cơ hội nữa để anh minh giải, nhưng vì sao anh vẫn không chịu thực hiện?
12. Đến ngày 16/07/2010, trong bài “Ngô Tự Lập không thể tự bào chữa về việc đạo văn”, một lần nữa tôi cũng nhắc lại đoạn văn đó, nhưng vì sao anh vẫn không hề nhân đó mà minh giải về cái “uẩn khúc” của anh?
13. Đến ngày 18/07/2010, cuối cùng, khi tôi tung ra bài “Ngô Tự Lập không chỉ ‘kín đáo’ đạo văn của Brent Hayes Edwards, mà còn công khai đoạt văn của Alain Guillemin!”, tức là khi tôi nói thẳng thừng về vụ này, thì lần đầu tiên anh mới chịu trình bày cái “uẩn khúc” của anh. Sao anh lại đợi đến lúc ấy mới trình bày, nếu quả thực suốt hơn 5 năm qua anh vẫn cảm thấy “khá bức xúc” về cái “điều bất nhã, thậm chí xúc phạm” đến GS. Guillemin trong bài báo “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ” đăng ngày 14/05/2005 trên báo Tiền Phong?
14. Cho đến cách đây chừng nửa năm, anh mới biết có “một nhà nghiên cứu ở Sài Gòn trích dẫn câu mào đầu nói trên”, và anh “đã nhắn chị đính chính lại”. Bởi đó là một câu của một giáo sư người Pháp ca tụng Hồ Chí Minh, cho nên trong 5 năm qua có thể hàng nghìn học sinh, sinh viên, thầy giáo ở Việt Nam đã trích câu ấy để sử dụng trong việc giảng dạy và viết bài về “văn chương của Bác”. Như thế, với tư cách một học giả, một nhà nghiên cứu văn học, một nhà giáo dục, anh có thấy đó là một điều vô cùng tai hại cho sự thật và đạo đức hay không?
15. Vì sao cho đến gần đây anh vẫn chỉ “cố gắng thông báo” với Tiền Phong bằng cách gửi thư cho họ qua mục “Ý kiến bạn đọc”? Vì sao anh, với tư cách tác giả, không gửi email trực tiếp đến họ qua địa chỉ hotline@baotienphong.com.vn hay gọi điện thoại số (84 4) 39434341, fax số (84 4) 39430693, hay đích thân lái xe đến toà báo của họ ở 15 Hồ Xuân Hương, Hà Nội, gặp ông Tổng biên tập Đoàn Công Huynh để yêu cầu ông ta thực hiện ngay việc đính chính?
16. Cho đến bây giờ, trong bài “Một sai sót cần đính chính, một lời cám ơn và vài vấn đề khác với Nguyễn Tôn Hiệt”, đăng trên diễn đàn talawas này, anh mới đưa vào một câu “chính thức đề nghị Tiền phong đính chính lại đoạn mào đầu của bài viết”. Nếu anh “chính thức đề nghị” họ, thì anh phải đích thân liên lạc trực tiếp với họ (theo cách ở đoạn số 15 trên đây), chứ anh nhét một lời đề nghị như thế giữa một bài trao đổi với tôi, thì làm thế nào mà gọi là “chính thức”? Liệu họ có đọc Talawas hay không? Liệu họ có đọc đúng cái bài ấy không? Nếu may mắn họ đọc đúng bài ấy, thì họ là ai trong toà báo Tiền Phong, có chức vụ gì, có cảm tưởng gì để phải xăn tay thực hiện cái “đề nghị chính thức” của anh?
17. Nếu rốt cuộc họ vẫn không bao giờ công khai đính chính và sửa đổi cái văn bản đã in trên báo Tiền Phong, thì anh sẽ làm thế nào để thuyết phục độc giả rằng cái “uẩn khúc” của anh là có thật?
18. Và nếu rốt cuộc chính giáo sư Alain Guillemin vẫn không đích thân công khai khẳng định trên một tạp chí có uy tín rằng ông ta không phải là tác giả của câu đó, mà tác giả chính là anh Ngô Tự Lập, thì sẽ làm thế nào để thuyết phục độc giả rằng cái “uẩn khúc” của anh là có thật?
19. Liệu cho đến khi anh có thể thực sự minh giải vấn đề, thì đã có bao nhiêu học sinh, sinh viên, thầy giáo ở Việt Nam đã trích câu ấy để sử dụng trong việc giảng dạy và viết bài? Anh có bao giờ thử tưởng tượng không?
20. Với lương tâm của một học giả, một nhà nghiên cứu văn học, một nhà giáo dục, anh cảm thấy thế nào về cái trách nhiệm của anh trong vấn đề này? Và anh sẽ làm gì để sửa lại những sai lầm đã vô tình diễn ra trong suốt hơn 5 năm qua và có thể sẽ còn lâu hơn thế nữa?
*
Trên đây là một loạt những câu hỏi và những nhận định mà tôi muốn nêu lên và mong anh suy nghĩ kỹ và giải đáp. Đây chỉ là những điều liên quan đến bài viết “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ” của anh trên báo Tiền Phong. Còn những vấn đề liên quan đến bài “Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam” trên báo Công An Nhân Dân thì tôi đã nói khá đủ trong nhưng bài trước nên tôi không cần phải nói thêm.
Vì sao tôi đã phải bỏ ra rất nhiều thì giờ để viết những bài phê phán anh Ngô Tự Lập? Để trả lời câu hỏi này, tôi xin trích lại một đoạn văn ở cuối bài “Góp ý với ông Nguyễn Văn Dân về ‘huyễn tưởng’, ‘viễn tưởng’, và vài điều khác”:
Thưa ông Nguyễn Văn Dân, tôi không hề “khắt khe” để làm gì cả. Nếu Ngô Tự Lập là một nhà báo vớ vẩn thì tôi đâu có mất thì giờ để phê phán. Ngô Tự Lập cũng không phải là một người chỉ được đào tạo ở Việt Nam. Anh ta đã từng được đào tạo trong những trường đại học lớn ở Pháp và Mỹ. Nếu Ngô Tự Lập không sành sõi các nguyên tắc chính quy để viết essay, thì anh ta đã không thể tốt nghiệp từ những trường đại học ấy. Đáng lẽ anh ta phải làm gương cho học giới ở Việt Nam, chứ sao lại vi phạm những lỗi lầm giống như họ!
___________________
Viết thêm về một chuyện bên lề:
Chuyện này đáng lẽ không nên đem vào tranh luận, nhưng vì anh Ngô Tự Lập đã đem vào nên tôi thấy cũng nên viết mấy lời, kẻo có người (như một ông bạn thân của anh) lại “hiểu lầm”!
Ngô Tự Lập viết: “Đọc những bài của Nguyễn Tôn Hiệt, mà bây giờ tôi được biết chính là Hoàng Ngọc-Tuấn…”
Anh khám phá điều ấy thì cũng muộn gần bằng tái khám phá châu Mỹ! Tháng 12 năm 2004, sau khi viết bài thơ “Đứa con của cơn hảo mộng”, Tôi đã lấy bút danh Nguyễn Tôn Hiệt, vì lúc ấy tôi tự thấy quan niệm và bút pháp thơ của tôi bắt đầu có sự thay đổi. Trước kia, Hoàng Ngọc-Tuấn không làm thơ như thế, vậy hãy khai sinh một cây bút thơ mới. Tại sao Nguyễn Tôn Hiệt? Vì tôi muốn tìm cách đảo ngược cái tên của tôi theo một cách nào đó. Nguyễn Tôn Hiệt (NTH) tức là Ngoc-Tuan Hoang (NTH). Đơn giản là thế.
Việc sử dụng bút danh khác cho thơ của tôi xảy ra trong thời gian tôi say mê Fernando Pessoa (1888-1935). Nhà thơ Bồ-đào-nha này có 72 bút danh khác nhau cho 72 khuôn mặt văn học khác nhau của mình. Mỗi bút danh đều được Pessoa viết cho một tiểu sử khác nhau, với những chi tiết hoàn toàn khác nhau về tính tình, tư tưởng, bút pháp… Nổi tiếng nhất là các bút danh Alberto Caeiro, Ricardo Reis, Álvaro de Campos, Bernardo Soares, C. Pacheco, vân vân. Sau khi Pessoa qua đời, người ta mới dần dần khám phá ra rằng 72 nhà thơ ấy chỉ là một người!
Ấy thế mà tôi lại không giấu nổi mình như Pessoa. Ngay sau khi viết được một số bài thơ theo bút pháp mới, rồi tung ra cái “Tuyên ngôn về THƠ THỰC HIỆN” vào tháng 5 năm 2005, tôi đã gửi nó đi “tiếp thị” với các bạn văn của tôi ở Úc, ở Mỹ, và các bạn văn “ngoài luồng” ở Sài Gòn, Hà Nội, Hải Phòng, Nha Trang… Sau đó, tôi mở một trang Yahoo 360 cho Nguyễn Tôn Hiệt, trong đó tôi đăng thơ và những bài viết châm biếm, phê phán chính trị, rồi tôi nối kết với nhiều bạn cũ và mới, và tôi cho những người đáng tin cậy biết Nguyễn Tôn Hiệt tức là Hoàng Ngọc-Tuấn. Sau khi Yahoo 360 sập tiệm, tôi mở trang Facebook và trên đó tôi cũng trao đổi với các bạn bè cũ mới như Hoàng Ngọc-Tuấn, và như Nguyễn Tôn Hiệt. Gần đây nhất, tôi tình cờ gặp cô bé Joyce Anne Nguyen trên Facebook và tôi đã cho cô bé biết rằng: “Bác cũng là Nguyễn Tôn Hiệt!” Chẳng có gì để giấu! Tôi đã từng bị cấm nhập cảnh Việt Nam một lần, và bị thu hồi visa Việt Nam một lần (việc này tất cả các bạn văn thân thiết của tôi ở Úc và Sài Gòn đều biết), và tôi không muốn về Việt Nam nữa, cho đến khi nào quê hương tôi thực sự trở thành một quốc gia tự do và dân chủ.
Trong gần 6 năm qua, những bài thơ và văn của Nguyễn Tôn Hiệt đã lan đi khắp nơi, và hầu như rất nhiều dân văn nghệ ở Việt Nam, đặc biệt ở Sài Gòn, đều biết Nguyễn Tôn Hiệt là ai, (chẳng hạn, có thể thấy trong một cảm tưởng của nhà thơ Trần Tiến Dũng). Trước đây, giá như tôi có dịp trao đổi thường xuyên với anh Ngô Tự Lập thì chắc chắn là tôi đã cho anh biết rồi, chứ đâu phải đợi đến bây giờ anh mới “được biết” (do một bạn văn nào đó ở Hà Nội nói lại?).
Nguyễn Tôn Hiệt thường viết văn xuôi theo lối hài hước, châm biếm. Và từ đầu cuộc tranh luận này, tôi đã dùng kiểu ngôn ngữ đó để đối đáp với Ngô Tự Lập. Nhưng dần dần, cuộc tranh luận trở nên căng thẳng hơn, và tôi không thể dùng lối văn đùa cợt được nữa. Vì thế, Nguyễn Tôn Hiệt đành phải tiếp tục cuộc tranh luận bằng giọng văn Hoàng Ngọc-Tuấn vậy.
20/07/2010
© 2010 Nguyễn Tôn Hiệt
© 2010 talawas
Bình luận
38 Comments (bài “Nguyễn Tôn Hiệt – Những câu hỏi về cái “uẩn khúc” của Ngô Tự Lập trong vụ Guillemin”)
« Trang trước 1 2 3 Trang sau »
Tôi vừa vô blog của Trương Thái Du thấy các comments này – post lại đây mời quí bác đọc chơi:
http://truongthaidu.wordpress.com/2010/07/20/hoang-ng%E1%BB%8Dc-tu%E1%BA%A5n-m%E1%BA%B7c-vay/#comment-2521
• Thuy H
Tháng 7 22, 2010 @ 19:53:36
Anh Trương Thái Du ơi,
Chuyện ông HNTuấn là NTHiệt bọn em đã biết từ lâu rồi . Nô-en 2004 ông ấy về VN có đọc thơ NTHiệt cho bọn em nghe trong một buổi gặp mặt văn nghệ đóm điếu . Bọn em hỏi NTHiệt là ai thì ông Tuấn nói chính là ông . Ông này đúng là thuộc diện “lề trái”, thơ rất căng .Em nghĩ trong học thuật nếu ông Lập có làm gì không chính qui thì cứ để người ta phê phán mà rút kinh nghiệm thôi. Xưa nay tranh luận học thuật như mổ bò cũng thường xảy ra.Có lẽ ông Tuấn cũng có động cơ bức xúc chính trị nhưng các bài phê phán của ông ấy không thấy nói ra nên cũng chưa có gì khẳng định. Sóng gió ầm ĩ dăm ba hôm rồi cũng qua thôi.
• sáu Bảnh
Tháng 7 22, 2010 @ 09:48:19
Ở đất nước tự do dân chủ, việc mặt váy là quyền cơ bản của mỗi công dân ( cả đờn ông lẫn đờn bà)
• Trương Thái Du
Tháng 7 22, 2010 @ 00:37:47
@TTH: Lập luận tôi cũng nói rồi, ngại nhắc lại. Anh Lập viết mấy bài báo phổ thông, qui kết nặng thế không có cái tình. Cách tranh luận của ông Hiệt rất phản cảm, moi móc và lên gân để lấy cái đúng về mình, qua đó âm mưu nâng cao mình lên. Kiểu đó rất hạ cấp, vài phản hồi trên talawas cũng đã chỉ ra.
• TTH
Tháng 7 21, 2010 @ 23:13:08
Anh Du sao không bênh vực bác Lập bằng cách tranh luận mà lại chọn cách chọt bác Hiệt-Tuấn vậy nhỉ? Cho dù dưới tên nào thì nội dung tranh luận mới là quan trọng chứ không phải tên gọi hơn nữa có lẽ vì ít đọc Tiền Vệ nên anh Du không biết ông Tuấn với ông Hiệt là 1.
Về cách anh đánh đồng chuyện HN Tuấn mượn danh NT Hiệt (dù thật ra đó là bút danh của ông ấy lâu rồi) với chuyện Lý Tống giả gái tôi thấy anh lầm lẫn nặng hay cố tình vậy. Chuyện Lý Tống giả gái để làm việc xấu. Ai cũng lên án hết. Ngược lại việc ông Tuấn làm anh dám nói là xấu không? Có giỏi tranh luận đi anh? Việc ông Tuấn mượn tên Hiệt (theo như cách nói của anh) nhưng làm việc đúng thì cũng giống như công an đóng giả để bắt cướp. Anh có dám cho hành động đó của công an là xấu như Lý Tống giả gái không?
Một người tự trọng thì cũng là người biết tôn trọng người khác, vậy có thể châm biếm người khác một cách cay độc như thế này không:
“Tại hạ thấy ông nghè Lập trước kia đã khăn gói sang du học ở Mỹ, nay trở về nước, tưởng sẽ đem cái kiến văn bác dật mà soi sáng chốn văn học ao làng, ngờ đâu ông nghè lại cũng nhập vô phường văn công hát xẩm. Tưởng ông nghè Lập phát hiện cái gì mới mẻ lắm, té ra ông cũng chỉ nhai lại cái bã mía.”
Đó là sự mỉa mai đầy ác ý (sarcasm) chứ không phải là châm biếm hài hước (irony). Nếu irony là lối viết hài hước châm biếm của một trí tuệ sâu sắc và bao dung, thì sarcasm là lối viết của một người có thể có trí tuệ nhưng nhỏ nhen hẹp lượng.
Irony là lối viết của người quân tử, thấu hiểu sự đời mà cũng đau đớn vì những xấu xa của đời.
Sarcasm là lối viết của kẻ có cái tôi to lớn thích khoác áo của người quân tử, phê phán người khác không phải để làm người ta tốt hơn, mà để tự thấy mình cao thượng hơn. Những kẻ như vậy thường “chuyện bé xé ra to”, biến những tranh luận tầm phào thành những trận bút chiến đầy kịch tích mà cái đích cuối cùng là phải hạ nhục cho bằng được đối thủ, bất cần biết đến danh dự hay uy tín của “đối thủ” cho dù đó cũng chỉ là một người viết như mình. Trong thời đại internet, những bài viết hạ uy tín người khác bao giờ cũng được hưởng ứng bởi một đám đông nhảy vào ăn ké góp vui, hùa theo lăng nhục người khác – một kiểu “online mob” – để tìm kiếm khoái lạc Schadenfreude.
Lẽ ra ông NTL không nên đáp lời với lối châm biếm hạ cấp này.
Cá nhân tôi cũng cảm thấy hài hước khi ông NTL tôn Nguyễn Ái Quốc thành “cha đẻ của văn học viễn tưởng”, và trong bụng cũng nghĩ thầm: đã là “cha già dân tộc” thì tôn lên làm cha đẻ của thứ gì mà chả được. Nhưng đó là một chuyện.
Còn việc buộc tội NTL là đạo văn lại là chuyện khác, vì đối với một người người viết văn, một học giả, thì không có gì sỉ nhục hơn khi bị buộc tội đạo văn. Một người tự trọng và biết tôn trọng người khác, nhất định phải có sự thận trọng và cân nhắc trước khi buộc người khác vào một tội lớn như vậy.
Hai bài viết của ông NTL không phải là luận văn tiến sĩ, cũng chẳng phải những bài nghiên cứu đăng trên những tạp chí có tính học thuật. Tức là không phải “original work” mà chỉ là “derivative work”. Tôi dám cá với ông Hiệt là nếu ông dịch hai bài này sang tiếng Anh hay tiếng Pháp rồi gửi cho hai ông Guilleman và Edwards hỏi xem có phải các ông ấy đã bị đạo văn hay không, thì tôi tin là hai ông ấy sẽ không cho là như vậy. Còn có ai có thẩm quyền phán xét về chuyện này hơn là hai ông?
Kính gửi hai bác Giao Du:
Người Sưu Tầm viết:
“Sau khi bài thơ “Tôi biết ơn những người vấp ngã” của nhà thơ Nguyễn Tôn Hiệt được nhà phê bình văn học Nguyễn Hưng Quốc giới thiệu trên blog của Đài VOA, rất nhiều trang web đã tiếp ứng và phổ biến rộng rãi. Trong số đó có những trang nhiều người đọc như Việt Báo, Dân Luận, Diễn đàn X-cafe, blog Free Lê Công Định, Tuổi trẻ Việt Nam Hải ngoại, v.v.”
Bác Giao/Du viết:
Tự Quảng Cáo thì cũng không có gì là không được, như chào hàng thôi, nhưng mà giả đò, để tự viết về mình như là rất khách quan thì không được rồi !
Tôi đọc đoạn này chỉ thấy nó thuần đưa thông tin [sưu tầm], nếu một người khác, hay chính tác giả của nó với một tên khác viết, cũng không có gì lạ và đáng để nói. Việc nó chỉ dẫn thông tin, nên dù có là chính HNT lấy bút danh Người Sưu Tầm thì cũng đúng người đúng việc.
Chừng nào HNT lấy bút danh NST sau đó vào khen “ôi, thơ NTH hay quá, NTH là thi sĩ lớn, blah blah blah” thì là chuyện khác. Cái đó mới gọi là tự sướng. Còn đưa lại những thông tin khách quan thì chẳng có gì là tự sướng cả.
Tôi nghĩ những chuyện bới móc này nên dừng ở đây là vừa, bởi vì, xin lỗi hai bác tôi phải dùng đến những từ này: nó vừa nhàm, vừa nhảm, vừa nhỏ nhen.
Trân trọng.
Xin phép các bác ở đây tôi muốn nhắn riêng với ông Trương Thái Du một vài câu.
Nguyên tắc đạo đức tối thiểu là : khi phát hiện hành vi trộm cướp – thì bất kì ai từ vô danh tới hữu danh hay ở bất kì vị trí nào – cũng đều phải tố giác kẻ trộm cướp.
Cố tình bao biện, che chắn, giúp đỡ cho kẻ trộm cướp thì cũng như tòng phạm – cũng vô đạo đức như kẻ trộm cướp.
Cố tình quay chiều công lí – lên án người tố giác – thì chứng tỏ không còn một chút đạo đức nào hết.
“ta thấy rèm nhung khép lại rồi
hạ màn, “kèn thổi” hết trò chơi
sao không quay gót, tên hề đã
dở mãi “trò điêu” diễn với người
Sáng nay thức dậy thấy những PH quanh câu chuyện này càng ngày càng giá trị, lôi kéo được cả những tên tuổi xưa nay gần như chưa từng thấy xuất hiện mà thảy đều “lời lời thanh nghị”, nhớ mấy câu trong một bài thơ của MT “Ta Thấy Hình Ta Những Miếu Đền”, có mạo muội sửa chuyển đi vài chữ, gọi là một sự đóng góp thêm.
Thấy ông Ngô Tự Lập tự ý phong cho ông Alain Guillemin lên thành “Giáo Sư”, “chuyên gia hàng đầu của Pháp về Văn học Pháp ngữ”, tôi choáng váng. Bây giờ nhân có ông/bà Thuận lên tiếng, tôi cũng lấy trớn, góp mấy lời.
Ông Alain Guillemin này không phải là giáo sư gì ráo. Ông này là “chercheur” (“nghiên cứu viên”, đúng như ông/bà Thuận nói), làm việc ở Laboratoire méditerranéen de sociologie tại Aix-en-Provence. Cả sự nghiệp của ông này chỉ có một cuốn sách đầu tay, A la recherche du meilleur des mondes, mới xuất bản năm 2006. Cộng thêm chừng chục bài tiểu luận, với dăm ba bản dịch. Vậy thôi.
Tôi đã có dịp gặp sơ qua ông này hồi tháng Ba – 2004, tại một cuộc hội thảo ở Marseille. Tính tình ông này cũng nhẹ nhàng, khiêm tốn. Nếu biết mình được Ngô Tự Lập phong hàm “Giáo Sư”, “chuyên gia hàng đầu của Pháp về Văn học Pháp ngữ”, chắc ông Guillemin phải đỏ mặt.
Tôi nghĩ anh Lập này muốn lấy ống đu đủ thổi ông Guillemin cho to lên rồi dùng “Giáo Sư” Guillemin để thổi ống đu đủ cho ông Hồ Chí Minh phồng to lên hơn chút nữa. Cái kiểu chơi này gọi là kiểu thổi ống đu đủ dây chuyền. Không khéo thổi quá trớn, nổ tung, chết cả đám.
Mấy lời.
Không hiểu bạn Trương Thái Du bao nhiêu tuổi, hiện sống ở đâu, mà nhìn gì cũng thấy quảng cáo. Khen một bài thơ là «hay» thì có gì là ghê gớm, có gì là bốc thơm. Tôi không tin chỉ nhờ mấy lời giới thiệu của một nhà phê bình (dù có tiếng tăm đến mấy) mà một tác phẩm kém chất lượng lại dễ dàng thành công ! Nếu bạn Trương Thái Du không đồng ý với lời khen này, thì cố bỏ thời giờ ra tự viết một bài giải thích, chứ đừng mang ý kiến một bạn Giao (hay một nghìn bạn Giao) ra làm ngoáp ộp nhé! Tôi e rằng bạn có cái nhìn méo mó về các nhà văn nhà thơ đấy. Nhà văn nhà thơ không thèm khát lời khen, cũng không hoảng sợ lời chê đến mức ấy đâu. Bạn tỏ ra có yêu cầu cao, mà chấp nhận được bài viết này của Ngô Tự Lập, kể cũng lạ? Bình tĩnh đọc lại đi. Một bài ngắn như thế mà «thuổng» của người khác hầu như từ A đến Z, đã «thuổng» thì chui hay thẳng cũng không hay ho gì. Nhân đây, cũng nói thêm rằng Alain Guillemin không phải là «giáo sư» văn chương. Ông ấy là nghiên cứu viên về xã hội học. «Littérature vietnamienne» ở Pháp vẫn bé bỏng lắm. «Littérature vietnamienne francophone» lại còn bé bỏng hơn nhiều. Thế nên, «chuyên gia hàng đầu» về cái con kiến ấy thì có gì mà khiến ta phải quính quáng? Tôi thiển nghĩ, Ngô Tư Lập đã học ở Pháp, hẳn là biết điều ấy, nhưng nhất định phong cho Alain Guillemin chức «giáo sư» và chữ «hàng đầu». Mục đích gì thì nay ai cũng rõ.
Nếu động cơ của ông Hoàng Ngọc Tuấn là lật tẩy một kẻ dùng đạo văn để ca tụng Hồ Chí Minh (vua đạo văn) thì sao hả ông Trương Thái Du? Động cơ chính đáng quá đi chứ. Hết đời Bác đạo văn tới đời cháu đời chắt vẫn còn đạo văn thì ai mà chịu cho thấu. Hay là chính ông Trương Thái Du cũng chuyên nghề… (mời ông tự điền vào khoảng trống)
Anh Trương liên tục dùng những lời lẽ vô lý và chủ quan để phản bác một cách không thành công các bài bình luận công khai và thuyết phục của anh Hoàng Ngọc-Tuấn dành cho anh tác phẩm của Ngô Tự Lập. Trong khi nhiều người ra sức giữ gìn các chuẩn mực đích thực của nghiên cứu khoa học, thì anh Trương lại ra sức bao biện cho hành hành động vô đạo đức là ăn cắp công sức sáng tạo của người khác, anh làm vậy với động cơ gì nếu không phải là nhằm tiếp tay phá hoại môi trường học thuật chân chính và gây sự ra chia rẽ trong học giới?
Có những người vỗ ngực tự xưng là bạn hữu của ta nhiều năm, nhưng lòng dạ với ta như loài rắn độc, ngăn trở ta trở về với bản ngã tốt đẹp của ta. Còn có những người khác không cần phô trương là bạn của ta, thậm chí họ cũng chẳng phải là bạn hữu mà chỉ là người đi ngang qua đời ta, nhưng lại quan tâm và phê bình ta (thậm chí phê bình rất nặng), lặng lẽ như một chiếc gương, soi cho ta những sai sót mà ta đã mắc phải để ta tốt lên từng ngày, thì có phải là kẻ thù của ta hay không? Ai mới người đang bảo vệ ta? Là bạn hay là thù, hy vọng anh Ngô Tự Lập có thể thấu suốt điều này.
Tài năng là kết quả của 90% lao động nỗ lực miệt mài, không ngừng tự vượt mình, và 10% thiên phú và may mắn, phúc phận. Cho nên, nếu có ai nói với ta rằng: “Anh là một kẻ bất tài!”, thì ta phải tự nhìn lại mình xem ta có thật bất tài như người đó nói không, và nếu có, thì ta phải hiểu rằng, người ấy đang khuyên ta cần nỗ lực cố gắng nhiều nhiều hơn nữa.
Thật ra, người bất tài mà có đạo đức thì ít hại đời hại người hơn kẻ có tài mà vô đạo. Người vô đạo nếu không hại đã là may chứ nói gì đến việc đóng góp cho sự tiến bộ của xã hội!
Trương Thái Du: http://www.talawas.org/?p=22512
“Tôi không tấn công cá nhân Hoàng Ngọc Tuấn, mà đã lột trần động cơ của ông ta khi tấn công Ngô Tự Lập. Tôi so sánh hành động vừa làm chủ bút Tiền Vệ (cầm cân nẩy mực một diễn đàn), vừa ẩn dưới tên Nguyễn Tôn Hiệt nhiều lần viết bài “đánh” Ngô Tự Lập”
Thưa ông Du, bất kỳ ai có óc thông minh vừa phải đều có thể thấy
1) Trừ những kẻ muốn bao biện cho hành vi đạo văn, ai cũng đều hiểu rõ động cơ của ông Nguyễn Tôn Hiệt là lột trần hành vi đạo văn của ông Ngô Tự Lập. 2) Nếu ông Ngô Tự Lập không đạo văn thì đã không bị “tấn công”. 3) Ông Ngô Tự Lập không bị “đánh” vì những bài trên Tiền Vệ. 4) Bút danh Nguyễn Tôn Hiệt không phải là ẩn vì đã nhà thơ Nguyễn Tôn Hiệt đã xuất hiện từ năm 2004 và trao đổi giao tiếp với rất nhiều người văn thơ ở trong và ngoài nước.
Ông Du nói gì thì nói. Ai cũng thấy ông Du cố ý xoay sang tấn công cá nhân nhằm làm lệch hướng vấn đề chính là những hành vi đạo văn mà ông Lập không sao chối cãi được.
Việc ông Nguyễn Hưng Quốc giới thiệu bài thơ ông Hiệt lên VOA là góp phần vào chính nghĩa đấu tranh chống lại sự bắt giam những nhà dân chủ Lê Công Định và Nguyễn Tiến Trung. Chỉ có những người muốn duy trì chế độ CS độc tài mới không hiểu ý nghĩa này.
“Tôi không tấn công cá nhân Hoàng Ngọc Tuấn, mà đã lột trần động cơ của ông ta khi tấn công Ngô Tự Lập.”
Có nên phí thời gian để phản biện những “thảo luận” như thế này không? Tôi tự hỏi. Và rồi, tôi nghĩ cũng nên có vài nhận xét:
1. Xin dũng cảm và trung thực để nhìn nhận cho rằng, ông Nguyễn Tôn Hiệt “tấn công” vào hành vi đạo văn của ông Ngô Tự Lập chớ không phải tấn công cá nhân ông Ngô Tự Lập.
2. Những đồ đoán “có nhiều khả năng” không đáng để bàn thêm.
3. Theo cảm nhận của tôi, ông Ngô Tự Lập tung ra chiêu “Hoàng Ngọc-Tuấn chính là Nguyễn Tôn Hiệt” trong bài phản hồi của ông vào giai đoạn cuối và chi tiết này chẳng giúp gì cho việc biện hộ những sai lầm của chính minh khiến tôi nghĩ đây là một trò “rung cây nhát khỉ” trong cơn bế tắc. Không thể dùng lý luận để gượng gạo biện hộ thì nên vận dụng “sức mạnh của an ninh” để làm sức đẩy. Không ngờ, ông Nguyễn Tôn Hiệt đã xác nhận ông chính là Hoàng Ngọc-Tuấn. Một mảnh “chuyện bên lề” đã vô hiệu hoá hoàn toàn trò “rung cây nhát khỉ” kém cạnh kia.
4. Trương Thái Du bèn gán cho ông Hoàng Ngọc-Tuấn “mặc váy” một cách thô thiển và hạ cấp rồi hớn hở trưng lên đường dẫn đến sản phẩm ấy trên Talawas. Hoá ra, ông Du đang làm công việc PR miễn phí cho ông Hiệt (ông Tuấn) xuyên qua những đòn “đánh dưới thắt lưng” một cách trơ trẽn. Làm như thế chẳng những giúp được gì cho Lập mà còn hại Lập nặng hơn vì nó vô tình chứng minh bạn hữu của Lập, những kẻ sẵn sàng nhảy ra “bảo vệ” bạn là những kẻ không có tí liêm sỉ nào cả và việc này khá hợp với thái độ năm lần bảy lượt chống chế của Lập (mặc dù ông Hiệt đã tạo điều kiện cho Lập cải chính 3 lần).
5. Động cơ Nguyễn Tôn Hiệp “đánh” vào hành động đạo văn của Ngô Tự Lập, theo tôi, chính là sự bướng bỉnh và thái độ phớt lờ của Ngô Tự Lập trong suốt thời gian dài. Muốn ám chỉ sâu xa hơn nữa thì Ngô Tự Lập bị “lên sàn” là vì không những ông ta chỉ đạo văn mà còn đạo văn để… nịnh và cái nịnh này hoàn toàn không phục vụ cho văn hoá nghệ thuật mà chỉ cho cái ghế. Liệu động cơ như thế đủ thuyết phục để “đánh” hay không nhỉ?
Ôi, lại là Trương Thái Du. Lại tiếp tục bới chuyện lạc đề. TTD: “Ai cũng biết HNT = NTH không quan trọng, cái quan trọng nhất ở đây là Ngô Tự Lập không biết điều đó.”
Nếu Ngô Tự Lập biết điều đó thì sao? Thì đã không đạo văn? Nếu Lập không đọc nhiều đủ để biết who’s who trong văn học đương thời thì đó là khiếm khuyết của Lập. Không lẽ người nào lấy bút danh gì cũng phải nộp bản báo cáo?
Tưởng ai chứ anh Giao Hà Nội ấy thì cũng là đồng chí của Trương Thái Du thôi mà.
Tôi không tấn công cá nhân Hoàng Ngọc Tuấn, mà đã lột trần động cơ của ông ta khi tấn công Ngô Tự Lập. Tôi so sánh hành động vừa làm chủ bút Tiền Vệ (cầm cân nẩy mực một diễn đàn), vừa ẩn dưới tên Nguyễn Tôn Hiệt nhiều lần viết bài “đánh” Ngô Tự Lập ; không khác gì màn hài Lý Tống mặc váy xịt hơi cay vào mặt họ Đàm ở San José vừa qua. Ai cũng biết HNT = NTH không quan trọng, cái quan trọng nhất ở đây là Ngô Tự Lập không biết điều đó. Hàng trăm khán giả nghe Đàm Vĩnh Hưng hát đều có thể nhận ra Lý Tống dù ông ấy mặc váy. Chìa khóa để sự lố bịch thăng hoa là Đàm Vĩnh Hưng không biết kẻ giả trang là Lý Tống.
Comment trên blog Giao cho thấy “anh em nhà Tiền Vệ” đã tự PR cho nhau như thế nào. Ai thắc mắc có thể đọc thêm dưới đây, đó không phải câu chữ của tôi nhưng là những điều tôi đã thấy trong động cơ của HNT.
—————
– Nếu Nguyễn Tôn Hiệt không phải là bác Hoàng Ngọc – Tuấn, mà là tôi chẳng hạn, Giao này, thì chắc bác Nguyễn Hưng Quốc chắc chả mất công viết giới thiệu về thơ tôi trên blog của bác ấy đâu (blog của bác Quốc: http://www1.voanews.com/vietnamese/blogs/quoc/a-19-2010-01-01-voa17-82749457.html)
– Bác Quốc, trong cái bài trên, khen cả thái độ và nghệ thuật của bài thơ do bác Hiệt (chính là bác Tuấn) làm,
– Về thái độ, thì còn nghe lọt tai được, rằng:
“Tôi thích nhất là thái độ của nhà thơ Nguyễn Tôn Hiệt. Trong bài “Tôi biết ơn những người vấp ngã”, ông đưa ra một cái nhìn nhân hậu và nhân bản, bày tỏ sự trân trọng đối với những người từng dũng cảm lên tiếng chống lại tội ác ngay cả những khi họ bị vấp ngã. ”
– Nhưng về nghệ thuật, mà chỉ vi ết thế này, thì không là QUẢNG CÁO kiểu mại võ (giở vài miếng võ nhỏ để bán cao dán bụng) thì là cái gì đây ?
Rằng: “Về phương diện nghệ thuật, đây cũng là một bài thơ hay. Xin mời quý bạn đọc thưởng thức.
Nguyễn Hưng Quốc”
Kể bác Quốc chịu khó viết mươi dòng nữa về nghệ thuật của bài thơ này, chỉ ra cái hay của nó, thì tôi cảm tạ lắm lắm !
– Nhưng câu chuyện, về bài thơ của bác Nguyễn Tôn Hiệt, đã li kì thêm, bằng việc một bác đứng tên là “Người sưu tầm” của Tiền Vệ (có nhiều khả năng chính là Nguyễn Tôn Hiệt/HN-Tuấn) viết một lời giới thiệu thế này:
“Sau khi bài thơ “Tôi biết ơn những người vấp ngã” của nhà thơ Nguyễn Tôn Hiệt được nhà phê bình văn học Nguyễn Hưng Quốc giới thiệu trên blog của Đài VOA, rất nhiều trang web đã tiếp ứng và phổ biến rộng rãi. Trong số đó có những trang nhiều người đọc như Việt Báo, Dân Luận, Diễn đàn X-cafe, blog Free Lê Công Định, Tuổi trẻ Việt Nam Hải ngoại, v.v.”
– Ở trên, bác Quốc là QUẢNG CÁO cho người bạn văn của mình; còn ở đây (đoạn trích vừa rồi), thì NGƯỜI SƯU TẦM đang TỰ QUẢNG CÁO cho mình — Tự Quảng Cáo thì cũng không có gì là không được, như chào hàng thôi, nhưng mà giả đò, để tự viết về mình như là rất khách quan thì không được rồi ! Nói thế nào, khách hàng cũng bỏ đi thôi !
– Mà QUẢNG CÁO thì bao giờ cũng có “ích lợi” đúng với “lí thuyết” của nó, sau bài của bác Quốc thì các trang mạng đã chú ý ngay đến bài thơ của bác Hiệt — đúng là bán được hàng rồi ! Có lãi lớn rồi !
Tôi không mấy ngạc nhiên khi thấy ông Trương Thái Du tiếp tục xuất hiện ở chủ đề này và càng không ngạc nhiên với nội dung “thảo luận” ông tham gia. Lẽ ra phản biện những điều ông Nguyễn Tôn Hiệt đưa ra, như thường lệ, ông Du lại tiếp tục ra đòn tấn công cá nhân ông Hiệt và những bạn hữu của ông Hiệt. Dạng này theo ngôn ngữ bình dân là dạng “tấn công dưới thắt lưng”.
Không những đây biểu hiện của sự bế tắc trong tranh luận của ông Du (và một số người có thói quen sử dụng đòn “tấn công dưới thắt lưng”) mà còn thể hiện rất rõ một loại “văn hoá tranh luận” rất phổ biến và được ưa chuộng trên các diễn đàn và các blogs. Phổ biến đến nỗi ngay cả những tờ báo “ngôn luận của đảng và nhà nước” cũng thường xuyên sử dụng đòn này để chính thức và công khai tấn công các cá nhân thuộc “lề trái”.
Quốc “quảng cáo” thơ của Hiệt nếu như thơ của Hiệt hay thì có gì phải nói. Nếu thơ của Hiệt quá tệ, quá nhảm mà Quốc lại bỏ công “quảng cáo” thì mới là chuyện đáng nói. Hơn nữa, dẫu thơ của Hiệt quá tệ nhưng Quốc vẫn “quảng cáo” đi chăng nữa, theo tôi, nó vẫn còn khá hơn chuyện Du “bảo vệ” Lập (bằng cách đánh “dưới thắt lưng” kẻ phê bình) mặc dù Lập sai chuyện “đạo” tỏng cả ra.
@ Camillia Ngo: nếu là tôi thì tôi liệt kê thêm hai cụm nữa, đó là: “một người đàn ông biết tự trọng…. ” và “một người đàn ông có sĩ diện…”.
“Ngày xưa Rimbaud – Verlaine, Xuân Diệu – Huy Cận, Thanh Tâm Tuyền – Bùi Giáng hết lời khen ngợi nhau là chuyện bình thường.”(Trích lời Josef Huynh)
Có người không biết những “cái bình thường” này đâu bác Josef ơi! Phải cái gì thật hoành tráng, thật đỉnh cao cơ!
Xin mượn một câu thơ của Tố Hữu để viết lại cái ý này: Em không hiểu hay là không chịu hiểu?