Đỗ Kh. – Thái Lan, ngày chót của biểu tình và ngày đầu của nội chiến?
20/05/2010 | 1:34 sáng | 68 Comments
Category: Thế giới
Thẻ: khủng hoảng chính trị Thái Lan > Thái Lan
Sáng ngày 18.5 quân đội Thái dùng xe bọc sắt tiến vào khu vực tập trung biểu tình Áo đỏ tại Ratchaprasong ở trung tâm thương mãi của thủ đô, phá các hàng rào chướng ngại được dựng lên bằng vỏ lốp. Chông vót bằng tre và sỏi bắn bằng ná đã tỏ ra vô hiệu để chống cự. Vài ba ngàn Áo đỏ còn lại tụ họp trước khán đài ôm nhau mà hát “Thái Lan quê hương ngạo nghễ”.
Ta như nước dâng dâng tràn có bao giờ tàn
Đường dài ngút ngàn chỉ một trận cười vang vang
(Nguyễn Đức Quang)
Thực ra, nhiều khả năng hơn là những bài hát tranh đấu của nhóm Caravan, ca từ Jit Phumisak của những thập niên trước, của thế kỷ trước còn vang vọng, như “Kwon gap kwai” (Người với trâu) hay:
Những miếng cơm nuôi lên thành người
Ngọt trong miệng của mọi tầng lớp xã hội
Là mồ hôi thật đắng của chúng tôi
(“Berp Khaw”, Một nắm cơm)
Nhưng tiếng hát không át được tiếng xe bọc sắt, trong khi chậm và chắc, quân đội làm chủ lại khu mua sắm thanh lịch nhất của cả nước, các lãnh đạo Áo đỏ Nattawut, Jatuporn (đại biểu Quốc hội Đảng Pheu Thai) trên khán đài tuyên bố giải tán và họ ra hàng để tránh tổn thất cho quần chúng. Ca sĩ Arisman, người đu dây tẩu thoát trước đây, lần này tẩu thoát bằng xe con Yaris (tin giờ chót là ông bị bắt ở đâu đó gần Hua Hin). Chiến thuật lấn tiến từ từ của quân đội và mở đường cho chạy, dồn Áo đỏ về phía các xe đang đợi sẵn để chở họ về quê thành công tương đối. Thiệt hại nhân mạng là 5 người, trong đó có một phóng viên ảnh người Ý, 60 bị thương trong đó có 3 nhà báo nước ngoài.
Số bất bình tản mác khắp nơi và nếu trước đây Áo đỏ chỉ hội hè tụ tập mà không xâm phạm đến sở hữu công hay tư thì giờ ngày vui qua rồi, 27 đám lửa nổi tại Bangkok, hai trung tâm thương mại hàng đầu, rạp hát Siam, các trụ sở trung uơng ngân hàng, trụ sở chứng khoán, khách sạn Century Plaza… Trụ sở đài 3 truyền hình, tờ Bangkok Post bị quần chúng tấn công, các lãnh đạo tại đây không biết đu dây phải leo lên nóc nhờ trực thăng đến cứu. Lệnh giới nghiêm từ 8 giờ tối đến 6 giờ sang được ban hành tại thủ đô, lần này nhất định là ảnh hưởng đến công việc của chị em trước đây vẫn nhởn nhơ ở Soi Cow Boy.
UDD kêu gọi các tỉnh vùng dậy, UBNDTP Chieng Mai bị chiếm, Áo đỏ mang vỏ lốp ra đường phố Khon Kaen, Nong Khai… Lệnh giới nghiêm được ban hành thêm cho 22 tỉnh. Dập đám cháy tại Ratchaprasong, chính quyền đã làm văng tàn lửa tứ tán khắp Bangkok và cả nước.
Những ngày trước, khi Áo đỏ còn đóng tại trung tâm, chỉ có các cửa hàng tại đây tạm đóng (nhưng không bị đập phá và cũng chẳng bị đốt), khó khăn đi lại thì các văn phòng, công ti tại chỗ vẫn làm việc, ngay cả sau khi cắt điện nuớc và xô xát khiến 40 người chết và 200 hay 300 bị thuơng thì đường Sukhumvit cách đó 5-7 trăm mét vẫn nhộn nhịp, khói lốp xe không tạt đến những Vườn bia Soi Nana. Giờ thì trước mắt là cả thành phố đêm thì cấm, chốt quân đội trên lối vào lối ra lục soát và tra hỏi chứng minh. Đây là cảnh một quốc gia đang loạn và bấp bênh nội chiến, khiến giới đầu tư nước ngoài đã rục rịch chuyển các dịch vụ tài chánh sang Singapore, sửa soạn dời các hãng xưởng kỹ nghệ thấp sang Việt Nam!
Việt Nam, dưới mắt họ thì ổn định hơn nhiều và ổn định lâu dài, làm gì có những chuyện thế này trong khi tương lai Thái Lan không phải chỉ những mịt mờ vỏ lốp mà còn mịt mờ nội chiến. Những chiếc xe bọc sắt của ngày 18.5 chỉ giải quyết được Ratchaprasong nhưng không hề giải quyết được vấn đề trước mắt của dân chủ chính trị là bầu cử, nói gì đến những mâu thuẫn ăn sâu của xã hội.
Chính quyền Abhisit có thắng cuộc hay không hay là một năm, vài tháng, khi tình hình xấu thêm, sẽ phải ra đi nhường chỗ cho một chính quyền đeo súng? Giờ mới là lúc hỗn loạn thật sự bắt đầu.
Tin những ngày trước về Thái Lan xin xem ở đây: http://www.talawas.org/?p=20255
© 2010 Đỗ Kh.
© 2010 talawas
Bình luận
68 Comments (bài “Đỗ Kh. – Thái Lan, ngày chót của biểu tình và ngày đầu của nội chiến?”)
1 2 3 … 5 Trang sau »
Bài tường thuật trên New York Times hôm nay có đoạn tôi copy lại để tham chiếu bên dưới, chỉ dịch thật tóm lược một ý chính: ” Các chính trị gia cơ hội đã sử dụng qua đài và loa các từ ngữ nói về chuyện bốc lột như “nông nô”, “giới quý tộc”. Một phụ nữ trung niên đứng sau chùa, quê ở Chiang Mai nóí: ” Chúng tôi đã nghèo khổ hàng trăm năm, ngay cả hàng ngàn năm, còn họ sống trong những nơi nghỉ dưỡng và dinh thự xa hoa. Họ đã đối xử với chúng tôi như thế từ lâu rối.” Giọng nặng vẻ đấu tranh giai cấp, nhưng tình trạng thật sự của nông dân Thái không phải như vậy.
Xin nói thêm Chiang Mai ở miền Bắc, trước kia là tiểu quốc có vua riêng, chỉ sáp nhập vào nước Xiêm (Thái Lan ) từ 1774, và ngay bây giờ dân tại đó vẫn còn dùng ngôn ngữ riêng với nhau tuy họ đều thông hiểu tiếng Thái nhờ học ở trường . Còn các tỉnh Đông Bắc như Nongkhai trước kia là một phần của vương quốc Lan Xang (sau là nước Lào), và Udon Thani là vùng Xiêm và Lào từng tranh chấp, mới thuộc vào Xiêm từ thế kỷ 19. Vì vậy trong góp ý trước tôi có nói đền tính chất “địa phương”. Chưa kể phía Nam Thái Lan đang có phong trào đòi tự trị vì dân ở đó gốc Mã Lai theo đạo Hối. Thái Lan chỉ lập quốc từ thế kỷ 13 (chưa thuần nhất về mọi mặt), sử cho là do dân nước Đại Lý (Nam Chiếu) ở Vân Nam chạy xuống trước nạn Mông Cổ xâm lược.
————–
Trích từ New York Times:
Political opportunists have harnessed their yearnings into a powerful political bloc, indoctrinating them on community radio stations and in the amplified speeches of the protest stage, with a new vocabulary of exploitation, about “serfs” and “aristocracy.”
The frightened protesters, who had cowered in the temple amid gunfire and explosions, were heading home with new grievances and hatreds.
“We have been poor for hundreds of years, even thousands of years, and they are living in fancy resorts and mansions,” said Srirasa Reungrat, a middle-aged woman from Chiang Rai in the north, as she stood at the back of the temple Thursday morning. “They have been doing this to us for a long time.”
In fact the social conflict in Thailand is more complex than a simple uprising of the poor. This is a society built on harmony and, until politicians hardened the divisions, the pressure for change was less confrontational.
Thailand’s rural people are not serfs. They have been called some of the most comfortable poor people in the world. The economic boom of the 1980s brought them paved roads, electricity, brick houses, television sets, motorbikes, celltelephones and factory jobs.
Political analysts now call them “post-peasants” and “middle-income peasants.”
But as their standard of living rose, the wealth of the well-to-do in Bangkok rose faster, and the aspirations and resentments of the lower classes grew, too.
Viết về chính trị mà không “minh họa cho quan điểm chính trị” thì là chuyện… hơi lạ.
Nói như Phan Nhiên Hạo, nhu cầu thông tin trong nước đã có Nhân Dân “lo rất đầy đủ”, các tờ khác tồn tại vô ích. Đúng giọng tuyên huấn.
Đỗ Kh. viết chơi, có phản hồi tức vẫn còn người đọc. Giá trị thông tin giả dụ không có thì ít ra vẫn còn giá trị giải trí. Với tôi, vậy là được.
Vụ đấu tranh của áo đỏ, báo chí, TV, internet ở Mỹ đưa tin mỗi ngày, nhiều không kể hết. Ai đọc, nghe được tiếng Anh thì có muốn không biết cũng phải biết. Người không rành, không thích nghe Anh ngữ thì đã có BBC hay đài VOA tiếng Việt. Trong nước, báo chí và các website như vnexpress đưa tin cũng thường xuyên. Nói tóm lại, nhu cầu thông tin vụ này đã có giới truyền thông chuyên nghiệp Tây ta lo rất đầy đủ, nóng sốt.
Những bài viết hằm bà lằng theo kiểu “tổng hợp từ nguồn tin nước ngoài” của “ký giả” (fake) Đỗ Kh. vì vậy chẳng có giá trị thông tin gì. Những bài viết loại này của ông Đỗ Kh. tôi thấy chỉ nhằm hai mục đích:
1/ Minh họa cho quan điểm chính trị mà ông đã nhiều lần đưa ra trước đây, rằng dân chủ “a dua” theo Mỹ ở các nước Á châu sẽ dẫn đến hỗn loạn, bất ổn, thậm chí nội chiến. Đây cũng chính là quan điểm mà nhà nước Việt Nam thường xuyên sử dụng để phản biện, đe doạ phong trào dân chủ Việt Nam. Vụ lộn xộn ở Thái Lan là một minh hoạ rất tốt cho quan điểm này. Ông Đỗ Kh., như thường lệ, là một chuyên gia “tám” chuyện bốn phương tám hướng để chỉ trích dân chủ kiểu Mỹ và biện hộ cho các đồng chí ở Hà Nội.
2/ Trong khi viết những chuyện đường xa như vậy, ông Đỗ Kh. luôn lồng vào đó những khoe khoang cá nhân rất lố bịch. Ví dụ cách đây vài hôm ông kể chuyện cô hầu bàn Thái qùy dâng nước để khoe ông ở khách sạn hạng sang. Hôm nay ông khoe rành đường phố Bangkok hơn tài xế taxi Thái. Chưa kể ông còn kê thêm một loạt tên hàng hiệu khiến mấy em chân dài trong nước nghe phải thèm. Một mặt khoe khoang sành điệu như vậy, một mặt ông Đỗ Kh. thường ca vọng cổ đầy cảm xúc bênh vực người nghèo rất đúng giọng “vô sản quốc tế” của một anh cánh tả (lị) làm dáng.
@vietnguyen
Tôi mới phải xin lỗi bác và những độc giả bị tôi lừa bằng tường thuật không những đã tổng hợp mà lại còn khiêu khích (tuy chưa đến mức xuyên tạc thì phải.
Nếu hiện diện thì tường thuật của tôi đã cá nhân hơn, như có lần mang mộng làm phóng viên ở đây chẳng hạn
http://www.tienve.org/home/literature/viewLiterature.do?action=viewArtwork&artworkId=7887
Cũng xin phép được “sửa” giọng của bác cho có mùi địa phương (Đông Bắc Thái Lan):
soli, soli lả!
Tôi đồng ý với bạn TamPhung : « Còn 50 năm nữa Việt Nam và Tàu mới được như Thái Lan về hành xử dân chủ! »
Tôi cũng đồng ý với anh Đỗ Kh : « Trung Quốc, Miến Điện và Việt Nam rất tiếc là còn lâu mới được như Thái Lan nhưng đáng tiếc không kém hay là còn đáng tiếc hơn là Thái Lan thì lại có thể chẳng mấy chốc được như là Việt Nam, Trung Quốc và Miến Điện. »
Bởi vì có nhiều yếu tố khiến nền dân chủ ở Thái Lan dễ sụp đổ :
– Truyền thống đảo chánh : Từ năm 1932 đến nay đã có 24 cuộc đảo chánh. Năm 1932 là năm chế độ quân chủ bị lật đổ và thế vào đó là nền quân chủ lập hiến.
– Khuyết điểm từ hiến pháp : Từ 1932 đến nay đã có 18 bản hiến pháp. Tức khoảng 4 hay 5 năm lại một lần thay đổi hiến pháp. Điều này làm cho nền tảng chế độ không vững chắc. Yếu điểm khác, điều 309 của hiến pháp 2007 chủ trương… đại xá cho các tướng lãnh vừa làm đảo chánh đồng thời mở những kẻ hở pháp luật cho phép những cuộc đảo chánh có thể trong tương lai.
– Vai trò “nhập nhằng” của ông vua.
– Các đảng phái tạo dựng trên tương quan quyền lực và quyền lợi. Đại biểu quốc hội của đảng này dễ dàng nhảy từ đảng này qua đảng kia. Tức các đảng phái không có một mục tiêu chính trị (lý tưởng chính trị) nhứt định.
– Liên quan phức tạp giữa giới chính trị và tài phiệt. Cũng vì lý do này mà ông Thaksin bị đảo chánh năm 2006.
Về ý kiến của bạn Đỗ Trí, tôi nghĩ sẽ khó mà so sánh giữa biến động của Thái Lan hôm nay với biến động của Đại Hàn 1980 vì bản chất hai cuộc tranh đấu không giống nhau. Cuộc tranh đấu ở Đại Hàn là cuộc tranh đấu đòi dân chủ trong khi cuộc tranh đấu của phe áo đỏ ở Thái Lan hiện nay thể hiện một « trò chơi dân chủ ». Mặt khác, tình hình chính trị nội bộ hai bên hoàn toàn khác nhau : một bên là một nước đang phát triển với nền dân chủ tuy bấp bênh vì tổ chức nhà nước nhưng đã bắt rễ sâu xa trong dân chúng. Một bên là độc tài quân phiệt, là « tuyến đầu » của thế giới tự do chống độc tài cộng sản, có kinh nghiệm chống hiểm họa xâm lăng của sộng sản Bắc Hàn. Trong bối cảnh chiến tranh lạnh gay gắt như thế sự ổn định xã hội xem ra cũng là cần thiết để phát triển đất nước.
Sẵn nói về dân chủ, tôi nghĩ rằng, không chóng thì chầy Việt Nam sẽ đi theo con đường Đại Hàn (tệ hơn là sẽ theo hướng Roumanie) nếu đảng CSVN không sớm ý thức được tình thế tức nước vỡ bờ. Nếu ý thức sớm, rất có thể VN sẽ theo đường của Đài Loan, sẽ chuyển hóa sang dân chủ một cách êm thắm.
@ TamPhung
Trung Quốc, Miến Điện và Việt Nam rất tiếc là còn lâu mới được như Thái Lan nhưng đáng tiếc không kém hay là còn đáng tiếc hơn là Thái Lan thì lại có thể chẳng mấy chốc được như là Việt Nam, Trung Quốc và Miến Điện.
Ấy chết, làm tôi mừng hụt cái Pulitzer cho người Việt Nam!
Cũng tại cái tính tôi láu táu, đọc ba chớp ba nháng, nhìn thấy nào thì “© 2010 Đỗ Kh.” dưới bản tin, rồi hình ảnh, tin tức không thấy dẫn nguồn, nên tưởng bở!
Thôi thì so di so di!
Bài viết của Đỗ Kh. có tính cách khích động nhiều hơn tường thuật tôn trọng sự thật của ký giả có triển vọng được giài Pulitzer: “Dập đám cháy tại Ratchaprasong, chính quyền đã làm văng tàn lửa tứ tán khắp Bangkok và cả nước”.
Thât ra phe “áo đỏ” khi bị tấn công buộc rút khỏi khu họ chiếm giữ đã đốt cháy 39 cơ sở lớn ở Bangkok, trong đó Central World là trung tâm thương mại lớn thứ 2 ở Đông Nam Á bị thiêu huỷ và sụp đổ hoàn toàn, và nhiều ngân hàng, sở giao dịch chứng khoán, một đài truyền hình, nhưng những phá hoại ở các tỉnh phía Bắc và Đông Bắc, như Chiang Mai, Nongkhai, Udon Khani tới nay tuơng đối nhỏ, hay không đáng kể. Các tỉnh này lại coi như là căn cứ địa, nơi xuất phát nguồn nhân lực, tài vật, hay là “quê nhà” của phe “áo đổ”. Dân số ở những nơí đó chiếm tới hơn phân nữa của số 67 triệu người Thái, nên họ dễ thắng trong bấu cử quốc hội, và tiếp theo bầu chọn thủ tướng. Họ “nổi loạn” lần nầy vì mất đi cái quyền chính trị đó và đồng thời có thể mất những quyền lợi kinh tế, xã hội được hưởng vào thời Thaksin. Dù sao, vụ nổi loạn của họ có thể cho là chính đáng khi xét theo quyền lợi của họ..
Tình hình Thái Lan hiện vẫn chưa ổn định, nhưng là bi quan hoặc lạc quan thái quá nếu tiên đoán Thái sẽ đi theo hướng hoặc sẽ giống như Miến Điện, độc tài quân phiệt, hoặc phe áo đỏ sẽ tiếp tục tranh đấu (bằng chiến tranh du kích nếu có thể) để biến Thái Lan thành nước dân chủ giống như Nam Hàn. Những biến động ờ Thái có tính cách xã hội-kinh tế và địa phương nhiều hơn, măc dầu biểu hiện bên ngoài vẫn đậm màu sắc chính trị. Như theo các phân tích (từ bài ông Phạm Hổng Sơn), giới giàu có ở Thái chỉ 20 phần trăm dân số, là thị dân ỡ Bangkok (thủ đô với dân số từ 10 đến 15 triệu) và các thành phố lớn, nhưng chiếm giữ tới 55 phần trăm tài sản cà nước, trong khi 20% dân số khác, rất nghèo khó phần lớn sống ở nông thôn phía Bắc và Đông Bắc, cũng có tại Bangkok ở các khu ổ chuột, chỉ chiếm được 4% tài sản quốc gia. Đó có thể là động cơ bên trong những vụ đốt phá tại Bangkok (không thấy ở Seoul), nhắm vào tài sản của kẻ rất giàu (chủ các ngân hàng, trung tâm thương mại, siêu thị), không kể những vụ hôi của. Những hành động “phi chính trị” này chứng tỏ ngoài việc bộc lộ sự thất vọng dẫn đến tức giận, còn có tính cách trả thù những kẻ có nhiều tiền của..
Ở Nam Hàn, cuộc tranh đấu cho dân chủ trước đây chống lại chế dộ độc tài của tướng lãnh (hay quân đội) được giới trí thức, sinh viên, công nghiệp, doanh nhân, thị dân ủng hộ, nhìn chung như cuộc cách mạng tư sản, và sau khi thành công đã xây dựng nên chế độ dân chũ tiến bộ như thường thấy trên thế giới. Còn ở Thái Lan, nếu phe áo đỏ thành công, có thể đưa đền những cải cách xã hội, kinh tế nhắm trước hết nâng dỡ nông dân nghèo khó, giảm bớt sự cách biệt giữa người giàu và nghéo bằng các chính sách thuế khóa, hạn chế người giàu và nâng đỡ người nghèo (không nói là quân bình tài sản). Nhưng vẫn chưa thấy có khả năng sẽ xây dựng được chế độ dân chủ thật sự như ở Hàn quốc, hay Đài Loan, mà môt phần có thề là do trình độ hiểu biết về dân chủ ( hay dân trí) của nông dân Thái.
Tôi rất tiếc là không có mặt tại Bangkok trong những ngày này và chỉ theo dõi những cuộn khói xa vời trên webcam cố định chĩa về hướng Ding Daeng ở đây:
http://www.2bangkok.com/2bangkok/webcam/index.shtml
Nếu hôm qua có 39 đám cháy và giới nghiêm được duy trì thêm ba đêm nữa tại thủ đô thì ngay trước đó, khói lửa gì, sinh hoạt tại các khu vực ngay cạnh Silom-Ratchaprasong vẫn sinh hoạt như thường lệ, Soi Cow Boy cố hữu lúc lắc (“Me lak you mak mak longtime baby! No plobem!”) và Nana Plaza nhộn nhịp cà cuống và chấu nướng về đêm.
http://www.youtube.com/watch?v=MngLJumKifM
http://www.youtube.com/watch?v=PR2MXS9VaHQ&feature=channel
Khi Áo đỏ vào thủ đô tháng 3 thì không khí như là một ngày hội kéo dài
http://www.youtube.com/watch?v=5Gdq0FbIUss&feature=related
http://www.youtube.com/watch?v=KdzvrLlmzj0&feature=related
http://www.youtube.com/watch?v=1NOFA5lyQnY&feature=related
Tất nhiên là tôi tiếc, không phải là không được chứng kiến lửa khói hỗn loạn, mà là nhìn quần chúng nông dân và lao động nhún nhảy “Kwam jing wan nee” (“Sự thật ngay lập tức”, nhạc hiệu nổi tiếng của chương trình TV đối lập), nghe trống dân gian Isản bập bùng trong đêm ngay trước thương xá cao cấp Siam Paragon (Gucci, Chanel, Balenciaga, Valentino, Kenzo, Hermès, Bottega Veneta, Giorgio Armani, Jimmy Choo, Chloé, Dolce & Gabbana, Burberry, Salvatore Ferragamo, Cartier, Bally, Fendi, Zara, MNG, Versace, Louis Vuitton, Givenchy, Marc Jacobs, Emporio Armani, Hugo Boss, Prada, Ermenegildo Zegna, Swarovski, Coach, Shanghai Tang, Jim Thompson, Tod’s, Mulberry, Kenzo, Escada, Emilio Pucci, Canali, Bvlgari, Paul Smith).
http://www.youtube.com/watch?v=Mbg5PdKOmwQ&feature=related
Một trăm ngàn người tháng 3, giờ thì chỉ còn một phụ nữ cầm cờ nấn ná ngồi đơn độc trước khán đài biểu tình bỏ trống nhưng chẳng sao hết.
Lần sau tôi trở lại Thái Lan sẽ vẫn được ngồi ăn quý tỉu bò viên với những cô gái ban ngày nhà máy phờ phạc và ban đêm son phấn nhếch nhác, rụt rè ôm tay bạn gái trước Therma’s Café vì cần gửi tiền về cho nhà ở Udon lợp lại cái mái trước khi mùa mưa đến.
Tôi sẽ vẫn cụng lon Chang với những anh tài người Aranyaprathet mới chạy xe thuê và ngờ nghệch đến độ không thuộc đường xá của khu vực này của thủ đô bằng tôi, nói chuyện bóng đá, anh nói “Duc” (Lê Huỳnh Đức) và tôi trả lời “Zico” (Kiatisuk).
Lần sau, Lẻo phớp gan mai- hẹn ngày gặp lại, tôi chắc chắn là họ vẫn còn đó chứ chẳng phải đã bị xe bọc sắt cán chết hết.
http://www.youtube.com/watch?v=o01DvXbc9_w&feature=related
Còn 50 năm nữa Việt Nam và Tàu mới được như Thái Lan về hành xử dân chủ!
Dĩ nhiên, dân chủ ở Thái vẫn còn phôi thai, mỏng manh. Nhưng quốc gia này đã chịu đựng 2 cuộc nổi loạn dài ngày của dân chúng. Một của Áo Vàng, một của Áo Đỏ. Vậy mà đổ máu vẫn hiếm hoi. Không có công an, quân lính tràn xuống đường tàn sát bọn “phản động” biểu tình! Chỉ có phản ứng rất tính toán, rất hạn chế của quân đội và chính quyền sau những tháng ngày quá dài thủ đô Bankok bị phong tỏa.
Quốc gia dân chủ nào cũng có nói chung là 2 thành phần phản nhau rất sâu sắc. Ở các nước dân chủ phát triển tỉ số này gần như 50 – 50. Cho nên chính quyền (đại diện cho 1 trong 2 phe) cứ thay đổi sau 7-13 năm. Thái Lan cũng không khác, với 1 phe trung lưu, thị thành (Vàng) và 1 phe dân quê, dân nghèo (Đỏ). Nhưng vì phe Áo Vàng đã chơi trò lật đổ (bằng people’s power – sức dân, dù ôn hòa nhưng không bằng lá phiếu), cho nên tạo tiền đề cho phe Áo Đỏ phản công cũng bằng people’s power. Đó là lý do của sự hỗn loạn hiện nay. Tuy đau đớn, nhưng có cái đẹp của 1 quốc gia dân chủ, thà hỗn loạn, bất tiện nhưng tôn trọng ý kiến, tôn trọng mạng sống người dân.
Dĩ nhiên, bạo động đã xảy ra. Nhưng người chết ở mức độ tối thiểu. Các chính trị gia, hoàng gia, quân đội Thái chưa tìm ra giải pháp tối ưu. Một số trong họ sẽ mất uy tín, mất chức, mất quyền lợi. Nhưng họ sẽ trưởng thành, họ sẽ dân chủ hơn, phát triển hơn. Chẳng có sự trưởng thành nào không phải trả giá. Tôi hy vọng là không có nội chiến. Tôi hy vọng là các phe ở Thái phải bầu quốc hội lại và tất cả phải tôn trọng kết quả bầu cử. Xung đột phải được giải quyết bằng lá phiếu 3-4 năm 1 lần.
Còn những kẻ độc tài ở Việt Nam, Trung cộng, Miến Điện thì chớ nên hỉ hả cười nhìn Thái Lan. Vì còn lâu lắm họ mới được như người Thái!
Cám ơn ông Đỗ Kh. đã dấn thân vào nơi dầu sôi lửa bỏng để gửi về cho độc giả Talawas những bài phóng sự nóng hổi này.
Biết đâu có khi Pulitzer năm nay về tay Đỗ Kh. chứ chẳng chơi.
Tôi lại tưởng quân đội và cảnh sát Thái Lan trấn áp những người biểu tình như vậy là nhắm đạt đuợc sự ổn định như Việt Nam đấy chứ. Nếu có nguy cơ xảy ra nội chiến thì đó là vì Thái Lan chưa học thuộc bài học của Trung Quốc đã làm đối với người dân Tây Tạng hay của Miến Diện đối với các sư sãi của mình cách đây không lâu. Ổn định cũng có năm bảy đường ổn định và chắc chắn không nước nào ổn định bằng Bắc Hàn. Và loạn lớn thì không đâu bằng ở Anh và Mỹ (http://brainz.org/riots/) và xảy ra khắp nơi và mọi thời (http://en.wikipedia.org/wiki/List_of_riots).
Chung quy ở đâu cũng bắt nguồn từ một bộ phận của dân tộc cảm thấy bị bạc đãi hay phân biệt so với một bộ phận khác được ưu đãi hơn nhiều. Cũng may là cho tới nay báo Bangkok Post, thân chính phủ, vẫn còn tường thuật khá đầy đủ về các cuộc nổi dậy và đốt phá của những người chống đối chính phủ ở khắp nơi trong nước; hiểu theo một nghĩa nào đó thì việc làm này vô tình góp phần tăng thêm sự bất ổn cho Thái Lan. Nếu chuyện xảy ra ở Trung Quốc, Việt Nam hay Miến Điện thì người dân không bị/được đọc những thông tin như vậy, dĩ nhiên là nhân danh sự ổn định của xã hội.
Trước khi được như ngày nay, Nam Hàn hiện đại cũng đã từng trải qua những bạo loạn và những thời kỳ bất ổn định mà tệ hại nhất là Phong Trào Dân Chủ Gwangju năm 1980 (http://en.wikipedia.org/wiki/Gwangju_Democratization_Movement) chống lại chính quyền quân phiệt Chun Doo-hwan. Cuộc nổi loạn này có một số (một số thôi) diễn tiến khá giống tình hình Thái Lan gần đây và hiện nay. Kết quả là trên 200 người chết, gần một ngàn người mất tích và phe chống đối bị đè bẹp hoàn toàn với trên một ngàn người bị tống giam, 427 người bị kết tội trong đó có 7 án tử hình và 12 án chung thân, và không có nội chiến. Tuy nhiên cuộc nổi loạn này đã dọn đường cho những vận động dân chủ tiếp theo trong những năm 1980 để sau cùng đem dân chủ đến cho Nam Hàn.
Phản hồi này không nhằm biện minh cho hay bênh vực phe phái nào ở Thái Lan, mà chỉ muốn cho thấy bạo loạn ở Thái Lan như một quá trình chuyển hóa của xã hội do bất công và phân biệt đối xử gây ra. Quá trình này sẽ làm cho dân chủ Thái Lan đi theo con đường Miến Điện hay Nam Hàn là tùy thuộc vào phản ứng và sự khôn ngoan của chính quyền và người dân Thái.
Trung tâm thương mãi Central World (nửa triệu mét vuông, về diện tích thứ nhì tại châu Á, sau Edsa Manila) nổi lửa từ 3 giờ trưa ngày 19, đến đêm nghe đâu là đang sập, khiến bệnh viện kế bên phải di tản. Cửa hàng ăn (cơm Việt) Gia Long trong thương xá này như vậy là cũng đi đời nhà Nguyễn.
http://www.youtube.com/watch?v=puEiNl3k2IY
Tờ Bangkok Post (thân chính phủ, trước đây cũng lại thân chính phủ Thaksin) thật ra không bị đánh phá, chỉ hoảng hốt thôi khi thấy Áo đỏ lại gần. Trung tâm Điện lực Thái Lan cũng bị đốt. Rạp hát Siam giờ cháy rụi. Có ít nhất là 29 đám cháy tại thủ đô, trong đó 10 chi nhánh của Bangkok Bank. Các cửa hàng như CP Fresh Mart hay KBank bị đập phá vì thuộc sở hữu của các lãnh đạo Áo vàng hay CP, nhiều tin không kiểm chứng được quần chúng phao lên, cao ốc kia thuộc bộ trưởng này hay tướng lãnh nọ.
Bangkok Bank tại Chieng Mai (tỉnh nhà của Thaksin) cũng bị tấn công, dinh tỉnh trưởng Chieng Mai, Ubon Ratchathani, UBNDTP tại Mukdahan, Khon Kaen bị đốt, Áo đỏ tại Udon Thani xuống đường, có hai ? người thiệt mạng
http://www.bangkokpost.com/news/politics/178468/red-shirt-rioters-take-battle-to-the-provinces
Số người chết lên đến 16 sau khi phát hiện 9 xác tại chùa Pathumwanaram (nơi đàn bà và trẻ con Áo đỏ trước đây lánh nạn). Tư pháp ra lệnh truy nã 10 lãnh đạo đối lập về tội khủng bố, không thấy có Lý Tống trong số nhưng có Thaksin. Sauk hi lệnh truy nã này được ban ra thì phần Thaksin lại được thu hồi, nói là đợi phán quyết mới của toà án vào ngày 24 tới.
Trước khán đài trung ương của biểu tình giờ vắng lặng, còn một phụ nữ đứng tuổi mặc đồ đỏ và cầm cờ ngồi đơn độc.
CP đã thành công trong việc dẹp khu Ratchaprasong với tương đối ít thiệt hại về nhân mạng (cho biểu tình) nhưng thắng lợi này giờ ra sao?
Thủ đô dưới giới nghiêm và thiết quân luật cùng với 25 tỉnh, lính tráng khắp nơi đóng chốt kiểm soát. Tình trạng này còn kéo dài bao nhiêu lâu, có ngăn chận được các điểm nóng đột xuất đây kia hay không? Bao nhiêu lâu có thể là bao nhiêu ngày, bao nhiêu tháng hay là bao nhiêu năm (như tại ba tỉnh cực nam có loạn thiểu số Hồi), một tình trạng có thể lâu dài hơn là nội các của ô Abhisit.
Bạo lực vừa qua có giải quyết được vấn đề là bất mãn của quần chúng đòi bầu cử?
Khi đến hạn bầu cử 2011 sẽ có bầu cử không?
Nếu có bầu cử thì ai sẽ thắng?
Vấn đề phải giải quyết bằng chính trị nhưng bỏ tù đối lập thì chính quyền sẽ thương thuyết với ai đây?
Hoàng gia là thế lực được coi là trung lập (Đỏ hay Vàng gì cũng là con dân) thì lần này không thấy hó hé gì lên tiếng, hẳn mất đi uy tín ít nhiều với lại quần chúng chống đối và có thể mất hẳn chỗ dứng trong lịch sử quốc gia, tuy như vậy (mất chỗ đứng này) vẫn là hơi bị chậm đấy.
CP Abhisit sẽ viện lẽ biến loạn để hoãn bầu cử lại hay là sẽ ra đi, nhường chỗ cho quân đội ra tay “cứu quốc”?
Dân chủ Thái Lan giờ mạnh tiến trên con đường Miến Điện.
(4 phút thư giãn (và chống toàn cầu hoá), ban nhạc Thái Carabao (“Con trâu” bằng tiếng Philippines tagalog), bài hát “Made in Thailand”
http://www.youtube.com/watch?v=aAipq9d2ZgA&feature=related
Nghĩa ca từ dịch sang tiếng Anh ở đây
http://www.youtube.com/watch?v=hy4LWPAA2-c
Các bài hát của ban nhạc Caravan (sinh viên đấu tranh 1976) “Kwon gap kwai” , “Berp Khaw”… ở đây. Chú thích trên mạng này là về một ban nhạc Caravan khác.
http://www.deezer.com/en/music/caravan#music/caravan
Tôi cũng nghĩ như anh Đỗ Kh., tình trạng này sẽ đưa Thái Lan tới nội chiến, mà sau này chỉ có « phe quân nhân » mới có khả năng trấn áp các vụ nỗi loạn, sau đó chắc chắn phe này sẽ lên nắm quyền, tức một tay cầm súng một tay cầm quyền. Sinh hoạt chính trị dân chủ mà người dân Thái Lan dài hơi tranh đấu e rằng sẽ tạm đình bản vô thời hạn. Nền quân chủ lập hiến theo kiểu mẫu Anh Quốc của Thái sẽ được thay thế bằng nền cộng hòa chuối, nhập cảng từ Việt Nam, Miến Điện hay Châu Phi chi đó…
Nguyên nhân vụ xuống đường dài hơi của phe « áo đỏ » làm rối loạn mọi sinh hoạt của Băng-Cốc có lẽ theo dõi bài của Đỗ Kh. mọi người đã biết. Nhưng sự kéo dài một cách bất bình thường của vụ phản đối này có thể đến từ thái độ « không có thái độ thích hợp » của « ông vua Thái ». Vai trò « ông vua Thái », biểu hiện tinh thần và đại diện cho sự đoàn kết dân tộc Thái, lý ra phải đóng vai chất dung môi, hóa giải mọi tranh chấp chính trị nội bộ. Nền chính trị dân chủ của Thái lẽ ra sẽ rất vững vàng (so với các nước mới dân chủ hóa tại Châu Á) nhờ sự « bảo kê » của ông vua, nếu « ông vua Thái » sáng suốt hơn và hiến pháp Thái qui định một cách hợp lý vai trò của quốc vương. Nhưng mà khốn cho dân tộc Thái, ông vua đang « ngọa triều », ông già yếu và đang bịnh nặng, không biết về với « ông bà » lúc nào, trong khi người kế vị chưa được chuẩn bị kỹ mà các đấng trong « cơ mật viện » chỉ giỏi việc « tham nhũng » hơn hiến kế cho việc nước. Do đó « ông vua Thái » đã không có (hay đề nghị) các giải pháp hòa giải kịp thời giữa phe « áo đỏ » và nhà cầm quyền. Bây giờ thì đã quá trễ. Phe cầm quyền (tức được sự ủng hộ của phe áo vàng), đã được sự ủng hộ của quân đội, đã được « đèn xanh » (của ai không biết), là cú bắn tỉa bể đầu « tham mưu » phe « áo đỏ ». (Ai bật đèn xanh vậy ta ?)
Ai cũng thấy đòi hỏi của phe « áo đỏ » có phần chính đáng và « trọng lượng chính trị », tức sự ủng hộ của quần chúng, của phe này rất đáng nể. Trong quá trình tranh đấu, phe « áo đỏ » đã bỏ qua một số cơ hội thỏa hiệp với phe cầm quyền để đem lại ổn định cho đất nước. Việc này có thể do « tham mưu » quá cứng cựa của phe « áo đỏ », ông tướng Mel Gibson.
Như vậy sinh hoạt chính trị dân chủ lần nữa thoát khỏi tay dân Thái Lan. Ông vua Thái sẽ « băng hà » nay mai. Chất « keo » biểu tượng đoàn kết dân tộc không còn, nội chiến sẽ từ « thành phố thiên thần » (Bangkok tức Krungthep, có nghĩa là thành phố thiên thần), sau nhiều tuần lễ địa ngục, lan ra các thành thị, vùng thôn quê miền bắc.
Nội chiến khó lòng tránh khỏi. Vai trò áp đảo của phe quân nhân sẽ chi phối mọi sinh hoạt chính trị. Thái vốn vốn có truyền thống « quân phiệt », chính quyền nào muốn vững cũng phải dựa vào phe quân đội. Tranh chấp chính trị « áo vàng – áo đỏ » tạo cơ hội cho truyền thống quân đội nắm chính quyền trở lại.
Thử dự đoán tình hình Thái Lan:
Một tuần nữa mọi cuộc biểu tình sẽ tạm lắng xuống vì lý do người tham gia biểu tình đã đến ngưỡng mệt mỏi, một số đầu lĩnh lâm nạn và rút êm, tinh thần trong giai đoạn tạm ngủ quên… trước mũi xe tăng quân đội.
Nhưng trong vòng một tháng trở lên, rất có thể sẽ có bạo động và dẫn đến nội chiến. Và đặc biệt là cái mốc tháng 9 và tháng 10 sắp tới. Khi mà mọi lời hứa bị thối lui, sự chờ đợi, niềm hy vọng bị phá sản. Và đặc biệt khi người ta nhận ra có “một bàn tay khác” đã can thiệp vào câu chuyện này – câu chuyện tưởng như của nội bộ Thái Lan nhưng lại ảnh hưởng một cách mạnh mẽ đến “kẻ nhúng tay” kia!
Rất có thể quân đội đã hình thành một chính phủ ẩn nào đó và ông Abhisit bị phế truất trong tình trạng nguy nan, thậm chí bị thủ tiêu…
Và cuộc bầu cử sẽ diễn ra sau một màn trình diễn của chiến tranh nồi da xáo thịt.
Cầu trời những dự đoán này sẽ chẳng bao giờ là sự thật! Và người dân Thái sớm được bình an! Sớm có được nền dân chủ họ đã mong muốn, đã đổ máu vì nó!