Tìm cách dịch từ «déconstruction», không thể không biết tới những gì chính Jacques Derrida đã nói về từ này. Sau đây là một vài lời ông trao đổi với kí giả Roger-Pol Droit, trong một buổi nói chuyện ngày 30/6/1992 (báo Le Monde trích đăng lại trong số ra ngày 12/10/2004):

Il faut entendre ce terme de «déconstruction» non pas au sens de dissoudre ou de détruire, mais d’analyser les structures sédimentées qui forment l’élément discursif, la discursivité philosophique, dans lequel nous pensons… Le mot «déconstruction» existait déjà en français, mais son usage était très rare. Il m’a servi d’abord à traduire des mots, l’un venant de Heidegger, qui parlait de «destruction», l’autre venant de Freud, qui parlait de «dissociation». Mais très vite, naturellement, j’ai essayé de marquer en quoi, sous le même mot, ce que j’appelais déconstruction n’était pas simplement heideggérien ni freudien…



Tạm dịch: «Chớ nên hiểu từ déconstruction theo nghĩa làm tiêu tan hay phá huỷ, nhưng theo nghĩa phân tích những cấu trúc lắng tụ tạo nên môi trường suy lí, suy lí triết học, trong đó chúng ta tư duy… Từ déconstruction đã có trong tiếng Pháp rồi, nhưng rất ít được dùng. Thoạt đầu tôi dùng nó để dịch những từ, một từ do Heidegger, nói về «phá huỷ», một từ khác do Freud, nói về «tách biệt». Nhưng, tất nhiên, rất mau tôi đã cố gắng nêu rõ rằng, tuy cũng là từ ấy, điều tôi gọi là déconstruction không phải thuần theo nghĩa của Heidegger hay của Freud như thế nào…»

© 2004 talawas