Chào cô Thủy Trang,

Tôi xin đáp lời của cô vì hình như không có ai đã trả lời cho câu hỏi của cô. Sau đây chỉ là những suy nghĩ của riêng tôi, có thể không chính xác. Hy vọng cô sẽ có nhiều người khác giải thích giúp cho cô hiểu thêm.

Thật sự thì cuộc bàn luận trên talawas về bài dịch “My last tiger” chỉ là một cuộc bàn luận về việc dịch thuật từ ngoại ngữ sang Việt ngữ. Theo tôi hiểu thì ngoài việc dịch ngô ngọng của ông Thường Quán (mà ông Lê Đình Khoa , ô. Tâm Nguyên và ô. Dũng Vũ và những người khác đã phân tích) nó còn là sự bàn luận về nguyên tắc và mục đích của việc chuyển ngữ. Theo tôi nghĩ vấn đề là không có sự tương đồng về quan điểm giữa các người bàn luận. Như ô. Đỗ Kh và những người bênh vực cho ô. Thường Quán đứng trên quan điểm ‘thơ văn’ còn các ông LĐK, DV và TN thì đứng trên quan điểm ngôn ngữ học. Tuy có sự lẫn lộn của hai quan điểm trên nhưng đọc bài của các ông ấy (loại bỏ những biện luận dựa trên cảm tính) tôi thấy như vậy. Không biết đọc giả nào có ý kiến gì khác không, xin đóng góp thêm ý kiến cho cô Thủy Trang.

Còn riêng bài viết nguyên bản tiếng Anh “My last tiger”, theo tôi nghĩ, nó hay ở chỗ tác giả đã viết về sự liên tưởng giữa những hình ảnh về con cọp mà ông ta đã nhìn thấy trong sách vở với con cọp thật mà ông đã được chứng kiến trong vườn bách thú. Ngoài ra, ông ta cũng nói về những cảm giác của tác giả khi nhìn những hình ảnh của con cọp nó không khác với khi ông thấy con cọp thật, dù con cọp có dịu hiền thuần thục cách nào đi nữa Dù con cọp có được gọi bằng những từ ngữ mỹ miều nào đi nữa cũng không thay đổi sự liên cảm của tác giả.. Đó là xét về nghĩa đen của bài viết.

Còn nghĩa bóng hay ngụ ý của bài viết thì tôi không đưọc rõ vì tôi không được đọc bài viết được in trong thời điểm nào và tác giả đã viết về sự kiện gì. Theo như những người bàn luận thì hình như bài viết được viết trong thời gian chiến tranh ở Iraq. Nếu như điều đó là đúng thì con cọp ở đây có thể nói đến chiến tranh. Cuộc chiến tranh nào, dù chỉ biết qua hình ảnh báo chí TV, chúng ta luôn nghĩ rằng chiến tranh luôn mang lại những cảm giác sợ hãi, chết chóc. Dù hình ảnh có đẹp cách mấy, được miêu tả bằng những mỹ từ biện luận cho cuộc chiến- chiến tranh vẫn là chiến tranh. Dựa trên bài viết mà bình luận ra thêm thì hình ảnh trên báo chí TV không bao giờ cho ta cảm giác thật ngoại trừ ta đã có kinh nghiệm về chiến tranh. Và dù cuộc chiến có mục đích và chính nghĩa tốt như thế nào đi nữa, sự thật chiến tranh luôn mang cho chúng ta sự sợ hãi và chết chóc. Đấy là cái hay của bài viết mà tôi có thể nghĩ ra được để giải thích cho cô. Để dễ hiểu xin cô đọc lại bài dịch của ô. LĐK hay ô. TN và thế những chữ “con cọp” hãy những gì liên hệ đến con cọp bằng chữ ‘chiến tranh’ hay những gì liên hệ đến chiến tranh thì cô sẽ hiểu thêm ra.

Chúc cô thành công trong việc học tiếng Anh.
M. Nguyễn

PS: Luôn tìện tôi xin các anh chị cô chú bác cô dì có bàn luận thì nên ‘argue with your mind, do not argue with your heart’. Bàn luận trên lý trí thay vì cảm tính thì cuộc bàn luận sẽ có hiệu quả tốt hơn. Bàn luận dựa trên lý trí dẫn đến sụ học hỏi và phát triển. Bàn luận dựa trên cảm tính sẽ dẫn đến chia rẽ, xích mích và thù hằn.