Nguyễn Đức Thanh
Khi đội ngũ thày giáo đã xuống cấp …
Sau bài báo Tiêu chí số một… của tôi lên mạng thì lập tức có vài ba giáo sư quen biết cho tôi là ngoại đạo, liệt tôi vào nhóm anh Chí -Trần Mạnh Hảo. Thế nhưng các cụ Bá lấy đâu ra bà ba trẻ cho Chí đấm bóp để trở thành Chí Phèo nhiều thế! Cái “đạo” (nguyên nghĩa là đường) chật hep thế sao? Không thể đan chéo nhau đuợc sao? Cảnh sát giao thông đâu? Dù rằng không qua ngành sư phạm để được thụ giáo các “giáo sư” nhưng nhờ vốn ngoại ngữ cơ bản tôi đã học trực tiếp và đọc sách kỹ thuật, một ít sách văn học nước ngoài… Cuối đời mới nghiên cứu Hán Nôm mà thôi. Do đó nếu có sự giao thoa ,cũng không phải là ngoại đạo tí nào. Chính vì vậy mà tôi mới dám chê một số thày KHXH chỉ có vốn toán lớp bảy, đi ngang, giỏi lắm chỉ hiểu “cam lai” là ngọt lành. Không biết quả cam chữ Hán gọi là gì đâu! Giảng về hội nhập mà không được học các định luật về lưu thể, thế năng, không biết đến thí nghiệm giọt mực và phương trình nổi tiếng của Bernoulli,thì những bài giảng”hội mà không hoà “đó là nguỵ biện. Không biết toán ma trận, toán nhị phân, đạo hàm đường cong biến thiên thời tiết,sức khoẻ con người mà giảng Kinh Dịch thì khác gì anh thày bói nói mò! Ðó là ta chưa kể đến những cái sai cơ bản của giáo sư văn học cận đại (chắc bập bẹ Hán Nôm), giảng sai chữ “tam cương”. Ông ta không tường nguyên nghĩa “cương” là cái khung vải. Phải có các thanh gỗ, tre căng lên mới thành khung. Từ điển Từ Nguyên chỉ rõ các cặp “quân – thần “; “phụ- tử “; ” phu- phụ” là ba cái khung trói chặt con người thời phong kiến. Thế mà ông ta vẫn cãi chày cãi cối, không thừa nhận Trần Mạnh Hảo đúng, mà chỉ nhè cái yếu của anh ta mà mạt sát.
Bài viết của tôi chỉ muốn nói lên cái quy luật của tuổi già. Nó đi liền với bảo thủ, không chịu (chính xác là không thể) vệ sinh dọn sạch cái đầu mình, để update và upgrade kiến thức thời đại là ở chỗ đó. Ðã ngồi yên vị trên chiếu “giáo sư” đến hơi thở cuối cùng lại cứ phán bừa, viết bừa thì hại vô cùng. Luận đề của các thày thường đầu Ngô mình Sở. Chẳng ai chịu nghe, trừ học sinh sinh viên là bị bắt buộc. Do vậy người có khả năng nhất định phải tìm hiểu mở mang kiến thức bằng nguyên bản mà các giáo sư đó đã cóp nhặt. Tôi đã từng biết mình ít nhiều “ngoại đạo” nên đã phải cắp sách học thêm những thày có điểm gì đó hơn hẳn mình,ví như giáo sư Ðặng Ðức Siêu và Nguyễn Huệ Chi, mặc dù trước đây với tôi, cùng điểm xuất phát. Tôi còn nhớ tan khoá nghiên cứu về Lão Tử, tôi có tặng Huệ Chi một bài tuyệt cú trong đó có câu: “Xử vô nhi hữu thị do thuỳ” (ở chỗ không mà lại có người ấy như là ai đây!) Ông đã hoạ lại: “Thuỳ đệ thuỳ sư duyệt thị thuỳ” (tôi với anh, ai là trò ai là thày đây,ta vui cùng ai đây!) Có lẽ đó là biểu thị của sự khiêm tốn phải có của ông thày.
Cũng trên mạng, tuần trước anh Lại Nguyên Ân có đề cập đến việc làm tiến sĩ và giáo sư của các bà. Tiếc thay anh chưa dám nói, lúc trẻ các bà đã sử dụng cái “vốn tự có” để đạt điểm luận án diệu nghệ đến mức nào! Nhưng thôi, giaó sư cũng cần hai chữ “T” mà. Nó hoán vị được. Tóm lại, khi đội ngũ thày giáo đã xuống cấp đến tận cùng về tư duy, đạo đức …thì thật là một mớ bòng bong. Tục ngữ ta có câu “thầy nào trò nấy “, chẳng sai. Chỉ còn một cách hàng năm bên cạnh cải tiến chương trình giảng dạy,phải test thường xuyên đối với các thày,đặc biệt là thàysư phạm. Vì đây là lò đào tạo thày của thày, sao cho ít nhất ta cũng có lại được những gương mặt giáo sư văn học như cụ Ðào Duy Anh, Hoàng Xuân Hãn, Ðặng Thai Mai …nghĩa là có một lớp mới các thày vốn ngoại ngữ, toán lý …rất vững vàng, có khả năng đãi cát lấy vàng, văn học trong nước (nhất là văn hoc phía Nam trước kia) cũng như văn học nước ngoài, của cộng đồng người Việt khắp nơi . “Văn” hay là “vân hoa của vải” là cái gì đó luôn luôn thay đổi, là sự cảm nhận chủ động, tuỳ sở thích của từng người , chứ không phải thông qua cái đầu đã già cóc đế của ông này ông nọ tuyển chọn,nhồi nhét được. Nhất là với học sinh cấp một, hai.