Dân chủ, theo nhận xét của Nguyễn Việt Kiều (thư độc giả talawas 30.9.2004) phải gắn liền với nhà vệ sinh sạch, hoặc là, nếu tôi hiểu ý của ông đúng, phải có nhà vệ sinh sạch trước rồi mới bàn được đến chuyện dân chủ. Tôi xin phép được diễn bằng câu sau đây, chắc cũng chẳng phải là quá quắt:

“Không lo chùi cầu, đã ham đầu phiếu”

Nhận xét của Việt Kiều họ Nguyễn rất xác đáng, tôi chỉ xin được nói theo là đúng thế, Hà Lan, Thụy Điển, Thụy Sĩ là những nơi nhà cầu sạch, đều dẫn đầu về dân chủ cả. Ngược lại, “ngay tại nước Mỹ giàu mạnh văn minh nhất thế giới”, tại các khu nào có người da đen, hay da đỏ, da ngăm, da vàng thì dơ dáy bẩn thỉu. Ngay cả những khu người da trắng nghèo cũng dơ dáy bẩn thỉu nốt, chỉ có những khu người giàu, da gì cũng vậy, mới sạch sẽ, lộng lẫy, đồ sộ và dân chủ được chính đáng thực thi.

“Dân trí thấp quá thì làm sao có dân chủ được?” còn đúng hơn nữa. “Ngay tại nước Mỹ v.v…” 64% không nêu nổi tên một Thẩm phán Tối cao Pháp viện (thăm dò 2002), 58% không nêu nổi tên một Bộ trong chính quyền (thăm dò 2003)! Trong giới 18-24 tuổi, tức là còn đi học hay mới rời nhà trường, 85% không tìm ra Afghanistan, Iraq hay là Israel trên bản đồ thế giới (thăm dò National Geographic). “Ngay tại nước Mỹ…” như trên, 42% dân chúng vẫn nghĩ là ông Saddam Hussein nếu không chủ mưu thì cũng là tòng phạm trong vụ 11.9, 60% tin là đã tìm thấy vũ khí huỷ diệt tập thể tại Iraq và 22% tưởng là các vũ khí này đã được dùng để đánh lại quân đội Mỹ vào năm ngoái lúc mới xảy ra chiến tranh (thăm dò Newsweek)! Những người Mỹ này, chắc phải gốc Việt, hay gốc Phi châu và nhà cầu không được tươm tất (tôi không nói đến những người Mỹ gốc Mễ hay Trung Mỹ vì lau nhà, chùi cầu là nghề của họ, ắt tính dân chủ và dân trí của họ phải rất cao). Tại thế, nên tham gia vào đời sống dân chủ ở Mỹ, đơn giản nhất là đi bỏ phiếu, năm 2000 chỉ có 51,3% trong cuộc bầu cử Tổng thống. May mà chỉ có 1/2, chứ mà đi bỏ phiếu hết thì tại bang Florida chẳng hạn, việc đếm phiếu còn rắc rối những gấp… hai! Năm 1998, bầu cử Quốc hội Lưỡng viện, số tham dự đầu phiếu là 32,9%, tức là 1/3, 2/3 người Mỹ còn lại, vì nhà cầu không sạch nên đành (ngồi chùi) ở nhà.

Tóm lại, chỉ có những người Mỹ ở những nhà nhiều phòng tắm hơn là số phòng ngủ và nhiều hơn số người ngủ là chăm chỉ thực thi dân chủ. Chẳng những họ đi bầu mà còn đóng tiền cho các quỹ tranh cử vận động và bầu lên… ông Bush làm Tổng thống, một người, theo như chính ông cho biết, không bao giờ đọc sách, không bao giờ đọc báo nhưng có tính sáng tạo, phát biểu bằng những từ không có trước đây trong từ điển (và được gọi là Bushism).

Điều tôi không đồng ý với vị đồng hương Việt Kiều của tôi là các khu người Việt ở Mỹ không phải chỉ có những mặt tiêu cực. Nếu nhìn xe con, thì đời mới và sang trọng hơn cả những khu trung lưu cao cấp, và chịu khó… nín một chút thì mới có thể ngắm ở đây những thiếu nữ tóc nhuộm hung màu chiều thướt tha quần ngáp, đáy lưng trần hở mát cả một khoảng trời xanh.

Còn về phần tự do, may mà chưa thấy độc giả Nguyễn đề cập đến điều kiện tiên quyết! Nếu muốn được hưởng tự do, ông bắt phải biết chùi… mép (trước hay sau khi… phát biểu?) thì quả cũng thật phiền.

© 2004 talawas