Nhỏ không học, lớn viết sách sử

Bài viết nghiêm túc của Nghiêm Quanq khiến tôi trở lại với tác giả Nguyễn Q. Thắng. Trong bài phản biện phê bình của Phạm Hoàng Quân, ông Nguyễn Q. Thắng nêu thanh thế của Gavin Menzies ra làm bằng. Quyển 1421 của Menzies là sách thuộc dạng sử bán chạy vô địch vì rất "du dương" (còn có nghĩa là đi biển?) nhưng thiếu cơ sở khoa học, điều này đã được Nghiêm Quang nói đến và dẫn các liên kết đầy đủ.

Riêng tác giả Nguyễn Q. Thắng, trong phần phụ chú [4], lại tấn phong thêm cho ông Menzies chức ngang hàng với… Trịnh Hòa, là đô đốc hải quân (Hoàng gia Anh). Ông Menzies nguyên là Lieutenant-commander. Chức này tương đương với chức thiếu tá bộ binh chứ không phải là đô đốc, đề đốc gì hết.

Menzies chỉ huy tàu ngầm HMS Rorqual (1968-1970), năm 1969 khi cập bến Subic Bay (Philippines) đã đâm vào chiến hạm USS Endurance của Hoa Kỳ gây thiệt hại vật chất, chẳng hiểu có phải vì hạm trưởng đang mải mê suy tư về hải trình của đô đốc Trịnh Hòa mà quên gài số de.

Ngoài ra, theo Nguyễn Q. Thắng chú thích: Trịnh Hòa nguyên là con một người Ả Rập, từng theo đạo Hồi; ông có tên Ả Rập là Hadji, sinh ở Vân Nam, vóc cao lớn, sức mạnh phi thường, mặt mũi thanh tú, có tướng đi uyển chuyển như cọp, tiếng nói như sấm.

Trịnh Hòa là người theo đạo Hồi bốn đời dứt khoát chứ không phải là "từng theo"… Chữ Hadji hay Haj, Haji trong tên ông là một chức, để chỉ những tín đồ nào đã từng hành hương đến thánh địa Mecca. Cha của ông (đời thứ ba) cũng mang chức Haji và lấy họ Mã (từ phiên âm tên Masuh tức Mansour của ông nội, đời thứ nhì). Tổ của Trịnh Hòa (đời thứ nhất) là Sayyed Ajall, gốc Trung Á từ Bukkhara (nay thuộc Uzbekistan, trước là đế quốc Turk Khwarezmian) sang làm quan Triều Nguyên (Sayyed cũng là một tước của đạo Hồi chỉ những người thuộc dòng dõi của Giáo chủ). Vậy ông chẳng phải con một người Ả Rập và chuyện ông nguồn gốc Ả Rập rất xa vời (tuy xưng là dòng dõi của Muhammad), ở đây là lẫn lộn như thường thấy Ả Rập với lại Hồi giáo?

Nhân đây, xin cám ơn bài viết rất thú vị của Nguyễn Phi Hùng và xin phép mượn của ông câu "Nhỏ không học, lớn làm thiếu tá".