Đỗ Kh.
*
Ðược đọc qua những bài viết về Thơ Trẻ trong nước trên Diễn đàn Talawas, tôi cũng thấy theo như nhận xét của Linh Sơn, nói theo kiểu danh từ quân sự, “điểm” của việc đánh đấm này là các nhà thơ trung niên đã thành danh, còn Nguyễn Hữu Hồng Minh, Vi Thùy Linh, Văn Cầm Hải chỉ là “diện”. Các bài đều nhắm vào Tứ Nhân bang Nguyễn Trọng Tạo, Hoàng Hưng, Thanh Thảo và Nguyễn Thụy Kha, điển hình là bài vừa mới “post” của Nguyễn Hòa.
Vi Thùy Linh bé bỏng có “ca sĩ một mùa” (hay nửa mùa) cũng không phải là đối tượng của người viết (NH). Ðiều mà tôi ghi nhận là những gì ông mang ra để phang Trọng Tạo tôi đều ngỡ ngàng tưởng là những đòn yêu, kể cả hình tượng một Don Quixote ông dùng làm tựa. Tóm lược, NH trách NTT thay vì an phận mà ăn lương phục viên của cơ quan họ lại đi làm việc rối rít là giới thiệu thế hệ sau. Trước hết, tôi nghĩ là gây chiến với nhà máy xay lúa là việc trong cũng như ngoài nước không có mấy và nếu Thanh Thảo tuổi đã ngoại ngũ tuần mà còn đua đòi với Thơ Trẻ thì thật là chuyện ở trong Thi văn đàn cũng lạ đời. Thường thấy hơn là các ông các bà cụ non mon men ở rìa chiếu trong khi bô lão và tiên chỉ lăm lăm cầm quạt đuổi như là đuổi ruồi, chúng mày đừng có lăm le mâm cỗ đã dọn cho tao.
Nói vào tới vấn đề, tức là Thơ Trẻ, tôi không rõ cái ông Peliru nào đó mà tác giả trích dẫn là tiêu biểu của trường phái “Thơ điện”(?) hay “Thơ điên”(??) của nước người đã 40 năm về trước. Nhưng nếu dù có vậy thì tôi thấy cũng nhanh đấy và có cũ người thì cũng mới ta. Cuộc cách mạng văn học của thi ca Tiền chiến Việt nam hẳn không dựa gì vào thi ca Pháp cuối thế kỷ 18 – đầu thế kỷ 19 chắc, đó là chưa nói đến nền tảng của thi ca VN hiện nay vẫn là thơ Tống thơ Ðường! Hay NH muốn nói chỉ có Lục bát mới là Nguyễn Du hiện đại? Thơ Ðường, thơ Lục bát, thơ Tiền chiến thì rất hay, chỉ tội nghiệp cụ Du, ông Linh, ông Hiệu bị con cháu lôi ra nhai lại mãi thành tới bã xác xơ. Còn chuyện 300 năm nữa có ai khóc Vi Thùy Linh không thì quả khó lường. Trước hết, làm thơ chỉ cần có một người đọc và người đọc đó trước hết là mình.
Trở lại chuyện đàn anh, thế hệ của tôi ở Hải ngoại cũng có cái may mắn có được một bậc kẻ cả (theo nghĩa tốt và rất hiếm thấy của nó) là nhà văn Mai Thảo. Trong bài tham luận của Lê Thị Huệ, Mai Thảo được lôi ra làm đích để tiếp tục đả, cũng lại Nguyễn Trọng Tạo. Tóm lược (tuy bài viết của Lê Thị Huệ rất khó mà tóm lược) thì NTT được mang cái tội đàn anh hấp háy trước một nhà thơ trẻ đang múa rốn đến độ phải rụng rời và viết tán dương lăng nhăng. Tiện tay, LTH cho phái nam nói chung là (chỉ biết có) “dâm”. Cái dâm ở NTT tôi không dám nhận hộ, nhưng ở bản thân tôi thì nó có, dạ, thưa, vâng.
Tôi xin phép không bàn đến thơ Vi Thùy Linh, cái rốn của cô nông hay sâu tôi không rõ vì đọc 3 câu tôi đã ngán (đây là việc riêng của tôi thôi, tôi không áp đặt lên mọi người). Việc rọi đèn cho người đi sau mà chỉ có một VTL thù lù vừa lắc vừa bước tới không là lỗi của NTT, TT, TK. Nếu có buồn (nếu không vui) thì là cho Thơ Trẻ chứ việc làm cổ võ của các ông vẫn đáng khen. Còn VTL “yêu đương noồng cháy”, LTH coi là xoàng xỉnh thì cũng được, đó là chuyện yêu đương, chẳng phải chuyện thơ. Như nhiều người viết khác, tác giả (LTH) ở đây soi mói nội dung mà thôi, và lại còn miên man tới tâm lý, ức nén của nam và của nữ. Vâng, “Sex sells”, có tình dục thì dễ đọc nhưng y khoa gia đình chương “người con gái ở tuổi dậy thì nên biết” và phân tâm học cuối tuần, thì không.
TB: Tôi chắc chắn là NTT chưa hề liếm gan bàn chân của VTL nên không đặt ra câu hỏi. Chỉ thắc mắc nhờ Linh Sơn chỉ dẫn, mẹ của nhà văn nào bán hàng ở chợ Ðồng Xuân để tôi còn đồng cảm.
* Đầu đề do Talawas đặt