Một trong các chức năng của những người trẻ khoẻ của 30 năm nằm giữa là để chỉ đạo, quản lí và định hướng phong trào. Đôi khi, chức năng này là chủ đạo. Đáng tiếc là lâu nay người ta hầu như bỏ quên các vị trí thức về hưu đáng kính, mà chỉ nhằm vào các thế hệ chưa bao giờ được tham gia chỉ đạo, đó là thanh thiếu niên [và dân thường]. Vả lại rối loạn chức năng thì có gì là sai đâu nhỉ, thưa anh Nguyễn Luyện. Đôi khi đó đơn giản chỉ là các biểu hiện bình thường của một quá trình quá độ, khi một cơ thể biến thái sang một hình thức tồn tại khác. Cách mạng muôn năm.

Một trong các sai lầm của các cụ về hưu là không thành lập một tổ chức có tính xung kích, ít ra là trong cái tên, ví dụ như đoàn hưu trí cộng sản tiền phong chẳng hạn. Vì vậy nên chúng ta mới có quyền kêu gọi các cụ: hãy lên đường đi. Một lần nữa. Giống như ba bốn mươi năm về trước các cụ đã từng đánh trống cổ động phong trào hợp tác xã hoặc rất nhiều các phong trào khác, chẳng hạn. Nhưng các cụ lại không. Lại lập hội hưu trí mà hình như trong đó có quá nhiều chỗ cho những mối quan tâm thường ngày về tình hình thị trường, tình hình thế giới, quá nhiều bạn bè cũ, kỉ niệm cũ, chuyện gia đình và tệ nạn xã hội. Những điều đó làm các cụ quên mất nhiệm vụ cải tạo thế giới và các phong trào cách mạng khác. Việc không có một định hướng chức năng đúng đắn, ngay từ cái tên hội, có thể đã là nguyên nhân khiến các cụ hay ngồi vạch ra những bất cập, những sai sót của xã hội, của cơ chế, như Thảo Hảo đã nhận xét. Ah, một cơ chế mà các cụ đã bỏ ra rất nhiều năm tuổi trẻ và nhiệt huyết để xây dựng và phục vụ. Có lẽ rối loạn chức năng, tuy có đáng buồn thật đấy, song không quan trọng bằng mất định hướng.

Lẽ ra, đúng như Thảo Hảo đã viết, các cụ đã có thể thành lập một đội tiên phong, đi đầu trong những việc tay chân cụ thể để đóng góp với cộng đồng. Chúng ta luôn coi trọng những việc tay chân cụ thể. Lẽ ra, với kinh nghiệm và vốn kiến thức của các cụ, các cụ phải đứng ra tiên phong trong việc truyền đạt nó cho thế hệ sau. Các cụ có thể thành lập một tờ báo, một hội nghiên cứu, và thay vì ngồi vạch ra cái sai sót của cơ chế ở bên bàn trà, các cụ có thể phổ biến nó cho tất cả mọi người đều biết mà sửa, mà tránh. Như vậy vừa tốt cho cộng đồng, mà Thảo Hảo lại đỡ phải bực mình. Ít ra, viêc làm cho Thảo Hảo không cảm thấy không thể chịu được đã là một đóng góp to lớn. Hoặc các cụ có thể lập một hội chống tham nhũng chẳng hạn, một việc mà với kinh nghiệm hoạt động trong bộ máy, các cụ hoàn toàn có đủ thẩm quyền để đi đầu.

Thế nhưng tôi dám cuộc là các cụ không có định hướng. Hoặc là các cụ đã có quá nhiều kinh nghiệm với định hướng rồi nên cũng coi như là không có định hướng. Hoặc là các định hướng của các cụ cần phải được định hướng lại, hoặc là cần phải duy trì các định hướng đã được định hướng. Những điều này phức tạp đến độ phần lớn đều chọn chẳng thà rối loạn chức năng còn hơn.

Tôi dám cá với Thảo Hảo rằng ở cái nước Anh sương mù kia không có các đoàn thể, mặt trận để tổ chức các kĩ sư về hưu lại thành phong trào điển hình và đứng ra phân phối máy móc cũ. Điều đó đối lập với việc ở Việt nam không ai tổ chức phong trào cho các cụ, và cũng không ai cho các cụ tự tổ chức phong trào cho các cụ. Phải thấy được sự quan tâm đến những các phong trào đoàn, đội, thì mới thấy được điều đáng ngạc nhiên là các cụ lại không được quan tâm chú í đến như thế. Thế mà chúng ta đã có một lợi điểm khiến cho nước Anh phải ghen tị đấy: đó là một lối suy nghĩ vị phong trào. Đến độ thiếu nó, chúng ta liền cảm thấy thèm thuồng và nhớ tiếc. Đáng tiếc là không ai chú ý phát huy nơi các cụ, tổ chức phong trào cho các cụ và hướng dẫn các phong trào ấy đi đúng đường lối. Vì vậy mà chúng ta phải có trách nhiệm hoan hô phát súng kêu gọi đầu tiên của Thảo Hảo. Các cụ hưu trí đáng kính, xin hãy đi đầu làm gương cho chúng tôi.

© 2003 talawas