Khuất Đẩu – Mỵ Châu ơi, Mỵ Châu!
16/10/2010 | 9:28 chiều | 53 Comments
Category: Tạp văn
Ngựa trắng nằm phơi thân trên mỏm đá xanh Ngựa hồng lang thang vào bão cát Mây nổi bọt đầy trời Mỵ Châu ôi Mỵ Châu!
Biển đau quặn sóng xô gầm vỡ đá!
Ðỗ Quý Toàn
Những chiếc lông ngỗng từ tay Mỵ Châu còn bay lang thang suốt chiều dài mấy ngàn năm lịch sử. Màu trắng lạnh lẽo tương phản màu đỏ nóng bỏng vọt ra từ chiếc cổ thanh tân.
Những giọt máu của nàng cũng đã mấy ngàn năm không tan theo bọt sóng, mà hóa thân thành những hạt ngọc trong lòng những con trai biển.
Mây nổi bọt đầy trời và biển đau quặn sóng.
Đất trời rung động vì đây là một cái án oan thiên cổ.
Chiều Cổ Loa! Hàng ngàn cái trống đồng muốn vỡ toang vì reo mừng thắng trận. Quân Triệu Đà nằm chết chồng chất dưới mặt thành.
Nhưng chỉ ít lâu sau, cũng tại kinh thành này, một đám cưới vương giả mà tân lang chính là con trai của Triệu Đà!
Đang mưu bá đồ vương bỗng kết thông gia thân thiện.
Đang lưu manh xỏ lá bỗng quân tử chính nhân!
Triệu Đà.
Và một người đang tỉnh táo bỗng chốc hóa ra mê muội!
Một người đã xây nên thành Cổ Loa bỗng dưng mở cửa thành đón giặc!
An Dương Vương!
Thành Cổ Loa cũng như thành Đồ Bàn, nay chỉ còn là một bờ đất. Nhưng cái kỳ công hình trôn ốc ấy chính là một ý tưởng quân sự độc đáo có một không hai trong lịch sử cổ kim. Không bốn cửa đông, tây, nam, bắc. Chỉ duy nhất có một ngõ vào mà không lối ra. Như nước xoáy, như gió trốt, như vòi rồng. Chỉ một thành mà hóa ra nhiều lũy. Leo vào thành là rơi vào tử địa. Triệu Đà đánh mãi không được là vì cái kỳ thành còn hơn bát quái trận đồ ấy chứ không phải vì cái nỏ thần.
Cho nên, mới đưa con ong tay áo Trọng Thỉ vào thành ở rể. Và con ong ấy chẳng những đã tỏ đường đi lối về với Mỵ Châu ngà ngọc, mà còn tỏ cả đường về lối đi trong thành Cổ Loa. Có cần gì phải thay một cái lẫy nỏ giả. Nói theo kiểu bây giờ, đó chỉ là cách tạo hiện trường giả để đổ lỗi cho Mỵ Châu mà thôi. Lỗi lớn nhất chính là An Dương Vương đã không nhận ra tâm địa lươn lẹo của cha con Triệu Đà. Và vị thần Kim Qui hộ mệnh của ông cũng mù tịt trước dã tâm đen tối nọ.
Nước đã mất ngay từ lúc hôn lễ cử hành.
Cha đã giết con ngay từ khi gả con cho quân lừa lọc.
Cần gì phải chạy tới chân núi Mộ Dạ. Lưỡi gươm oan nghiệt ấy lẽ ra phải được chính ông tự cắt đầu mình như Hạng Võ trên bến Ô giang. Ánh thép long lanh ấy tiếc thay không sáng được trong ý thức lỗi lầm của ông. Và ông lại mang thêm một cái tội lớn trong trời đất là giết con gái một lần nữa bằng lưỡi gươm oan nghiệt của mình!
Nước Văn Lang của 18 đời vua Hùng đã mất vào tay ông. Rồi chính vì ỷ lại vào vị thần hộ mệnh của mình và vì thiếu sáng suốt, thiếu cảnh giác, ông đã để nước mất vào tay Triệu Đà. Vậy thì ông có công trạng gì mà được thờ phụng ở đền Con Cuông (Nghệ An) và được đặt tên đường tên phố?!
Mỵ Châu ơi! Bao nhiêu tội lỗi đều trút lên đầu nàng!
Tội thứ nhất là đem cái nỏ thần cho Trọng Thỉ xem để hắn có dịp tráo lẫy nỏ giả. Hắn là sư phụ của bọn làm đồ dỏm. Và vì đồ dỏm nên nỏ thần cũng hết linh. Ở đây, ta lại thấy cái sơ suất chết người của An Dương Vương. Nỏ thần bắn một phát làm chết hàng vạn người, đâu có phải là súng bắn nước của trẻ con mà để cho ai xem cũng được. Cái sức mạnh vạn năng là bí mật của quốc gia, cũng như bom nguyên tử ngày nay phải được giữ gìn hết sức cẩn mật. Dù có yêu chiều con gái đến đâu, cũng không có một vị vua nào hay một vị nguyên thủ quốc gia nào, lại hớ hênh buông tuồng như thế!
Tội thứ hai là rắc lông ngỗng dẫn đường cho giặc đuổi bắt phụ vương. Đọc sử đến đây nhiều người phải khóc thét lên rằng ngu ơi là ngu! Một nhà thơ hậu bối đã mỉa mai: trái tim lầm chỗ để trên đầu!
Tôi không tin như vậy. Tôi chỉ tin một điều nàng quá yêu chồng. Mà yêu chồng thì có tội tình gì? Vì yêu nên tin. Vì tin nên nghe theo. Vì nghe theo nên rắc lông ngỗng cho chồng biết đường mà tìm. Nàng ngây thơ quá chứ không phải quá ngây ngô. Nàng yêu chồng cũng như trẻ con yêu con gấu nhồi bông. Chúng làm sao tin được rằng con gấu thực cho dù ở trong sở thú cũng rất hung dữ đáng sợ. Nàng làm sao tin chàng là giặc trong khi chính cha nàng cũng tưởng chàng là một hoàng tử đáng yêu! Vậy nên khi cha đưa nàng lên ngựa chạy trốn, nàng chỉ nghĩ duy nhất một điều là làm sao để chàng tìm được nàng. Trong khi cha già đã 70 tuổi rạp mình trên lưng ngựa thì nàng vẫn ngoái đầu ra sau và vẫn không ngừng bứt lông ngỗng thả xuống trong cát bụi mịt mù.
Hành động ấy làm ngứa gan các nhà viết sử cho dù là huyền sử và chính họ đặt vào miệng thần Kim Qui bảo nàng là giặc. Không một chút nghi ngờ, không một chút xót xa, An Dương Vương vẫn còn đủ sức vung gươm lên như một ánh chớp và chỉ một nhát thôi đã chém đứt đầu nàng. Nếu là phim quay chậm, ta sẽ được thấy như thế này: đầu nàng tuy rời khỏi cổ nhưng vẫn còn bay theo nàng, trong khi nàng một tay ôm ngang hông cha, một tay vẫn còn nắm một chiếc lông ngỗng chưa kịp thả xuống mặt đường.
Nàng chết quá nhanh, nhanh đến nỗi nàng chưa biết là mình đã chết, không kịp hiểu ai đã giết mình và vì sao mình bị giết. Oan nghiệt là chỗ đó, tức tưởi là chỗ đó. Nên chi xương thịt nàng đã hòa tan cùng cát bụi nhưng những giọt máu của nàng vẫn không tan được. Những giọt máu đã thành ngọc nhưng là những viên ngọc tối xám u buồn. Mãi đến khi được rửa bằng nước giếng Trọng Thỉ thì ngọc mới chói sáng xinh đẹp. Đó cũng chính là những hạt lệ ăn năn để lại cho đời.
Hai cha con biết được sự tình thì cũng đã muộn rồi.
Kính thưa Mỵ Châu, kẻ hậu sinh chẳng biết gọi người bằng cụ kỵ đến bao nhiêu đời, nhưng vì cái chết kỳ lạ gây xót thương tấm tức đến tận ngàn sau, nên người vẫn mãi mãi là nàng công chúa trong trắng thơ ngây, có số phận nghiệt ngã nhất trong số những nàng công chúa xinh đẹp của cuộc đời. Bài viết này cho dù không giải được cái oan cho nàng thì cũng mong được nghe những tiếng thở dài đồng cảm.
© 2010 Khuất Đẩu
© 2010 talawas
Cho dù Lạc Long Quân, Hùng Vương, Âu Cơ hoặc An Dương Vương có là con cháu của vua Trung Quốc, hoặc của Cao Ly, hoặc có nguồn gốc từ bên Âu Châu, Phi Châu có mắt xanh hoặc tóc quăn. Nhưng nó vẫn thuộc về huyền sử. Điều này rất khác với thời đại của Hồ Quý Ly, thời đại mà sử sách đã có chép, có ghi.
Tôi nghĩ bác Thanh Nguyễn không hiểu sự khác biệt thời gian có nghĩa gì, không có nghĩa gì.
Vấn đề ở đây không phải là chuyện LLQ thuộc về huyền sử, thời đại HQL thuộc về lịch sử, hay cách nhau bao nhiêu năm.
Vấn đề là vào thời đại HQL người Việt nghĩ gì về nguồn gốc của mình, và suy nghĩ của HQL về nguồn gốc của ông có khác của họ đến nỗi bị cho là trọng tội không.
1. Vào thời HQL người Việt có cho mình là con cháu LLQ hay không?
2. Vào thời HQL người Việt có cho LLQ là con cháu 1 trong 3 Tam Hoàng hay không?
Theo Wikipedia (xin lỗi, tôi dùng Wikipedia, nhưng vẫn còn hơn những người không dùng gì cả) thì Đại Việt Sử Ký Toàn Thư, viết vào thời Lê, ghi LLQ là con cháu Thần Nông, 1 trong 3 Tam Hoàng. Như vậy dường như trả lời cho 2 câu hỏi trên là “có”.
3. Vào thời HQL, nếu HQL cho mình là con cháu 1 trong 5 Ngũ Đế thì có khác những gì người khác nghĩ cho đến nỗi bị cho là trọng tội không?
5. Riêng về những ví dụ về nước Anh, nước Đức, bài hát Do Thái gì gì… đó là những vụn vặt mà ông Huy cố đưa vào trong cái mớ lý luận bòng bong của mình. Tôi gọi đây là kiểu “lý luận thằng Tèo”. (Thằng Tý bị phạt vì hái ổi trộm, nhưng cương gân lên cãi vì nó thấy thằng Tèo cũng hái mà đâu có chuyện gì đâu)
Còn điều trên thì rõ ràng là thành kiến chứ không phải lý luận về “Đặt tên nước là Đại Ngu có phải là trọng tội không?”.
Nếu muốn ví với chuyện thằng Tèo thì phải ví thế này:
Thằng Tèo làm điều X, bị ba nó trừng phạt.
Người ta có thể hỏi: Tại sao thằng Tí, Tò, Toe cũng làm X mà mấy ông ba tụi nó không trách móc gì? Có thật là điều X là trọng tội, đáng bị trừng phạt không?
Người ta cũng có thể nghĩ: Phải chăng ba thằng Tèo nên so sánh cách của mình với cách của mấy ba thằng Tí, Tò, Toe để xem cách của mình hay dở thế nào, vv.
@Dương Danh Huy:
1. Trong phản hồi này của ông (http://www.talawas.org/?p=25521&cpage=1#comment-18410), ông tỏ ý phê phán Trần Trọng Kim lấy “cái cớ” HQL lật đổ nhà Trần nên bị nhà Minh đánh phạt. Ông phê bình hủ Nho vì không biết đọc sách sử của trường Yale chăng?
2. Trích phản hồi của Dương Danh Huy: “Còn phê phán “Tại Hồ Quý Ly cướp ngôi nên nhà Minh mới có cái cớ” có vẻ coi thường Trung Quốc quá. Nếu sói muốn thịt cừu thì làm gì phải có abc mới có cái cớ.”
Không biết ông Trần Trọng Kim khi viết sử có hủ nho và coi thường TQ không. Nhưng những lập luận của ông Huy có vẻ hồ đồ khi kết luận như vậy. Chính nhà Minh (sử Tàu) cũng vì cái cớ này (do ông Huy cung cấp cho biết) mà đánh HQL. Vì vậy, những gì ông lập luận, ông đưa ra thì tôi trả lại cho ông. Cái “cớ” này hoàn toàn không nằm trong nội dung lập luận của tôi.
3. Vẫn biết, sói thì bao giờ cũng muốn thịt cừu. Nhưng trong trường hợp giữa nhà Minh và nhà Hồ không đơn giản là mối quan hệ Sói-Cừu sơ sài như vậy. Ông DDHuy có vẻ chủ quan khi đọc và hiểu về những cứ liệu lịch sử, để rồi đưa ra nhận định hoặc phê phán, và lấy ví dụ hết sức nông cạn như trên.
Tôi đồ rằng, ông Huy vì có thành kiến với phái hủ Nho, nên căn cứ vào cuốn sử của trường Yale. Đọc lịch sử với cái đầu thành kiến như vậy thì không nhặt được gì ở quá khứ, hà tất cũng chẳng có gì để đối chiếu thì làm sao có được luận cứ chính xác được?
4. Tôi lập lại thêm lần này về cái sự ngớ ngẩn của ông DDH khi so sánh ADV (trước CN) và HQL(sau CN), khi hai ông vua này khác xa nhau về niên đại, có khi lên đến hơn cả ngàn năm chứ chả chơi.
Và cái ngớ ngẩn của ông Dương Danh Huy càng nhiều thêm khi gặp phải lý luận này:
“Lạc Long Quân là con Kinh Dương Vương
Kinh Dương Vương là con Đế Minh
Đế Minh là cháu 3 đời của Viêm Đế/Thần Nông gì đó, một trong 3 Tam Hoàng của TQ.
Nếu vậy thì theo huyền sử VN thì người Việt là con cháu một trong 3 Tam Hoàng (huyền thoại?) của TQ.
Nếu vậy thì việc HQL cho mình là con cháu vua Nghiêu Thuấn, 1 trong 5 Ngũ Đế (huyền thoại?) của TQ, chẳng có gì là ghê gớm hơn, khó có thể cho là trọng tội.”
Cho dù Lạc Long Quân, Hùng Vương, Âu Cơ hoặc An Dương Vương có là con cháu của vua Trung Quốc, hoặc của Cao Ly, hoặc có nguồn gốc từ bên Âu Châu, Phi Châu có mắt xanh hoặc tóc quăn. Nhưng nó vẫn thuộc về huyền sử. Điều này rất khác với thời đại của Hồ Quý Ly, thời đại mà sử sách đã có chép, có ghi. Vì vậy, những chứng cứ (nhờ hỗ trợ google) của ông DDH càng làm cho thấy cái tính khập khiễng trong lập luận.
Hơn nữa, thời Ngũ Đế, Nghiêu Thuấn là huyền thoại, là huyền sử. Vậy mà Hồ Quý Ly vẫn tin tưởng vào cái gốc gác (chưa chắc rõ ràng) này, và vẫn ngang nhiên đổi quốc hiệu để cho xứng đáng mình là con cháu của Nghiêu Thuấn… Điều đó càng chứng tỏ cái lòng ham muốn trở về gốc gác Tàu của bản thân ông vua này.
Thử hỏi, những phê phán của lịch sử đời sau về việc làm của HQL có thật là hủ nho không?
Và thử hỏi, Liệu Hồ Quý Ly có nên được đặt tên đường để hậu thế ghi nhớ cái “rắp tâm” của ông vua này?
5. Riêng về những ví dụ về nước Anh, nước Đức, bài hát Do Thái gì gì… đó là những vụn vặt mà ông Huy cố đưa vào trong cái mớ lý luận bòng bong của mình. Tôi gọi đây là kiểu “lý luận thằng Tèo”. (Thằng Tý bị phạt vì hái ổi trộm, nhưng cương gân lên cãi vì nó thấy thằng Tèo cũng hái mà đâu có chuyện gì đâu)
6. Những lập luận về chuyện lấy tên nước, “tên ông cố nội”, “xin xỏ”, “khí phách”, “trọng tội” “đi hỏi bên Pháp, bên Đức” thì thôi, tôi miễn bàn. Vì nó không liên quan đến HQL, nó không làm sáng tỏ cái việc HQL có xứng đáng được đặt tên đường hay không?
7. “HQL có bắt người Việt khác nói mình là gốc Tàu không?” (Trích)
Khi đặt câu hỏi như vậy thì vô tình ông Huy đã không còn nghi ngờ hành động đổi tên nước Việt thành Tàu của HQL. Vì vậy, chẳng lẽ ông Huy khi đọc sách sử không biết nhìn nhận về hành động của HQL là lố lăng hay sao? Đường đường là một ông vua, là thiên tử, là buộc thiên hạ thần phục mình… mà lại có hành động “cuội” như vậy thì bao nhiêu công trạng cũng không thể rửa sạch vết nhơ của một “minh quân” có dã tâm, và đầy trí trá.
Có một ý kiến cho không phải Trọng Thủy lấy nỏ thần như sau:
Vào giờ Văn, trò Tèo ngủ gật trong lúc cô giáo giảng bài “Chiếc nỏ thần của An Dương Vương”. Thấy thế, cô giáo chiếu tướng: “Em Tèo, em cho cô biết ai lấy cắp nỏ thần của An Dương Vương?”. Trò Tèo vội vàng dụi mắt trả lời: “Thưa cô,em…em…em không lấy ạ!”.
Cô giáo giận và rầy Tèo, Thầy giám thị đi ngang qua nghe thấy và hỏi: “Chuyện gì mà lớp của cô ồn thế?”. Cô giáo bèn kể lại câu chuyện cho Thầy giám thị nghe. Nghe xong, Thầy giám thị nhìn xung quanh khắp sân trường và nói với giọng tự tin: “Cô hỏi cho kỹ lại các em trong lớp xem có em nào lấy không, từ nãy đến giờ tôi đi kiểm tra quanh trường thì chắc chắn không có một ai lạ mặt nào lẻn vào đây mà lấy cắp được”.
Cô giáo càng bực tức thêm, vội vàng lên phòng Hiệu trưởng để kể lại sự việc. Sau khi nghe xong câu chuyện cô giáo kể về trò Tèo và Thầy giám thị, thầy Hiệu trưởng nhỏ giọng: “Khe khẽ nào, thôi thì cô xuống phòng tài vụ bảo họ xuất quỹ ra chợ mua ngay một cái khác về bù lại, đừng làm lớn chuyện kẻo năm nay trường ta không đạt thành tích đấy”!?!
Đọc xong hai phản hồi cuối của anh Huy, tôi thấy không cần phải nói thêm một cái gì nữa. Nhưng bất chợt thấy trong bài của anh Huy có từ “khí phách” cũng hay hay nên thêm:
Trong trường hợp của Hồ Quý Ly theo mạch lý luận của anh Huy thì:
Khí phách = Khách phí (Khách viết hoa. Xin hiểu cả hai nghĩa ông Khách và ông khách)
Khách phí này đối với dân tộc ta quá nặng!
Tôi vừa gúc (xin lỗi, tôi không biết nhiều về sử) thì thấy theo huyền sử VN:
Lạc Long Quân là con Kinh Dương Vương
Kinh Dương Vương là con Đế Minh
Đế Minh là cháu 3 đời của Viêm Đế/Thần Nông gì đó, một trong 3 Tam Hoàng của TQ.
Nếu vậy thì theo huyền sử VN thì người Việt là con cháu một trong 3 Tam Hoàng (huyền thoại?) của TQ.
Nếu vậy thì việc HQL cho mình là con cháu vua Nghiêu Thuấn, 1 trong 5 Ngũ Đế (huyền thoại?) của TQ, chẳng có gì là ghê gớm hơn, khó có thể cho là trọng tội.
Ý Kiến Ngắn
Thưa Ban Quản lý talawas,
Thưa quý vị.
Tôi tán thành ý kiến có tính nguyên tắc của BQL ghi dưới phản hồi của nhà văn Nguyễn Đăng Thường. Thực ra thì đã có nhiều đề nghị chỉnh sửa văn bản và ban đầu tôi cũng nghĩ là bình thường. Tuy nhiên nghĩ lại, tôi thấy văn bản ban đầu cũng có ý nghĩa riêng của nó: Đó là hiện trạng tâm lý trước bài thơ hay mà tác giả Khuất Đẩu đã nhập tâm rồi ghi ra theo trí nhớ; Hồn thơ khơi mào cho bài viết thật hay mà chúng ta được đọc… Thực tế là nay bài thơ đã có hình hài nguyên thủy (tôi hy vọng thế); Toàn bộ bài viết (đã được chỉnh sửa lại) và phản hồi có thể download ra được, nhưng hình hài ban đầu, của bài chủ, như một kỷ niệm thì không còn nữa làm tôi thấy như có sự bâng khuâng… Tôi không biết thế nào là hợp lý và tình; Nhưng cũng viết ra cảm nghĩ này để chia sẻ (thêm một lần) cùng tác giả.
*
Nhưng một điều khác cũng thấy thú vị muốn trình bày là: Tôi rất muốn bên cạnh những lời hay thì cần có việc làm cụ thể; Tôi cũng cho rằng PHẢN BIỆN là cách hay nhất giúp Đất nước tốt hơn nên có theo dõi các trang mạng khác và thú vị tìm thấy trong số (tới nay là 1218) chữ ký ủng hộ đề nghị (lần 2) dừng Bauxite Tây Nguyên có dòng này:
[xxx.] / Đỗ Quý Toàn / Nhà Văn / Hoa Kỳ
Thú vị biết bao khi tác giả của “Mỵ Châu Ôi!” cũng là quý nhà văn trên đây!
*
Về Hồ Quý Ly
Tôi trân trọng tài năng của ông và cũng đọc nhiều bài viết về ông (làm tiền giấy, dựng thành lũy,…) Dù không có tên phố mang tên ông, nhưng “Thành nhà Hồ” còn đó để ghi lại công sức và tài năng của một thời đại. Tôi nghĩ đánh giá của Nguyễn Trãi (Bình Ngô đại cáo) là rất đúng đắn:
Vừa rồi:
Vì họ Hồ chính-sự phiền-hà, để trong nước nhân-dân oán hận.
Quân cường Minh đã thừa cơ tứ ngược,
Bọn gian tà còn bán nước cầu vinh.
…
Thân mến.
2. Phản hồi trước ông Huy cho rằng (người Việt) nhận định vì lấy cớ tiếm ngôi nhà Trần nên nhà Hồ bị quân Minh tiến quân đánh phạt là “coi thường TQ”.
Bác Thanh Nguyễn sai rồi.
Tôi nói việc phê phán HQL rằng việc ông ấy cướp ngôi cho TQ cái cớ là coi thường TQ.
Tôi không nói nhận định vì lấy cớ tiếm ngôi nhà Trần nên nhà Hồ bị quân Minh tiến quân đánh phạt là coi thường TQ.
Hai cái này khác nhau.
Tôi không phủ nhận TQ có dùng cớ “HQL cướp ngôi” (trong cả chục cớ khác).
Nhưng nếu TQ dùng cớ X (nhất là nếu trong cả chục cớ) đê đánh VN thì không nhất thiết X là phía VN có tội (eg không nhất thiết là HQL có tội).
Làm vua của một nước vốn đã xưng độc lập với Tàu, mà lại lấy quốc hiệu Đại Ngu (Tàu 100%). Thử hỏi có tội không?
Theo tôi thì không nhất thiết là trọng tội (như mệnh đề ban đầu của bác).
Thí dụ như hoàng đế Đức gọi nước mình là “Holy Roman Empire” thì có là trọng tội không? Hình như trước đó cũng có vua Frank đặt tên nước mình là “Roman Empire” gì đó thì phải.
Cái này có thể hỏi các bác ở Đức, Pháp. Vì vậy tôi nói “Mấy cái tội đó “trọng” bao nhiêu thì tôi không biết”.
Nếu cho là trọng tội thì có vẻ hơi nhạy cảm quá.
Ngoài ra, việc HQL ngang nhiên lấy tên “ông cố nội” của nước Tàu đặt cho VN mà không cần xin xỏ Tàu gì cả, không khí phách hơn việc xin Tàu cho dùng tên “Nam Việt”, hắn không cho, ban cho mình tên “Việt Nam”, và mình dùng cái tên Tàu ban sao?
Giữa việc dùng cái tên Tàu ban cho mình và việc lấy tên “ông cố nội” nước này ra dùng mà không cần xin, việc nào có vẻ khí phách hơn?
Vì cái gốc gác Tàu của riêng dòng họ mình mà dám đưa bá tánh, lương dân người Việt tuân phục, giả cầy theo ý mình (=ý trời)… Thử hỏi tội đó có là trọng tội không?
Trước khi kết luận vụ Đại Ngu/Nghiêu Thuấn của HQL là trọng tội, cần hiểu Đại Ngu\Nghiêu Thuấn là gì.
Cái này phải hỏi các bác hủ sử. Vì vậy tôi nói “Mấy cái tội đó “trọng” bao nhiêu thì tôi không biết”.
Theo tôi hiểu, không biết đúng không, thì Đại Ngu/Nghiêu Thuấn là những tên huyền thoại. Và chúng ta phải biết vào thời Trần-Hồ Nghiêu Thuấn là gì với người Việt. Dường như khi các vua Trần “về hưu” thì họ lấy danh hiệu có chữ Nghiêu thì phải.
Nếu vậy thì việc HQL-Ngu Thuấn/Nghiêu Thuấn/Đại Ngu không phải là tuân phục chính trị, và tôi không cho đó là trọng tội.
Có thể đó là tội vay mượn văn hoá, nhưng có là trọng tội không thì chưa chắc. Ngược lại, trên thực tế HQL cho dịch chính sử VN sang tiếng Nôm lần đầu tiên và không hề có chính sách chính trị nhu nhược trước TQ.
Ngày xưa có người Anh cho mình là con cháu của người Do Thái cổ, chẳng ai cho đó là tội lỗi gì. Bài hát “We will build Jerusalem on England’s green and pleasant land” được tiếp nhận như một trong những bài hát quan trọng của Anh. Chẳng ai cho đó là tội lỗi gì.
Nếu cho quan điểm của HQL về gốc gác của ông là trọng tội thì tôi e rằng có thể hẹp hòi.
HQL có bắt người Việt khác nói mình là gốc Tàu không?
Trong danh sách “20 tội” của HQL do vua Minh lập ra cũng có tội dùng tên Đại Ngu, phạm húy TQ.
Còn HQL cho ông ấy là con cháu của ai thì là chuyện của ông ấy.
Mấy cái tội đó “trọng” bao nhiêu thì tôi không biết. (PH của Dương Danh Huy)
Đọc phản hồi này, tôi lại bắt đầu thấy quen thuộc với kiểu lý luận của ông Dương Danh Huy.
1. Ông DDHuy lập luận HQL là con cháu của ai là chuyện của ông ấy. Vậy thì ông cũng đừng lập luận cho rằng hậu bối sẽ hay nếu có tên đường HQL.
Làm vua của một nước vốn đã xưng độc lập với Tàu, mà lại lấy quốc hiệu Đại Ngu (Tàu 100%). Thử hỏi có tội không?
Vì cái gốc gác Tàu của riêng dòng họ mình mà dám đưa bá tánh, lương dân người Việt tuân phục, giả cầy theo ý mình (=ý trời)… Thử hỏi tội đó có là trọng tội không?
Nhìn vấn đề mà không thấy, không biết lượng nặng nhẹ, cái nào là chính yếu, cái nào là giản thứ thì lập luận sẽ là ngụy biện và ắt dẫn đến lối nói càn.
2. Phản hồi trước ông Huy cho rằng (người Việt) nhận định vì lấy cớ tiếm ngôi nhà Trần nên nhà Hồ bị quân Minh tiến quân đánh phạt là “coi thường TQ”. Nhưng ở phản hồi này, ông Huy lại đưa ra 20 tội của HQL do nhà Minh lập để lấy lý do đem quân đánh phạt, thì “chính gậy ông đập lưng ông” mất rồi. Không lẽ “nhà Minh coi thường TQ chăng”?
Ông Huy đọc sách lịch sử về VN của trường Yale, ông cũng muốn sáng tạo bằng cách nói khác đi so với nhiều người nói trước đây. Xem ra muốn nói khác cũng khó lắm. Bởi vì, khác-thuyết-phục là RẤT KHÁC với khác-khơi-khơi.
XÔ “NGẦM” & XÔ “GẦM”
Lại xin làm phiền talawas và độc giả một lần nữa, vì câu thơ cuối của bài “Mỵ Châu” là:
“Biển đau quặn sóng xô gầm vỡ đá.”
“Gầm” chứ không phải “ngầm”.
“Gầm” là tiếng sóng vỗ đập mạnh vào đá khiến đá gần vỡ tan, chứ không phải “ngầm” (lén lút).
Nếu có thể xin BBT vui lòng bổ sung thêm một lần chót.
Cám ơn vô cùng.
______________
BQL talawas: Thưa độc giả Nguyễn Đăng Thường! Cám ơn ông về thông tin trên. Việc sửa từ “ngầm” thành “gầm” có ảnh hưởng tới nội dung của câu thơ và không chỉ đơn thuần là lỗi đánh máy, do đó chúng tôi sẽ sửa lại sau khi có sự xác nhận của tác giả bài viết Khuất Đẩu.
MỴ CHÂU & HOA HẬU
Trong trí tưởng của độc giả (phản hồi và không phản hồi), Mỵ Châu có thể là một hoa khôi áo dài thêu, “tha thướt”, “duyên dáng”, với chiếc khăn hoàng hậu trên đầu. Tuy nhiên, thực tế có thể phũ phàng, không đẹp xinh như thế?
Bởi lẽ Mỵ Châu chỉ là (hay có thể là) một phụ nữ “sắc tộc” răng đen nhai trầu, chân đất?
Trưng, Triệu cũng thế. Bà Triệu cỡi voi ra trận, ngực trần, vú dài ba thước (?) quấn cổ (?)!
Kính gửi Ban Biên Tập,
1/ Đề nghị Ban Biên Tập xóa bài Mỵ Châu sai tên tác giả bằng bản đúng (theo yêu cầu của anh Nguyễn Đăng Thường).
Ngựa trắng nằm phơi thân trên mỏm đá xanh
Ngựa hồng lang thang vào bão cát
Mây nổi bọt đầy trời
Mỵ Châu ôi Mỵ Châu
Biển đau quặn sóng xô ngầm vỡ đá!
Đỗ Quý Toàn
2/ Anh Trương Đức kính mến,
Tôi không nghĩ là sáo mòn. Một người con gái khi biết vì mình mà cha phải chết, dù công tội như thế nào, riêng nàng vẫn xót xa ân hận.
Nếu máu nàng thành một viên ngọc sáng không cần phải rửa nước giếng Trọng Thỉ, thì câu chuyện kia không có hậu. Nó tối ám một phần vì ăn năn, một phần vì tấm tức. Cái oan của nàng do cha gây ra nhưng rửa oan cho nàng lại là người chồng tưởng chừng bội bạc.
Chính cái chết của Trọng Thỉ đã giải cứu tất cả. Chàng đã không sống để nối ngôi mà lại tìm cái chết trong lòng giếng, nơi mà trước đây đã từng bao lần in bóng hình nàng.
Có lẽ chữ Thủy đúng ý người xưa hơn vì thủy là nước, còn Châu là ngọc. Cũng có lẽ không có một Trọng Thủy và Mỵ Châu thiệt trong sử. Người xưa mượn câu chuyện thành Cổ Loa thất thủ để lồng vào câu chuyện một viên ngọc. Cũng như trái tim của Trương Chi.
Rất lãng mạn, rất sáng tạo (người xưa), chứ sao không. Một câu chuyện có lọc lừa, có bội phản, có oan ngút trời nhưng cũng có thủy chung.
Thực ra, bài thơ của Đỗ Quý Toàn đã nói quá hay và quá đủ. Cái chết của Mỵ Châu với hình tượng “ngựa trắng nằm phơi thân mỏn đá xanh” là tuyệt đẹp. Còn trọng Thủy “ngựa hồng lang thang vào bão cát’ điên dại vì Mỵ Châu, tiếng hý đứt ruột vẫn còn vang vọng mãi ngàn năm.
Tôi chỉ là kẻ vẽ rắn thêm chân, viết rất nhiều(chữ) mà không nói được bao nhiêu.
Dù sao, tôi vẫn thành thật biết ơn Talawas và các bạn (có lẽ cũng đã khá nhiều tuổi) đã cùng tôi được một phen dông dài chuyện ngàn năm lịch sử.
Trân trọng
_____________________
BQL talawas: Theo đề nghị của tác giả Khuất Đẩu, bài thơ và tên của tác giả đã được sửa lại theo yêu cầu trên.
Chán quá! Đang lò mò thì chợt thấy bài này:
http://damau.org/archives/16456
Cảm thấy đây như người Pháp gọi là Un pavé dans la mare quá lý thú nên xin được giới thiệu ngay với mọi người.
MỴ CHÂU ÔI MỴ CHÂU!
Xin lỗi, trong phản hồi trước, tôi đã bỏ sót một điểm tuy “nhỏ” nhưng mà lại rất “quan trọng. Ðó là câu thơ thứ tư “Mỵ châu ÔI Mỵ châu!” (nguyên tác viết “châu” không hoa). Nguyên tác: “Ôi” và “không dấu phẩy”.
Bởi lẽ nhà thơ [đã] không gọi nàng công chúa (như trong dị bản “Mỵ Châu ƠI, Mỵ Châu”) mà chỉ “ta thán (!) cho số phận của nàng Mỵ Châu.
Sorry, nhưng trong văn học, “sai một ly” cũng có thể “đi một dặm” lắm chứ!
Nhờ sức mạnh của toàn dân tộc mà nhà Trần đã chiến thắng quân Nguyên Mông một cách vẻ vang (nhà Trần trước nhà Hồ thì dân tình còn hủ nho hơn chứ nhỉ?!)
Về đoạn in đậm thì chưa chắc. Không có gì để cho là hễ trước thì phải hủ Nho hơn. Còn tùy nhiều vào sự lên xuống tương đối của các ảnh hưởng Phật, Khổng, vv.
Cũng có thể là khi Hồ cướp ngôi Trần thì VN hủ nho hơn khi Trần cướp ngôi Lý.
Ngoài ra, khi Nguyên đánh Trần thì Trần đã cai trị được lâu hơn Hồ khi Minh đánh Hồ.
Nếu vụ HQL-VN-TQ là 1 bài học cho VN thì đáng lẽ bài học đó không phải là vua quèn thì mình cũng nên phò, mà là không nên nối giáo cho giặc như phe phò Trần.