Ngô Kha và tự do chọn lựa: Chết dưới tay ai?
14/07/2009 | 5:37 sáng | 2 Comments
Category: Thời sự / Spectrum
Trong hồi ký vừa đăng trên Da Màu, tác giả Chu Sơn kể lại bi kịch của nhà thơ Ngô Kha, một trong những trí thức nổi tiếng trong phong trào chống Mỹ và chính quyền miền Nam trước 75, được nhà nước CHXHCNVN phong liệt sĩ. Dựa trên bức thư cuối cùng của Ngô Kha viết ngày 28/1/1973, khi Hiệp định Hoà bình Paris vừa được ký kết, tác giả Chu Sơn cho rằng mặc dù biết mình gặp hiểm nguy, Ngô Kha đã không rời Huế để “lên chiến khu” theo lời mời của Thành uỷ, vì ông ý thức rõ rằng mình vừa không thể sống với chính quyền miền Nam hiện tại, vừa không thể sống với chính quyền cộng sản khi những người cộng sản hoàn thành sự nghiệp giải phóng dân tộc và chuyển sang nắm quyền. Tự do chọn lựa của Ngô Kha, theo tác giả là: “Chết dưới tay người Quốc gia để khỏi bị giết bởi những người Cộng sản mà có lúc anh (Ngô Kha) đã đi cùng trong cuộc hành trình giành lại Đất nước.”
Nhà thơ Ngô Kha bị chính quyền miền Nam bắt ngày 30/1/1973 và thủ tiêu.
Xem toàn văn:
Ngô Kha và cuộc chuyện trò cuối năm – Phần I
Ngô Kha và cuộc chuyện trò cuối năm – Phần II
Bình luận
2 Comments (bài “Ngô Kha và tự do chọn lựa: Chết dưới tay ai?”)
Không thể nói là Chu Sơn không hư cấu, cho dù ông có đọc đi đọc lại những “tờ giấy gói trà hiệu Tam Hỷ và bao nhang” của Ngô Kha bao nhiêu lần đi chăng nữa. Nhưng không thể phủ nhận là đôi bạn này thâm giao, đồng cảm với nhau một cách sâu sắc, để từ những gợi ý ban đầu của Ngô Kha, gần 40 năm sau Chu Sơn đã có được bài viết này. Cũng không thể bỏ qua một thực tế rằng, những hồi ký xuất hiện gần đây, mặc dù là những trải nghiệm cá nhân rất khác nhau nhưng đều có thể được lý giải bằng “định lý Chu Sơn – Ngô Kha” này.
Trên tầm mức cao hơn, từ năm 1943, Karl Popper đã nói: “Chẳng có lý do trần tục nào vì sao các cá nhân tạo thành giai cấp vô sản lại vẫn có sự thống nhất của họ một khi áp lực của cuộc đấu tranh chống lại kẻ thù giai cấp chung đã hết. Vậy là những người nắm thực quyền ở thời điểm chiến thắng sẽ ôm trọn thành quả. Và chắc chắn là họ sẽ che giấu sự thực này, bằng cách tiếp tục rêu rao lý tưởng của cách mạng”, (Open Society and Its Enemies – bản dịch của Nguyễn Quang A – Tủ sách SOS, trích lại theo Tủ sách Talawas).
Giá mà những điều hay được nói ra sớm hơn và phổ biến rộng rãi hơn thì bớt đi được bao nhiêu bi kịch.
Ngô Kha không còn tự do chọn lựa: Chết dưới tay Chu Sơn!