Làm thế nào để dựng đứng một nhân vật lịch sử? (2) – Đại uý James Scott, Tiến sĩ Cao Thế Dung và Bác sĩ Trần Kim Tuyến
03/07/2009 | 3:00 chiều | 36 Comments
Category: Chiến tranh Việt Nam, Lịch sử
Thẻ: Cao Thế Dung > James Scott > Trần Kim Tuyến
Vụ đổ máu tại Đài Phát thanh Huế trong đêm ngày 8 tháng 5 năm 1963 là một biến cố quan trọng trong lịch sử miền Nam Việt Nam. Nếu chúng ta không tìm hiểu biến cố này một cách tường tận thì chúng ta khó có thể đánh giá một cách chính xác phong trào Phật giáo đấu tranh nổi lên sau đó. Căn cứ vào sự lưu tâm mà các độc giả đã dành cho bài “Làm thế nào để dựng đứng một nhân vật lịch sử? (1) – Sơn – Sến – Sawyer – Sử …và Scott” do tôi viết, tôi thấy vẫn còn có người chưa muốn hoặc chưa có thể chấp nhận rằng đại uý Scott là sản phẩm của trí tưởng tượng rất phong phú của Cao Thế Dung. Vì nghĩ rằng ngày nào còn có người tin rằng viên sĩ quan người Mỹ này là hung thủ gây ra vụ đổ máu nói trên, thì ngày ấy chúng ta chưa có thể đối diện những vấn nạn của lịch sử Việt Nam Cộng hoà “với một cái nhìn công bằng, ngay thẳng và không tránh né,” nên tôi quyết định viết một bài thứ hai về nhân vật này để giải đáp một cách thấu đáo những nghi vấn cuối cùng mà hình như một số độc giả đang dựa vào để khỏi phải công nhận rằng đại uý Scott chỉ là một nhân vật được dựng nên.
Bác sĩ Trần Kim Tuyến
Câu chuyện về đại uý Scott được kể lại lần đầu tiên trên một tờ báo phát hành ở miền Nam trước tháng Tư năm 1975. “Bởi là người sinh sau đẻ muộn tại một thị xã hẻo lánh cách các trung tâm văn hóa như Sài Gòn hay Huế rất xa,” nên tôi chưa bao giờ được đọc tờ báo này. Nhưng căn cứ vào thông tin do cụ Đinh Từ Thức và cố học giả Ellen Hammer cung cấp, tôi có thể kết luận độc giả miền Nam đã làm quen với đại uý Scott lần đầu tiên qua một loạt bài được đăng trên báo Hòa Bình. Chính cụ Thức là người đặt cho loạt bài này cái tên “Làm thế nào để giết một Tổng thống?” quen thuộc với chúng ta hôm nay. “[S]au khi loạt bài đăng báo chấm dứt, tác giả cho in thành sách, vẫn dùng tên cũ.” Như đã nói trong bài trước, thiên bút ký lịch sử này được Cơ sở Văn hóa Đông Phương tái bản lần thứ ba tại Hoa Kỳ năm 1988 và bạn đọc bây giờ có thể theo dõi những cuộc phiêu lưu của đại uý Scott trên chiến trường Việt Nam từ trang 326 đến trang 331 trong sách đó.
Tuy trên bìa sách lúc nào cũng ghi Cao Thế Dung và Lương Khải Minh, tức BS Trần Kim Tuyến, là tác giả, nhưng lúc tôi hỏi cụ Thức về đại uý Scott thì cụ chỉ nhắc đến ông Dung mà thôi. Cụ viết: “Tôi đặt tên cho bút ký ‘Làm thế nào để giết một Tổng thống’ trước khi lọat bài này được đăng báo. Tác giả viết tới đâu, đăng tới đó. Khi đặt tên, tôi không được biết Scott là ai. Đến khi đọc thấy nói Scott là người đặt chất nổ, tôi hỏi tác giả, thì ông CTD xác nhận chuyện đó là thật, và hứa hôm nào sẽ đưa Scott lại tòa báo giới thiệu.” Chính ông Dung cũng viết ở trang 606 của cuốn sách nói trên rằng BS Tuyến chỉ là người cung cấp tài liệu, còn ông mới thật sự là người chấp bút.
Có ít nhất là một độc giả trên diễn đàn Talawas, độc giả Binh, đã vin vào vai trò đồng tác giả của BS Tuyến trên bìa sách để phủ nhận tính chất hoang tưởng của câu chuyện về đại uý Scott. Ông (hay bà) Binh biện bạch: “[C]ùng viết chung với ông CTD là tác giả Lương Khải Minh. Ông này là ai? … Theo tôi biết thì Lương Khải Minh là bút danh của BS Trần Kim Tuyến, nhân vật có quyền uy rất lớn trong chế độ Tổng thống Ngô Đình Diệm, thành lập cơ sở ‘tình báo’ của chế độ. BS Tuyến biết gì về Scott? Như vậy, vụ Scott không thể bác bỏ một cách ‘cảm tính’ … được.”
Điều đáng nói ở đây là việc chính BS Tuyến phủ nhận vai trò người cung cấp tài liệu hoặc đồng tác giả mà Cao Thế Dung đã cố gắng gán cho ông. Sự phủ nhận này được Vũ Khánh Thành ghi lại trong một bài viết về BS Tuyến đăng trên trang Việt ngữ của đài BBC ngày 18 tháng 9 năm 2007. Vũ Khánh Thành: “Tôi chỉ quen Bác sĩ Tuyến từ năm 1980 do Cha Gastine (tên Việt là Bùi Đức Tín), nguyên Giám đốc Đại Chủng viện Xuân Bích Vĩnh Long, thầy dạy của tôi và tôi đã quen ngài trước đó. Cha Gastine thấy tôi được tầu Anh vớt, được ở bên Anh và tôi đang làm cho chương trình định cư của Bộ Nội vụ Anh đưa 25 ngàn người Việt từ Hồng Kông qua định cư ở Anh Quốc nên ngài giới thiệu Bác sĩ Tuyến cho tôi vì Bác sĩ Tuyến cũng học Đại Chủng viện Xuân Bích Hà Nội trước năm 1954 và là học trò của ngài.”
Ông Thành cho biết ông có hỏi BS Tuyến nhiều về thiên bút ký lịch sử nói trên và đã được BS Tuyến chia sẻ cảm nghĩ của ông về cuốn sách này. “Bác sĩ Tuyến có nói, Cao Thế Dung có gặp tôi đề nghị viết chung hay cho tài liệu để viết về cái chết của Tổng thống Ngô Đình Diệm do phe đảo chính của Dương Văn Minh, Mai Hữu Xuân, Tôn Thất Đính, Đỗ Mậu… chủ mưu với sự cộng tác của Hoa Kỳ. Bác Sĩ Tuyến nói, viết sách làm chi…” Và BS Tuyến kết luận: “Cao Thế Dung viết lăng nhăng, có nhắc đến tôi trong sách, tôi rất bực nhưng cũng chẳng làm ầm lên làm gì.”
BS Tuyến bây giờ đã là người thiên cổ, nên không thể xác nhận (hay phủ nhận) được những gì Vũ Khánh Thành viết về mình, mặc dù chúng ta hiện giờ không có lý do cụ thể nào để hoài nghi sự xác tín của những gì ông Thành đã viết. Tuy nhiên, để nói cho hết lý, chúng ta hãy thử giả định rằng BS Tuyến quả thật là người cung cấp tài liệu để cho Cao Thế Dung viết sách. Trong trường hợp đó, chúng ta có được phép tin những điều mà BS Tuyến có thể đã nói với ông Dung về việc Scott đặt chất nổ giết người tại Đài Phát thanh Huế hay không?
Muốn tìm được câu trả lời, chúng ta trước tiên phải biết rằng vào năm 1963 BS Tuyến đã bị thất sủng. William Colby, một chuyên viên tình báo cao cấp hoạt động lâu năm tại miền Nam Việt Nam, có kể lại ở trang 150 trong tập hồi ký Lost Victory rằng sau khi phong trào Phật giáo đấu tranh dấy lên, BS Tuyến cùng một số người khác mưu tính thay thế Tổng thống Diệm, vì họ kết luận ông Diệm đã đánh mất sứ mệnh mà người Mỹ trao cho ông. Còn cố học giả Hammer thì viết nơi trang 249 của cuốn A Death in November rằng BS Tuyến cùng với đại tá Phạm Ngọc Thảo, Tổng Thanh tra Chương trình Ấp Chiến lược, và đại tá Đỗ Mậu, Giám đốc Nha An ninh Quân đội, âm mưu lật đổ chế độ Ngô Đình Diệm. Một số tài liệu CIA được giải mật (và được lưu trữ tại trang nhà www.cia.gov) cũng xác nhận những hoạt động chống chế độ của BS Tuyến mà Colby và Hammer đã cho chúng ta biết trong sách của họ. Tuy nhiên đến năm 1971 thì BS Tuyến, theo bà Hammer trong trang sách nói trên, lại viết một loạt bài đăng trên báo để biện bạch cho chế độ Ngô Đình Diệm và để thanh minh thanh nga cho vai trò mờ ám của chính mình trong năm 1963…
Chính vì những lý do vừa được nêu ra, nên ngay trong trường hợp chúng ta tạm chấp nhận giả thuyết BS Tuyến là người đã cung cấp tài liệu về đại uý Scott cho Cao Thể Dung, chúng ta vẫn phải nhận định rằng dù cho việc đó có thật sự xảy ra đi nữa thì BS Tuyến rỏ ràng cũng không phải là một nguồn tài liệu vô tư và khả tín. Căn cứ vào sự phân tích này, tôi kết luận chúng ta phải loại yếu tố Trần Kim Tuyến ra khỏi việc thẩm định tính khả tín của câu chuyện về đại uý Scott. Chúng ta chỉ cần phải lưu ý đến ông khi có người chứng minh được rằng: a. BS Tuyến thật sự là người đã cung cấp tài liệu cho Cao Thế Dung và b. ông ta là một người hoàn toàn vô tư khi làm việc đó.
Tiến sĩ Cao Thế Dung
Lời quê chắp nhặt dông dài,
Mua vui cũng được một vài trống canh.
Nguyễn Du
Khi tôi bác bỏ câu chuyện về đại uý Scott như một chuyện không đáng tin, vì Cao Thế Dung, người kể lại nó, là một người có trí tưởng tượng rất phong phú, thì độc giả Binh nói trên có bảo rằng tôi chỉ căn cứ vào sự phỏng đoán của tôi để đưa ra lời phản bác đó. Nhưng thật sự thì sức tưởng tượng vô cùng dồi dào của ông Dung là một sự kiện không ai có thể chối cãi được.
Sau khi sang Hoa Kỳ, ông Dung thường tuyên bố ông đã đậu bằng tiến sĩ tại Đại học Georgetown hay Columbia vào năm 1980 hoặc 1981, với một luận án mang tên là “The role of the Chinese merchants in Vietnam’s rice market 1865-1965.” Có lẽ để thanh toán một mối ân oán giang hồ nào đó, nên Cửu Long Lê Trọng Văn đã bỏ ra công sức và thời gian để điều tra lời tuyên bố nói trên của Vị Hoàng Cao Thế Dung. Kết quả của cuộc điều tra này được ông Văn công bố trong cuốn Lột mặt nạ những con thò lò chính trị, do Mẹ Việt Nam xuất bản tại Hoa Kỳ năm 1991. Ông Văn cho biết ông đã viết thư cho Đại học Georgetown và Đại học Columbia để hỏi về mảnh bằng PhD của ông Dung, nhưng Georgetown không trả lời, còn Columbia thì cho biết ông Dung không có tên trong hệ thống computer của họ. Theo lời chỉ dẫn của một ông tiến sĩ thứ thiệt, Lê Trọng Văn sau đó ra thư viện tìm bộ DISSERTATION ABSTRACTS INTERNATIONAL của năm 1980 và 1981 để tham khảo, vì “trong đó có ghi tất cả danh sách những người đỗ tiến sĩ tất cả mọi ngành cùng với tên luận án, tên trường đại học trên toàn thế giới tự do.” Tuy tìm đi kiếm lại rất kỹ lưỡng, nhưng cuối cùng vẫn không thấy tên Cao Thế Dung đâu, cả nơi vần C lẫn vần D trong mấy quyển sách đồ sộ đó. Như thế thì Lê Trọng Văn đã mở đường cho độc giả kết luận rằng cái mà ông gọi là “văn bằng tiến sĩ lúa gạo” của Cao Thế Dung thật sự chỉ hiện hữu trong óc tưởng tượng rất phong phú của ông này mà thôi.
Cuốn sách của Lê Trọng Văn có thể là yếu tố khiến Cao Thế Dung phải tưởng tượng một câu chuyện ly kỳ hơn, khi ông bị trát đòi ra hầu toà tại Toà Thượng thẩm hạt Santa Clara, Bắc California năm 1994. Theo lời tường thuật của Nguyên Vũ Vũ Ngự Chiêu, người có mặt trong toà cùng một lúc với Cao Thế Dung, thì ông Dung đã khai trước toà rằng sau khi tốt nghiệp bằng cử nhân Việt Hán tại Đại học Văn khoa Sài Gòn năm 1967, ông “tiếp tục ghi danh học hàm thụ chương trình Tiến sĩ của trường Ecole Universelle de Paris, và năm 1974 thì tốt nghiệp. Nhận bằng xong, ông mang ra mồ bà mẹ nuôi, đốt đi cúng mẹ, vì bà không những đã nuôi dưỡng Cao Thế Dung từ nhỏ mà còn khuyến khích họ Cao kiếm cho được mảnh bằng Tiến sĩ.”
Câu chuyện đốt bằng trước mộ mẹ nuôi này đã có một tác dụng khả đoán nơi người nghe. Nguyên Vũ Vũ Ngự Chiêu kể tiếp: “Lời khai của Cao Thế Dung khiến không khí phiên tòa sôi động hẳn lên, phá vỡ bầu không khí nặng nề suốt 8 ngày qua. Thẩm phán Biafore cũng phải bật cười, nhưng cố tạo vẻ nghiêm chỉnh trở lại. Bồi thẩm đoàn che miệng cười – và, sau khi xuống phòng nghỉ giải lao – còn mang theo tiếng cười ròn rã trở lại phòng xử. ... Tôi cũng cười chảy nước mắt, xen lẫn trong những cơn ho vì chớm cảm lạnh.”
Như có nói trong bài trước, tác phẩm ứng khẩu độc đáo mà Vị Hoàng Cao Thế Dung trình làng tại Toà Thượng thẩm hạt Santa Clara năm 1994 đã được Nguyên Vũ Vũ Ngự Chiêu ghi lại từ trang 133 đến trang 135 trong cuốn Một ngày có 26 giờ, do Văn Hoá xuất bản tại Houston năm 1995. Chính quyển bút ký này và cuốn Lột mặt nạ những con thò lò chính trị của Cửu Long Lê Trọng Văn đã dọn sân cho tôi khẳng định đại úy Scott chỉ là một nhân vật do ông Dung dựng nên. Làm sao chúng ta có thể tin rằng viên sĩ quan bí ẩn này là một nhân vật có thật, khi hành trạng của ông ta chỉ được kể lại bởi một người giàu trí tưởng tượng như Cao Thế Dung? Xin nhắc lại, ngoài lời tường thuật của Cao Thế Dung, chúng ta không có bất cứ dấu hiệu cụ thể nào khác về việc đại úy Scott đặt chất nổ giết người tại Đài Phát thanh Huế.
Tại sao lại vẫn còn có người tin một câu chuyện hoang đường như thế này vào đầu thế kỷ thứ 21? Có thể vì nó phù hợp với khẩu vị của một số đông người đang cố bám vào quan niệm cho rằng phong trào Phật giáo 1963 vốn chỉ là một biến động chính trị do Mỹ giựt dây chứ không phải là một vận động xã hội bộc phát từ những lý do chính đáng. Có lẽ vì không tìm được bằng chứng thuyết phục, nên có người đã đành phải dựng nên bằng chứng để làm nền tảng cho sử quan của mình. Và đại úy Scott hình như đã trở thành một nhân vật không thể thiếu trong việc đó. Cựu chính trị gia Nguyễn Trân, tác giả tập hồi ký Công và Tội mà cụ Trần Văn Tích nhắc đến khi cụ cho ý kiến về bài viết trước của tôi, là một ví dụ điển hình khác cho phương pháp thu thập bằng chứng lịch sử theo kiểu Cao Thế Dung.
Ông Trân chép từ trang 415 đến trang 416 của tập hồi ký này rằng những gì mà Cao Thế Dung đã viết về đại uý Scott trong cuốn Làm thế nào để giết một Tổng thống? đều “đúng với tin mà chính tôi, tác giả, đã đọc trong một tập san Mỹ vào tháng 6 hay 7 năm 1975, tại nhà con gái tôi ở Arcadia sau khi gia đình tôi di tản đến ở đó. Người ký tên dưới cột báo ấy là James Scott, tự nhận đã ném plastic làm chết người trước Đài Phát thanh Huế trong đêm 8-5-1963.” Khổ nỗi là Nguyễn Trân không còn có thể cho chúng ta biết ông đã đọc bài báo đó trong tập san nào. “[L]úc bấy giờ tôi ở trong thảm trạng bỏ nước ra đi để lại đứa con trai duy nhứt còn lại, tôi buồn phiền không nghĩ đến việc viết lách gì hết, nên rất tiếc đã không giữ tập san ấy làm tài liệu. Song tôi quả quyết là tôi đã đọc rõ ràng, không thể có nghi ngờ gì hết.”
Nếu James Scott nào đó quả thật có đăng lời tự thú nói trên trong một tập san Mỹ năm 1975 thì chuyện động trời này phải được nhiều người biết, nhất là những người chuyên nghiên cứu về lịch sử Việt Nam thời cận đại nói chung và lịch sử thời Đệ Nhất Cộng hòa nói riêng. Nhưng thậm chí những học giả Mỹ và Việt có cảm tình đặc biệt với cố Tổng thống Ngô Đình Diệm cũng không bao giờ nhắc đến bài báo do James Scott ký tên mà Nguyễn Trân quả quyết ông đã đọc. Năm 1987, cố học giả Ellen Hammer nói bà lấy tin về Scott từ báo Hoà Bình. Đến năm 2001 thì Arthur Dommen ghi chú trong quyển The Indochinese Experience of the French and the Americans rằng ông tham khảo cuốn Làm thế nào để giết một Tổng thống? để viết về Scott. Trong cuốn Những ngày cuối cùng của Tổng thống Ngô Đình Diệm, được in lại lần thứ 5 năm 2003, hai tác giả Hoàng Ngọc Thành và Thân Thị Nhân Đức hoàn toàn không đả động gì đến bài báo nói trên khi họ nhắc đến Scott chỉ có vỏn vẹn một lần một trong cuốn sách dày hơn 600 trang của họ. Điều này có thể có nghĩa là sau trên 25 năm kể từ ngày ông Trân đọc bài báo do James Scott ký tên, các nhà nghiên cứu nói trên vẫn chưa tìm ra được dấu vết nào của bài báo đó! Bên cạnh một đại uý ma, bây giờ chúng ta lại có thêm một bài báo ma nữa.
Đại uý James Scott
Chúng ta bây giờ có thể kết luận đại uý Scott đích thực là một nhân vật thuộc cõi Việt Nho của huyền sử gia Lương Kim Định. Đó chính là lý do tại sao cụ Đinh Từ Thức, một người nơi trần thế, “không bao giờ có cơ hội gặp Scott,” tuy Cao Thế Dung có “hứa hôm nào sẽ đưa Scott lại tòa báo giới thiệu.” Kết luận này lại cho phép chúng ta (tái) khẳng định rằng, trái với lời quả quyết có tính cách khôi hài của cụ Tôn Thất Tuệ, Giáo sư Nguyễn Văn Trung hoàn toàn nói sai sự thật khi ông tuyên bố trên thongluan.org: “Vụ nổ plastic ở Đài Phát thanh Huế, do đại uý cố vấn đơn vị Biệt động Quân tên là Scott, xác nhận thừa lệnh trên trao cho trung uý Thiều, thuộc Sư đoàn 1 Bộ binh ở Huế ném vào đám đông.” Viết đến đây tôi chợt thấy ra một điều vô cùng ngộ nghĩnh: Trần Dân Tiên, Trần Huy Liệu và các môn sinh của họ nhất định không phải là những người độc nhất biết hành động trên nguyên tắc Geschichtsschreibung ist die Fortsetzung der Politik unter Einbeziehung anderer Mittel (viết sử là tiếp nối chính trị bằng những phương tiện khác).
© 2009 Trần Lâm
© 2009 talawas blog
Bình luận
36 Comments (bài “Làm thế nào để dựng đứng một nhân vật lịch sử? (2) – Đại uý James Scott, Tiến sĩ Cao Thế Dung và Bác sĩ Trần Kim Tuyến”)
« Trang trước 1 2 3 Trang sau »
@LQTrinh, Phần 1
Thưa anh,
Tôi có thể bảo đảm với anh là tôi đã đọc Bạch Thư của HT Tâm Châu. Nơi trang 19 tôi có đọc được câu này: “Dưới tay chân của Tổng Thống đa phần là …người gốc Thiên Chúa Giáo hay mới theo Thiên Chúa Giáo. Được cơ hội có quyền thế trong tay những người thừa hành …đã tạo nhiều thuận duyên cho những người chuyên lợi dụng tình thế dụ dỗ hay áp bức các Phật tử bỏ Phật theo Chúa.” Bởi vậy nên tôi đã viết trong phản hồi trước cho anh:
Tất cả những gì HT Tâm Châu viết đều không thay đổi được sự thật căn bản này: (1) Chế độ Ngô Đình Diệm cùng với khối người phía sau nó là TÁC NHÂN quan trọng nhất trong biến cố PG 1963, vì chính “nẫu” đã áp dụng 1 chính sách kỳ thị tôn giáo đối với người Lương nói chung và Phật tử nói riêng, (2) Phật tử miền Nam là NẠN NHÂN của chính sách nói trên và (3) phong trào PG 1963 có thể được xem như là 1 hệ quả của sự kỳ thị tôn giáo mà “nẫu” đã phạm phải. Những xung đột nội bộ của PG không có nghĩa là chế độ Diệm cùng khối người phía sau nó không phải là TÁC NHÂN quan trọng nhất trong Biến Cố PG 1963.
Cuộc đào tẩu của đọc giả Thanh
Đọc giả nói trên ném đá rồi bỏ chạy, một hành động trẻ con thật ra không đáng nói đến làm gì.
Điều đáng nói hơn là việc ô/b ta đã vấp phải một số sai lầm rất ư là “nhà quê” về phương pháp viết sử nói chung và phương pháp viết lịch sử Biến Cố Phật Giáo 1963 nói riêng. Bởi vậy nên tôi quyết định biến phản hồi mà tôi định gửi cho ô/b ta thành một bài viết nghiêm chỉnh để cùng các đọc giả khác trên diễn đàn Talawas phân tích chúng, với hy vọng mọi người sẽ có thể tránh được những sai lầm này trong tương lai. Thế nên sau đêm nay tôi sẽ phải bế quan vài ngày để luyện 1 bửu bối mang tên là: Ý Nghĩa Lịch Sử của Huyền Thoại James Scott. Có lẽ tuần sau tôi mới có thể trở lại diễn đàn để phá Cần Lao Sử Trận. Chuyện James Scott coi vậy mà hấp dẫn không kém truyện Phong Thần qua bản dịch của Mộng Bình Sơn 🙂
Chào ông bạn Trần Lâm,
Tôi tôn trọng quyền tự do tư tưởng ông bạn nên mới đề nghị ông bạn tìm đọc những tài liệu nhân chứng đích thực, nhưng ông bạn khăng khăng chối từ thì tôi đành chịu.
Đi tìm sự thật về biến cố 1963 có dính líu đến Phong trào Đấu tranh Phật giáo miền Nam mà không biết gì cả về giáo lý căn bản của nhà Phật thì coi như mò cua đáy biển.
Chào thân ái,
Thưa ông Trần Lâm,
Tôi chỉ xin vắn tắt một vài ý, và xin thứ lỗi không quay trở lại nữa về bài viết và những phản hồi của ông.
1) Tôi không hề bực tức như ông nghĩ về những gì ông viết. Tôi chỉ nhận định một cách khách quan những gì ông viết, ngôn ngữ của ông, và cách thức ông trả lời độc giả.
2) Việc lên án CQ Diệm về lỗi lầm trong biến cố Phật giáo, mọi người đều biết và nghe rất nhiều đến nhàm tai rồi. Nếu cần tìm những chửi rủa ông Diệm có bài có vở, thì sách báo CS, các sử gia, chính trị gia CS đã làm rất tốt và đúng lập trường, không cần đến những công trình “hàn lâm trí tuệ” mà ông hứa hẹn đến 2013 mới cho ra lò. Điều cần hơn là những cái nhìn lịch sử một cách khách quan, không thiên kiến về chính trị cũng như tôn giáo. Hận thù và bạo lực đã đầy dẫy trên trái đất này, không cần “trí tuệ” để góp thêm bài ca thù hận nữa.
3) Phật giáo không cần cá nhân, hay tổ chức nào phải làm “hộ pháp”, bênh vực bào chữa cả. Nhất là những người muốn làm “hộ pháp” lại đầy những “tham sân si” thì thì thay vì bảo vệ lại chính là kẻ đi hủy diệt tinh thần minh triết của PQ.
4) Xin ông hiểu tiếng Việt câu “chưa đỗ ông nghè đã đe hàng tổng” một cách đầy đủ và chính xác. Không phải chỉ hiểu theo nghĩa đen thô thiển là chỉ để những gì có liên quan “nghè”. Tôi xin khẳng định lại câu trên tôi dùng để chỉ câu nói của ông về CHT là hoàn toàn chính xác về mặt ngữ nghĩa.
@Thanh
Thưa ông hay bà Thanh,
Tôi rất vinh hạnh được ô/b dành cho 2 phản hồi và tôi thấy hài lòng khi thấy ô/b không thể dấu được vẽ bực tức về những gì tôi đã viết 🙂
Những câu hỏi mà ô/b đặt ra cho tôi sẽ được giải đáp 1 cách giản dị, không có gì khó khăn, nhưng sẽ hơi dài giòng một chút. Bởi vậy nên ngày mai tôi mới có thể hầu chuyện với ô/b. Sau khi viết phản hồi cho Nam Phan và người bạn vong niên mới quen Lê Quốc Trinh tôi phải đi ngủ để ngày mai đi làm sớm. Nhưng trước khi lên giường tôi xin nhắn ông hay bà một điều:
Câu “chưa đỗ ông nghè đã đe hàng tổng” thì ô/b Thanh tốt nhất nên đem tặng cho Cao Thế Dung, vì ông này chứng tỏ rất vội vã muốn được làm tiến sĩ. Tôi bây giờ may mắn không còn phải muốn đỗ ông nghè nữa. Việc nghiên cứu về phong trào Phật giáo 1963 và chế độ Diệm chỉ là 1 việc làm công quả để đến năm 2013 có 1 tác phẩm nghiêm chỉnh kỹ niệm 50 năm ngày Phật giáo Miền Nam thoát ách tôn giáo trị của chế độ Ngô Đình Diệm cùng khối người phía sau nó. Ngày mai tôi sẽ đi sâu hơn và với nhiều chi tiết hơn vào việc này. Xin chúc ông hay bà có 1 ngày vui vẻ.
TL
@LQTrinh
Thưa bạn,
Tất cả những gì HT Tâm Châu viết đều không thay đổi được sự thật căn bản này: (1) Chế độ Ngô Đình Diệm cùng với khối người phía sau nó là TÁC NHÂN quan trọng nhất trong biến cố PG 1963, vì chính “nẫu” đã áp dụng 1 chính sách kỳ thị tôn giáo đối với người Lương nói chung và Phật tử nói riêng, (2) Phật tử miền Nam là NẠN NHÂN của chính sách nói trên và (3) phong trào PG 1963 có thể được xem như là 1 hệ quả của sự kỳ thị tôn giáo mà “nẫu” đã phạm phải.
Tuy là tác nhân chính trong biến cố nói trên, nhưng cho đến bây giờ “nẫu” vẫn muốn biến những nạn nhân của chính sách kỳ thị do chính “nẫu” thi hành thành thủ phạm của 1 biến động chính trị. Bạn có thể tiếp tục triết lý viễn vong, nhưng tôi không thể khoanh tay bàng quang tọa thị trước nguy cơ Phật giáo miền Nam bị “nẫu” thủ phạm hóa. Bạn không thấy “nẫu” còn đang “mưu tính đưa Nhất Linh vào nhà thương điên” hay sao? Bạn không xem đó như là 1 hồi chuông báo động, 1 wake-up call hay sao?
Thôi thì chúng ta nên phân công để làm việc công quả cho Dân tộc và Đạo pháp: bạn lo việc triết lý cao siêu, còn tôi lo đối phó với mưu toan thủ phạm hóa Phật giáo Miền Nam của “nẫu”.
Thân ái chào bạn,
TL
@Nam Phan
Thưa ông,
Ông viết: “Chỉ xin hỏi nhỏ ông: “Sao còn ấp úng thế khi nói xa nói gần về ‘khối người phía sau’ ông Diệm?”
Xin trả lời:
Tôi đến đây để bảo vệ chính nghĩa cho phong trào Phật giáo 1963 chứ không phải để khởi xướng một cuộc Thập Tự Chinh tấn công tôn giáo nào khác. Ông thừa hiểu đó là 2 việc khác nhau. Nếu tôi có thể đạt được mục đích tôi muốn đạt mà không cần đụng chạm đến tín đồ tôn giáo khác 1 cách không cần thiết thì dại gì tôi làm chuyện thất nhân tâm đó làm chi. Tôi có thể có 1 số “cao vọng”, nhưng trong đó không có “cao vọng” trở thành 1 loại Thập Tự Quân của PG. Thái độ mà ông gọi là “ấp úng, xa gần” thì tôi lại cho là thận trọng và biết tự chế để khỏi đánh mất cảm tình của những đọc giả “trung lập” một cách vô ích. (Khi tranh luận với “mấy ổng bên bển” tôi không cần phải gìn giữ như vậy, vì khối đọc giả bên đó vốn đã “thù nghịch” với quan điểm của tôi, nên tôi cũng không cần phải quan tâm đến cảm tình hay ác cảm của “nẫu”).
Xin nói luôn: người ghép 2 chữ hai chữ ĐẠI CÁO vào Ngô Triều (một chữ đã xuất hiện tại Miền Nam năm 1956)là Nguyễn Bỉnh Tuyên, vị thầy dạy Pháp văn cho ông Vũ mà ông Nam Phan nhắc đến qua câu: “Hai bên ông Trần Lâm có cả Văn lẫn Vũ.”
Thật là vinh hạnh cho tôi khi được cho đứng bên cạnh 1 vị Đại Úy thứ thiệt thuộc binh chủng “1 tay cũng đánh, 1 cánh cũng bay” này. Như vậy không “oai” hơn mấy ông CTD, NT và NVT hay sao? Đường đường là đấng nam nhi mà lại khuất thân núp bóng 1 anh Đại Úy MA tên James Scott 🙂
Lại xin thưa chuyện với tác giả Trần Lâm do một số phản hồi của ông.
1) Ông nhắc đi nhắc lại mấy lần ông sẽ trình làng một cái gì đó rất trong đại vào năm 2013. Tôi nghe có mùi như của mấy ông tuyên huấn những kế hoạch 5 năm, 10 năm, “đánh thắng giặc Mỹ, ta xây dựng hơn mười năm qua”. Tôi nhận thấy qua điều này, ông đã có kết luận trong tay rồi, chỉ còn tìm kiếm chứng liệu, dữ kiện để chứng minh cho nó, và như vậy ông chỉ tìm những chứng liệu nào có lợi cho kết luận có trước của ông. Đừng nhầm lẫn sự tiên đoán có căn cứ khoa học với những định kiến, tín điều. Hai đức tính cần thiết của một người nghiên cứu chân chính, nhất là nghiên cứu lịch sử, là thận trọng và không định kiến hình như bị thiếu.
2) Đang bàn chuyện truy tầm lịch sử, ông lại đá sang những chuyện tín ngưỡng, chính kiến, yêu ghét cá nhân đối với người khác trong các phản hồi cho độc giả, và như trong phải hồi http://www.talawas.org/?p=7225&cpage=1#comment-3394 cho bài của ông Trần Văn Tích, về CHT, chuyện CHT là phật tử thân cộng, rồi ông không ưa CHT, không ưa Phật giáo có dính gì đến đây? Ông nói “Tôi không ưa ông CHT, nhưng tôi hy vọng năm 2013 sẽ đạt được thành quả hàn lâm mà ông đã được vào cuối thập niên 60 của thế kỷ 20.” Thật là “chưa đỗ ông nghè đã đe hàng tổng”.
Tôi đã tìm được câu trả lời, thưa ông Trần Lâm. Xin cám ơn về tất cả: trình độ, cao vọng và ý đồ của ông. Chỉ xin hỏi nhỏ ông: “Sao còn ấp úng thế khi nói xa nói gần về ‘khối người phía sau’ ông Diệm?
Chào bạn Trần Lâm,
Cách đây 10 năm, tôi cũng mang tâm trạng bảo vệ Phật giáo miền Nam chống ông NĐ Diệm giống như bạn. Tôi cũng đã từng vào website hải ngoại bàn cãi kịch liệt với phe Công giáo về biến cố 1963. Tuy nhiên khi tôi nghiên cứu kỹ giáo lý nhà Phật, qua tài liệu tìm được trên Net, học ở Ngài Đạt Lai Lạt Ma, thì tôi dần dần hiểu ra vấn đề. Tôi đã từng về VN đến tận toà soạn Giác Ngộ hai lần để đàm đạo về những định kiến sai lầm của Phật giáo dưới thời Cộng sản hiện nay.
Căn bản chính của Đạo Phật là định tâm tìm hiểu vấn đề thật sáng suốt, quyết không để bức màn vô minh che lấp trí tuệ, phải có ý chí sẵn sàng sửa sai sám hối để chấp nhận sự thật vấn đề.
Đó là lý do tôi đã từng nhắn nhủ bạn nên tìm đọc bức Bạch Thư của HT Thích Tâm Châu, vì đó là những lời thú nhận chân thành của một người từng nắm vai trò lãnh đạo phong trào Phật giáo miền Nam trước và sau biến cố 1963. Nếu bạn là Phật tử thuần thành, hẳn bạn phải biết Đức Phật Tổ Như Lai ngày xưa còn phải bỏ hết cám dỗ giàu sang, quyền lực chính trị, vương quyền + thần quyền, để xông pha đi tìm chân lý, thì không có lý do gì một người lãnh đạo tâm linh ngày nay vì say mê quyền lực đưa đẩy phong trào vào con đường bạo động. Bạn hẳn biết Đức Đạt Lai Lạt Ma rất muốn đấu tranh giành độc lập chủ quyền cho Tây Tạng, nhưng Ngài cương quyết không từ bỏ con đường bất bạo động, vì lý do đơn giản rằng mọi ý đồ bạo động sẽ dẫn dắt đến mất kiểm soát, kẻ thù có cơ hội xen vào nội bộ lũng đoạn phong trào và nắm thời cơ để tiêu diệt phong trào.
Tôi có thể bàn luận sâu xa về triết lý Đạo Phật và tình hình chính trị thời điểm đó, nhưng vì giới hạn bài viết, tôi xin tạm dừng bút.
Thưa ông Trần Lâm,
Chuyện ông đại úy Scott thật hay giả là chuyện nhỏ, không quan trọng. Tuy nhiên như chúng ta đều biết, vụ đổ máu tại đài phát thanh Huế 8/5/1963 là một biến cố quan trọng, là một sự kiện châm ngòi cho phong trào Phật giáo, gián tiếp đưa đến sự sụp đổ của CQ Ngô Đình Diệm, sau đó chính sự miền Nam đi vào rối ren, bế tắc, Mỹ đưa quân vào, tình thế càng ngày càng hỗn loạn và cuối cùng là miền Nam sụp đổ.
Tuy nhiên hai câu hỏi sau, được rất nhiều người đề cập, nghiên cứu, nhưng cho đến nay – theo hiểu biết của tôi – vẫn chưa có lời giải đáp thỏa đáng.
1. Biến cố Phật giáo 1963 là một biến cố tự thân, hoàn toàn do Phật giáo tự khởi vì sự đàn áp của chính quyền, do sai lầm và ứng xử vụng về của CQ Diệm, và có thể của cả những nhân vật lãnh đạo Phật giáo, đưa đến sự đổ vỡ, sa lầy không thể cứu chữa nổi, hay là có một thế lực chính trị nào khác giật dây, nhúng tay vào, đổ dầu vào lửa?
Triết lý Phật giáo đề cao tinh thần từ bi hỷ xả, bất bạo động. Việc dẫn đến những hành xử quá khích nhuốm màu bạo lực là điều khó hiểu và rất đáng tiếc của lịch sử.
2. Nếu có thế lực chính trị đứng đằng sau sự biến này, thì đó là thế lực nào?
Tôi nghĩ hai câu hỏi trên là quan trọng hơn đối với những người muốn tìm hiểu lịch sử một cách khách quan, hơn là truy tìm chân ngụy của ngài đại úy Scott hay Xoài, Mít như bác Phùng đã đề cập.
Ông phát biểu trong bài và trong phản hồi, biến cố Phật giáo là một vận động xã hội và chính trị xuất phát từ những lý do chính đáng. Nghe vẫn tù mù quá. Lý do có thể chính đáng, nhưng cách hành xử đưa đến bạo lực, đổ máu, tan vỡ thì không thể là chính đáng. Nhất là điều này trái với luân lý nhà Phật.
[…] bạn Trần Lâm kể chuyện ông đại uý Scott. Theo ông bạn, chuyện Scott không đáng tin vì do ông Cao Thế Dung đưa ra mà ông […]
@Nam Phan
Thưa ông,
Ông viết: “Độc giả như tôi tự hỏi không biết ông Vị Hoàng Cao Thế Dung là “Điểm” hay là “Diện”?”
Nếu ông có đọc kỹ bài tôi viết thì ông không cần đặt câu hỏi này, vì chính tôi đã nói rỏ chủ ý của tôi khi bàn về huyền thoại James Scott mà Cao tiên sinh là tác giả:
“Tại sao lại vẫn còn có người tin một câu chuyện hoang đường như thế này vào đầu thế kỷ thứ 21? Có thể vì nó phù hợp với khẩu vị của một số đông người đang cố bám vào quan niệm cho rằng phong trào Phật giáo 1963 vốn chỉ là một biến động chính trị do Mỹ giựt dây chứ không phải là một vận động xã hội bộc phát từ những lý do chính đáng. Có lẽ vì không tìm được bằng chứng thuyết phục, nên có người đã đành phải dựng nên bằng chứng để làm nền tảng cho sử quan của mình.”
Tôi đang sống tại 1 quốc gia tự do ở phương Tây chứ không phải trong 1 miền Nam thời Ngô Đình Diệm thế thiên hành đạo, nên tôi có thể nói một cách thẳng thắn những gì mà bằng chứng cho phép tôi nói. Thời ông Diệm lèo lái miền Nam, những người muốn phê bình ông ta chỉ có cách chửi xéo. Bởi thế nên có người đã đặt cho 1 bài diễn văn 1 cái tên đầy sáng tạo: ĐẠI CÁO 🙂
Hy vọng ông cũng thưởng thức được cách chơi chữ này như tôi đã thưởng thức nó!
@LQTrinh, Phần 2
Tôi hoan nghêng việc bạn muốn nói đến những sai lầm của một số lãnh tụ Phật Giáo trong chiến tranh VN. Đó là một việc mà bất cứ ai có cảm tình với PG đều phải làm để chuẩn bị cho 1 Việt Nam hậu CS trong một tương lai không còn xa lắm.
Nhưng trước khi nói đến vai trò của họ trên chính trường Miền Nam, chúng ta không thể bỏ qua mà cần phải nhấn mạnh hơn bao giờ hết vai trò TÁC NHÂN của chế độ Ngô Đình Diệm cùng với khối người phía sau nó trong biến cố PG 1963. Tôi không hiểu nhiều về giáo lý nhà Phật mà một số người thường thích đem ra rêu rao, nhưng ít nhất tôi cũng biết được rằng có NHÂN rồi mới có QUẢ.
Đã là Phật tử thì phải hiền lành, nhưng không được phép khờ khạo đến mức để cho “nẫu” biến mình từ nạn nhân của 1 chính sách kỳ thị tôn giáo thành thủ phạm của 1 biến động chính trị. Hay nói theo người phương Tây: You should never allow perpetrators to blame victims.
Hiện giờ tôi không có thời gian đễ làm những việc bạn đề nghị, vì còn phải lo luyện võ ôn văn để năm 2013 có đủ tư cách lên đỉnh Hoa Sơn luận kiếm với quần hùng 🙂 Tôi sẽ chỉ lên tiếng khi thấy phong trào PG 1963 bị kẽ khác bôi nhọ 1 cách vô căn cứ.
Thân ái chào bạn,
TL
@Lê Quốc Trinh, Phần 1
Chào bạn,
Bạn đã gọi tôi là bạn, vây xin cho phép tôi cũng được gọi bạn là bạn, tuy bạn lớn hơn tôi ít nhất là 30 đến 40 tuổi. Năm bạn được mẹ bạn đưa sang Canada, cha mẹ tôi chưa biết nhau. Hình như họ chỉ quen nhau sau Mậu Thân.
Vâng, tôi là người đã tham gia cuộc tranh luận ở “bên bển” dưới cái nom de geurre Ông Năm Chuột. Tôi sang “bên bển” tiếp tay với thiểu số Phật tử ở đó để bảo vệ chính nghĩa cho phong trào PG 1963. Tính tôi không thích sinh sự và cũng không mặn mà gì lắm với giáo lý nhà Phật, nhưng tôi, nói theo Trương Nhân Tuấn, phẩn nộ khi thấy những người như Cao Thế Dung, Nguyễn Trân hoặc Nguyễn Văn Trung dùng thông tin bịa đặt để đánh lạc hướng đọc giả về nguyên nhân của phong trào PG nói trên.
Bạn viết: “Sự thật đã được phơi bày rõ ràng qua nhiều chứng cứ giấy trắng mực đen hẳn hòi, bạn có chấp nhận sự thật hay nói trênkhông là quyền tự do của bạn.” Tôi thật sự không hiểu bạn muốn nói gì, vì những chứng từ và tài liệu khả tín do tôi thu thập đã chứng minh một cách không thể chối cải được rằng:
(1) Phật tử miền Nam là NẠN NHÂN của chính sách tôn giáo trị do chế độ Ngô Đình Diệm cùng với khối người làm lực lượng nồng cốt phía sau chế độ đó thi hành và (2) phong trào PG 1963 có thể được xem như là một hệ quả của chính sách nói trên, khi người Phật tử miền Nam đứng lên để tự vệ.
Như bạn đã thấy qua cuộc tranh luận ở “bên bển”, “nẫu” là những người phải chấp nhận sự thật này chứ không phải là tôi.