talawas blog

Chuyên mục:

Nguyễn Tôn Hiệt – Ngô Tự Lập không chỉ “kín đáo” đạo văn của Brent Hayes Edwards, mà còn công khai đoạt văn của Alain Guillemin!

18/07/2010 | 7:00 sáng | 21 Comments

Tác giả: Nguyễn Tôn Hiệt

Category: Văn học - Nghệ thuật
Thẻ: >

Ngay câu đầu tiên của bài tự biện hộ dưới nhan đề “Lần thứ ba và lần cuối với ông Nguyễn Tôn Hiệt”, đăng trên Tiền Vệ ngày 16.07.2010, Ngô Tự Lập viết:

Chắc chắn Nguyễn Tôn Hiệt vẫn không, hoặc cố tình không, đọc cẩn thận 2 bài viết của tôi, “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ” (2005) và “Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam” (2010). Vì thế, bài viết “Đạo văn: lý thuyết và thực hành của Ngô Tự Lập” của ông vô tình hoặc hữu ý đã xuyên tạc sự thật.

Rồi ngay lập tức, anh ta hùng hồn tuyên bố:

Trong bài thứ nhất, sau khi đọc nhiều công trình nghiên cứu về văn học Pháp ngữ Việt Nam, tôi thấy Nguyễn Ái Quốc luôn luôn bị bỏ sót. Tôi đưa ra luận điểm chính là: “Nguyễn Ái Quốc cũng phải được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất” (NTL nhấn mạnh), chứ không phải là tính viễn tưởng hay tính tiên tri.

Bài thứ nhất của Ngô Tự Lập tức là bài “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ” (2005).

Mở bài ấy ra đọc, và “đọc cẩn thận” (như Ngô Tự Lập đòi hỏi!) thì mọi người sẽ thấy ngay đoạn nhập đề có nguyên văn như sau:

“Nguyễn Ái Quốc được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất” –  Đó là đánh giá của giáo sư Alain Guillemin, chuyên gia hàng đầu của Pháp về Văn học Pháp ngữ Việt Nam.

Vậy thì cái luận điểm chính của Ngô Tự Lập“Nguyễn Ái Quốc cũng phải được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất” lại chính là luận điểm của giáo sư Alain Guillemin!!!

Lạ lùng hơn nữa, sự cướp đoạt này còn được thực hiện NGAY TRONG BÀI VIẾT “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ”!

Tôi xin trình bày ra đây để độc giả thưởng ngoạn. Ở đoạn nhập đề bài viết ấy, Ngô Tự Lập viết:

“Nguyễn Ái Quốc được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất” –  Đó là đánh giá của giáo sư Alain Guillemin, chuyên gia hàng đầu của Pháp về Văn học Pháp ngữ Việt Nam.

Nhưng ở đoạn thứ sáu, trong chính bài ấy, Ngô Tự Lập lại viết:

Bên cạnh đó, theo tôi, Nguyễn ái Quốc cũng phải được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất.

ĐÂY LÀ MỘT BẰNG CHỨNG TUYỆT ĐỐI HIỂN NHIÊN CHO THẤY RẰNG NGÔ TỰ LẬP CÔNG KHAI ĐOẠT VĂN CỦA ALAIN GUILLEMIN.

Khi đạo văn của Brent Hayes Edwards, Ngô Tự Lập còn “kín đáo” sử dụng nhiều thủ thuật, nhưng khi đạo văn của Alain Guillemin, thì Ngô Tự Lập không còn lén lút nữa. Anh ta công khai chiếm hữu ý tưởng của Alain Guillemin ngay trước mắt độc giả. Chữ “đạo văn” 盜文 (ăn trộm văn) không còn thích hợp cho trường hợp này. Phải gọi là “đoạt văn” 奪文 (ăn cướp văn) mới chính xác.

Hành động đoạt văn này diễn ra năm 2005 trong bài “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ”. Đến năm 2010, trong bài “Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam”, Ngô Tự Lập không còn nhắc đến tên của Alain Guillemin nữa. Anh ta công khai xem cái ý tưởng đã ăn cướp được từ Alain Guillemin bây giờ hiển nhiên là của anh ta. Ngô Tự Lập viết ngay ở đoạn nhập đề:

Trong bài “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ”, tôi viết rằng Hồ Chí Minh không chỉ là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam sớm nhất và thành công nhất, mà còn là cha đẻ của thể loại văn học viễn tưởng hiện đại Việt Nam.

Thế rồi đến ngày 16.07.2010, Ngô Tự Lập hùng hồn khẳng định một lần nữa:

Tôi đưa ra luận điểm chính là: “Nguyễn Ái Quốc cũng phải được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất” (NTL nhấn mạnh)

THẾ LÀ XONG! ALAIN GUILLEMIN VĨNH VIỄN BIẾN MẤT! NGHĨA LÀ SAU KHI CƯỚP ĐOẠT Ý TƯỞNG CỦA ALAIN GUILLEMIN, NGÔ TỰ LẬP THỦ TIÊU LUÔN ALAIN GUILLEMIN! TUYỆT CHIÊU!

*

Bây giờ, tôi xin mời độc giả trở lại xem bài “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ” (2005) của Ngô Tự Lập để thấy anh ta đã có những ý tưởng gì của riêng mình ở trong đó. Dưới đây là nguyên văn bài ấy. Để làm rõ các mạch ý tưởng, tôi sẽ tô những màu khác nhau lên những đoạn văn.

– Những chỗ tô màu xanh là ý tưởng của Alain Guillemin.

– Những chỗ tô màu vàng là ý tưởng của Yeager.

– Những chỗ tô màu lục là ý tưởng của Brent Hayes Edwards.

– Những chỗ không tô màu là “ý tưởng” của Ngô Tự Lập.

Có lẽ xem xong, độc giả đều thấy rõ ràng rằng bài viết này chẳng có mấy “ý tưởng” là của Ngô Tự Lập. Hầu hết là ý tưởng của những người khác. Trong số đó, những luận điểm chính đều thuộc về Alain Guillemin và Brent Hayes Edwards. Ngay cả đoạn kết luận bài viết cũng thuộc về Brent Hayes Edwards.

17/07/2010

© 2010 Nguyễn Tôn Hiệt

© 2010 talawas

Bình luận

21 Comments (bài “Nguyễn Tôn Hiệt – Ngô Tự Lập không chỉ “kín đáo” đạo văn của Brent Hayes Edwards, mà còn công khai đoạt văn của Alain Guillemin!”)

  1. Phùng Tường Vân viết:

    …”ông Hiệt đã quá dễ dãi – và võ đoán – trong việc chỉ trích ông Lập: ông gán cho ông Lập tội “đạo văn” và “đoạt văn” mà không bỏ công làm rõ cho người đọc – thậm chí có thể nói là cho bản thân – biết việc ông làm đòi hỏi phải định nghĩa những “tội danh” này như thế nào. Nói cách khác, ông làm việc buộc tội “đạo văn” trở nên dễ dàng gần như việc buộc tội “chống phá nhà nước xã hội chủ nghĩa”!”* (Trịnh Hữu Tuệ)

    Đọc ông Tuệ thì tôi lại có cảm tưởng rằng ông so sánh việc ông Hiệt cáo buộc ông Lập tội đạo văn có phần giống chuyện ông Nguyễn Hưng Quốc kể trong “Trần Quốc Toản bị bắt” trong đó có đoạn đại khái như sau: “Toản cãi :”Tôi đâu có phổ biến tài liệu chống đối nhà nước nào, đây là văn hịch của Trần Quốc Tuấn mà”. Bọn công an nạt lại :”Trần Quốc Tuấn là ai, Nguyễn Hưng Quốc hả?” Thế là chúng xúm lại lôi Trần Quốc Toản đi, đến nay vẫn chưa biết tung tich Toản ở đâu.”
    Chẳng lẽ lại có sự tương tự như vậy sao ông Trịnh Hữu Tuệ ?
    ______________
    *Tôi nhấn mạnh.

  2. Hoàng Trường Sa viết:

    “Từ năm 1992, trên nguyệt san Làng Văn ở Canada, tôi đã so sánh bài thơ “Thanh minh” do “Bác Hồ của chúng ta” sáng tác trong Ngục trung nhật ký với bài thơ cũng có đầu đề “Thanh minh” của Đỗ Mục (803-853) đời Đường.” (Trần Văn Tích)

    Bác Trần Văn Tích thân mến,

    Xin chân thành cám ơn bác Tích đã cho biết thêm một chi tiết khác về việc “đạo thi” của ông Hồ Chí Minh qua bài thơ “Thanh Minh” mà bác Tích đã nêu ra từ năm 1992 nhưng tôi chưa được hân hạnh đọc qua.

    Gần đây, vào năm 2006, trong bài ĐỌC THƠ BÁC- NHẬT KÝ TRONG TÙ , tác giả Hàn Lệ Nhân cũng đưa ra thêm vài bài thơ khác của ông Hồ mang hơi hám của sự đạo văn, mà có lẽ bài thơ “Tặng Trần Canh đồng chí” là đạo văn nặng nhất (tương đương với bài “Thanh Minh” của bác Tích đưa ra). Tác giả Hàn Lệ Nhân đã viết như sau:

    “Nay nhân đọc lại thơ chữ Hán của nhà thơ Hồ-Chí-Minh (1890-1969), tôi nhận thấy tác giả lẫn các dịch giả trong Viện Văn Học – Hà Nội (1960) vì quên hay sơ sót không ghi chú sự “vay mượn”, nên mạo muội góp thêm vài chú thích may ra giảm bớt phần nào sự khuất tất về những “tác-phẩm-vĩ-đại” của một người, nghe truyền thông trong nước khẳng định đã được Unesco truy thăng là “danh-nhân-văn-hoá-của-nhân-loại” từ cuối thập niên 80 thế kỷ trước; tuy nhiên truy thăng cao quí đó mang mã số thế nào, ai biết xin chỉ rộng lòng chỉ cho.

    ……

    9/ Bài “Tặng Trần Canh đồng chí” – đại tướng cố vấn quân sự Trung Cộng, “sáng tác” năm 1950:

    Hán văn

    Hương Tân mĩ tửu, dạ quang bôi
    Dục ẩm tì bà mã thượng thôi
    Tuý ngoạ sa trường quân mạc tiếu
    Địch lai phóng khứ nhất nhân hồi.

    Việt ngữ

    Sâm banh, rượu ngọt, chén lưu ly
    Toan nhắp tỳ bà ngựa giục đi
    Say khướt sa trường cười chớ vội
    Chẳng cho địch thoát một tên về.

    vốn “mượn” gần nguyên si từ bài “Lương Châu Từ” của Từ Vũ Vương Hàn (687-726) đời Đường:

    Hán văn

    Bồ đào mỹ tửu dạ quang bôi
    Dục ẩm tỳ bà mã thượng thôi
    Tuý ngoạ sa trường quân mạc tiếu
    Cổ lai chinh chiến kỷ nhân hồi.

    Việt ngữ
    1.
    Bồ đào rượu ngát chén lưu ly
    Toan nhắp tỳ bà đã giục đi
    Say khướt sa trường anh chớ mỉa
    Xưa nay chinh chiến mấy ai về.

    (Trần Quan Trân dịch)
    2.
    Rượu bồ đào, chén dạ quang
    Muốn say đàn đã rền vang dục rồi.
    Sa trường say ngủ ai cười
    Từ xưa chinh chiến mấy người về đâu !

    (Trần Trọng San, dịch)
    3.
    Rượu bồ rót chén dạ quang,
    Trên yên, sắp uống, nghe vang đờn tì.
    Say nằm bãi cát, cười chi?
    Xưa nay chiến địa, sống về những ai?

    (Nguyễn Hiến Lê dịch, sđd trang 208)

    Tôi không bàn về nội dung của những bài thơ chữ Hán lừng danh của tác giả họ Hồ, vì tôi không muốn hùa “khen phò mã tốt áo”, khi mà trên mặt chính thống từ non nửa thế kỷ trở lại đây, các tác phẩm đó đã được đọc, được học và chỉ được độc quyền khen, khen càng sâu, càng xa, càng tốt rồi. Do đó, trong bài này, tôi chỉ “chú thích” trong khả năng có thể, phần thơ chữ Hán. Bài sau, bài sau nữa – khi hội đủ duyên – tôi sẽ “chú thích” phần thơ thuần Việt của tác giả Hồ-Chí-Minh, để xem tài “vận dụng sáng tạo” của ông “nhuần nhuyễn” cỡ nào trong việc nín thinh vay mượn từ Kiều và từ ca dao, thành ngữ Việt Nam. Nhưng dù sao, đêm nay cá nhân tôi vẫn đành tạm bằng lòng với câu nói để đời của nữ-ca-nhạc-sĩ-tài-danh Phương Uyên: “Copy là học tập lẫn nhau”[3], chứ biết làm sao bây giờ !

    Hàn Lệ Nhân
    (Tản mạn qua đêm 21, rạng ngày lễ chư thánh: 01/11/2006)”

  3. Trương Đức viết:

    “Tôi nghĩ ông Nguyễn Tôn Hiệt không công bằng, thậm chí có ác ý, cố tình bới bèo ra bọ để lăng mạ ông Ngô Tự Lập.”(Nguyễn Tâm Bảo)

    PH trước của mình, tôi có nêu ra 6 “cái dại” của nhà (đạo)văn Ngô Tự Lập, và đến bây giờ thì vẫn chưa thấy có ai lên tiếng phản đối, kể cả NTL, người bị tôi cho là “dại dột”. Như vậy là, tạm coi như là tôi nói đúng. Hôm nay, tôi đọc được cái ý kiến của ông/bà xyz về “vụ đạo văn của Ngô Tự Lập” trên mục “đối thoại” của tienve.org, mà không nhịn được cười. Trong khi cười, tôi đã phải chợt nín bặt vì lại phát hiện thêm một “cái dại” nữa của Ngô Tự Lập. Tôi xin mạn phép trích lời ông/bà xyz, ghi ra đây để chia sẻ với các bác: “Nay có bác họ Ngô làm ngược lại 180 độ so với họ Vũ: Trong khi có hẳn một thằng Tây hâm, Hayes Edwards, tự nguyện “bú ku” bác Hồ (khiến người viết không khỏi nhớ câu thơ trường phái Bút Tre: “Trên rừng con khỉ đánh đu / Dưới đất thằng Mỹ bú ku Bác Hồ”), vinh nhé, sướng nhé, thế mà bác Ngô khi phát hiện ra lại nỡ đánh vuột mất cái cơ hội ngàn vàng có thể giúp cho “nhân rân” ta nói chung (còn tờ báo Công An kia nói riêng) sướng đến có thể… vọt lên tận chín tầng mây. Chiến thuật của bác Ngô có thể ví như “chặt tay” (hay đúng hơn là “xẻo mồm”) thằng Tây kia, rồi đặt “tay” (hay “mồm”) mình thế vào chỗ ấy, rồi cứ thế ra sức “su-ka” (hoặc “thổi kèn”). Theo tôi thế là có tội “nhớn”, là đã làm giảm đi (rất nhiều) cái sự sung sướng của “nhân rân ta” cũng như “Công an nhân rân ta”, bác Ngô có biết như thế cho chăng? Tự sướng làm sao mà bằng người khác làm cho sướng được?!”

    Như vậy là, đến bây giờ, nếu tạm “tổng kết” lại, thì ông Ngô Tự Lập, với cái “vụ đạo văn” này của mình, là một người “dại dột” đến 7 lần!!! Và, lẽ ra tôi cũng sẽ như bác Phùng Tường Vân, cũng chẳng muốn nói thêm mà làm gì, nhưng đọc thấy câu trích trên đây trong PH của ông/bà Nguyễn Tâm Bảo, nên xin có vài lời “đáp lại” như thế này:

    1. Ông/bà NBT thân mến, bình thường ra, trong trường hợp tranh luận về sự đạo văn của NTL, nếu nói về “sự lăng mạ” thì có lẽ, tôi mới là người bị “chỉ trích” trước tiên, chứ không phải là bác Nguyễn Tôn Hiệt. Bởi vì trong cuộc sống, khi mới chỉ nêu ra 1 cái dại thôi của một người nào đó, là đã bị người ta cho là có ý lăng mạ người khác rồi, huống hồ tôi lại là người đã nêu ra 6 “cái dại” của NTL, và bây giờ thêm “cái dại” như nói ở trên là 7 cái. Nhưng nói đi thì phải nói lại, bản thân tôi, và tôi nghĩ bác Nguyễn Tôn Hiệt cũng vậy, không có ý gì gọi là muốn “lăng mạ” ông Ngô Tự Lập cả. Mà phải nói rằng, chính bác Hiệt là người đã “làm ơn” cho NTL. Việc đạo văn của anh ta(NTL) là rành rành. Và bác Hiệt đã lên tiếng cảnh báo cho anh ta biết để mà “rút kinh nghiệm”. Trong các bài viết của NTH, tôi thấy giọng văn rất từ tốn, khiêm nhường, có tình có lý. Tôi không thấy có câu văn nào tỏ ra ý muốn lăng mạ ông NTL cả. Chính ra, Ngô Tự Lập (và những “hiệp sĩ” của anh ta) phải nhìn nhận được điều này, và từ đó, nên lên tiếng “cảm ơn” bác Hiệt, thì mới phải, mới gọi là “cư xử của trí thức”, là “phải đạo”! Việc người ta chỉ ra những “bọ” trong “bèo” của anh, đó là “làm ơn” cho anh, mà anh đã không biết “cám ơn”, lại còn ra cái vẻ “bị oan ức”, “dỗi” này “dỗi” nọ, rồi nói người ta là có ý “lăng mạ” mình. Xử sự như thế, tôi thấy là quá “bèo” đấy, ông/bà Nguyễn Tâm Bảo ạ! Chưa kể là, sao anh không lo “bắt” hết “bọ” khỏi “bèo” của anh trước đi? “Bèo” của anh mà “sạch sẽ”, “tinh tươm”, thì ai dám “bới” nữa?! Có phải không nào?!

    2. Đọc “rủng rỉnh”, tôi mới nghĩ: không biết có còn những “bọ” nào nữa không đây trong những “bèo” khác của NTL?

  4. Trịnh Hữu Tuệ viết:

    Tôi thấy đại đa số những “bằng chứng” ông Nguyễn Tôn Hiệt đưa ra để hỗ trợ cho cáo buộc của mình – rằng ông Ngô Tự Lập không tuân thủ những nguyên tắc của nghiên cứu khoa học – hoàn toàn không thuyết phục. Ví dụ, ông Hiệt cho rằng khi ông Lập nói “truyện Con người biết mùi hun khói in năm 1922 của Hồ Chí Minh […] là truyện viễn tưởng hiện đại đầu tiên của Việt Nam”, ông đã “ăn cắp” ý tưởng của Brennt Hayes Edwards, người nhận định rằng “[t]he story is Nguyen Ai Quoc’s first – and to my knowledge, only – effort at futuristic speculative fiction.” Đây là hai ý kiến khác nhau: ông Lập nói Con người hun khói là truyện viễn tưởng đầu tiên của Việt Nam, Edwards nói nó là truyện viễn tưởng đầu tiên của Nguyễn Ái Quốc! Những “đối chiếu” khác của ông Hiệt – nhằm chứng minh tội “đạo văn” của ông Lập – cũng lạc đề không kém. Ví dụ, ông Hiệt trích đoạn văn này của ông Lập:

    Những truyện ngắn đầu tiên của Nguyễn ái Quốc như Lời than vãn của bà Trưng Trắc (Les lamentations de Trung – Trac), Paris (Trích Những bức thư gửi cô em họ – extrait de Letters à ma cousine), Con người biết mùi hun khói (“enfumé”) đều in trên tờ L’Humanité trong năm 1922… Lời than vãn của bà Trưng Trắc (1922) lại đầy chất mộng mị, ma quái mà ta có thể nhận thấy rất rõ…

    Và ông đặt nó bên cạnh đoạn văn sau của Edwards (người mà ông Hiệt gọi là “Hayes”) để chứng minh rằng ông Lập đạo văn.

    In June 1922, Nguyen Ai Quoc published another text under the “Contes et Récits” rubric, a kind of dream story or fable titled “Les lamentations de Trung-Trac” that was written, according to a note, on the occasion of a visit to France by Khai Dinh, the emperor of Annam. It recounts a strange nightmare that bedevils the sovereign: he is visited by a ghost named Trung-Trac, an ancient patriot and soldier, who berates the emperor for his cowardice and his acquiescence to foreign domination of Annam. The ghost runs through a whirlwind nationalist history lesson…

    Vậy, Edwards nói trong Les lamentations de Trung-Trac có một con ma tên là Trưng Trắc, còn Ngô Tự Lập nói tác phẩm này đầy chất mộng mị, ma quái. Tôi không nghĩ từ đó, ta có thể kết luận rằng Ngô Tự Lập đạo văn. Kể cả nếu ông Lập biết đến Les lamentations de Trung-Trac qua Edwards, ta cũng không thể bảo ông “đạo văn” khi ông không nhắc đến Edwards, trừ phi ta gán cho khái niệm “đạo văn” một định nghĩa cực đoan đến mức mệnh đề “X đạo văn” sẽ có giá trị thông tin ngang với “X làm nghiên cứu”.

    Ngoài tội “đạo văn”, ông Hiệt còn buộc ông Lập tội “đoạt văn”. Những “bằng chứng phạm tội” mà ông Hiệt đưa ra có thể được minh họa bằng ví dụ sau. Ông Hiệt chỉ ra rằng trong cùng một bài viết, ông Lập vừa nói rằng “Nguyễn Ái Quốc là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất”, vừa nói rằng Alain Guillemin cũng đã nói như vậy. Ông Hiệt kết luận rằng “cái luận điểm chính của Ngô Tự Lập […] lại chính là luận điểm của giáo sư Alain Guillemin”, và rằng ông Lập đã “công khai chiếm hữu ý tưởng của Alain Guillemin ngay trước mắt độc giả”. Tất cả những “bằng chứng” khác của ông Hiệt đều đưa đến kết luận tương tự: ông Lập vừa nói X, vừa nói đã có người nói X. Theo tôi, điều này chỉ cho thấy ông Lập – trong cách làm việc – không khác gì những nhà nghiên cứu khác trên thế giới. Ví dụ, ông Lập chẳng khác gì Noam Chomsky, người vừa nói rằng ngôn ngữ là khả năng bẩm sinh, vừa nói rằng Humboldt và Descartes cũng đã từng nói như vậy. Trong nghiên cứu, chỉ ra sự hiện diện của một ý tưởng nào đó trong các tác phẩm tiền bối là một phần khá thông thường của việc bảo vệ nó.

    Tôi không phải fan của ông Ngô Tự Lập, và không có ý định so sánh ông Lập với Chomsky! Tôi cũng hoan nghênh tinh thần phê phán của ông Nguyễn Tôn Hiệt. Nhưng tôi không thể không thấy rằng ông Hiệt đã quá dễ dãi – và võ đoán – trong việc chỉ trích ông Lập: ông gán cho ông Lập tội “đạo văn” và “đoạt văn” mà không bỏ công làm rõ cho người đọc – thậm chí có thể nói là cho bản thân – biết việc ông làm đòi hỏi phải định nghĩa những “tội danh” này như thế nào. Nói cách khác, ông làm việc buộc tội “đạo văn” trở nên dễ dàng gần như việc buộc tội “chống phá nhà nước xã hội chủ nghĩa”! Điều đáng buồn, theo tôi, là phần lớn các ý phản hồi đều nghiễm nhiên cho rằng ông Hiệt nói đúng. Sự thật này là động cơ chính để tôi viết những dòng trên.

  5. Trần Văn Tích viết:

    Kính ông Hoàng Trường Sa,

    Từ năm 1992, trên nguyệt san Làng Văn ở Canada, tôi đã so sánh bài thơ “Thanh minh” do “Bác Hồ của chúng ta” sáng tác trong Ngục trung nhật kývới bài thơ cũng có đầu đề “Thanh minh” của Đỗ Mục (803-853) đời Đường. Nay xin chép lại cả hai bài để kính mời ông thưởng lãm:

    Đỗ Mục – Thanh minh

    Thanh minh thời tiết vũ phân phân,
    Lộ thượng hành nhân dục đoạn hồn.
    Tá vấn tửu gia hà xứ hữu,
    Mục đồng dao chỉ Hạnh hoa thôn.

    “Bác Hồ của chúng ta” – Thanh minh

    Thanh minh thời tiết vũ phân phân,
    Lung lý tù nhân dục đoạn hồn.
    Tá vấn tự do hà xứ hữu,
    Vệ binh dao chỉ biện công môn.

    Các nhà Hồ-học vào tầm cỡ quốc tế của chúng ta giải thích rằng không làm gì có chuyện đạo văn, đạo thi mà chẳng qua chỉ là chuyện Bác Hồ của chúng ta tập cổ thơ Đường. Cũng có vị giảng giải rằng nhà cách mạng đi tìm tự do trong khi nhà thơ Đường đi tìm rượu. Êxêtêra.

    Ông Trần Văn Giang phải chờ đến năm 2008 mới kể chuyện “Bác Hồ của chúng ta” làm công việc save và paste thì cũng hơi muộn và hơn nữa, cũng hơi mất công. “Bác Hồ của chúng ta” đâu có cần nhiều thì giờ như vậy.

    Trân trọng,
    Trần Văn Tích

  6. Tôn Văn viết:

    SỰ ĐỜI

    Mới đọc bài chủ, tôi đã có ý nghĩ tương tự như của ông Nguyễn Tâm Bảo; Nhưng biết sẽ có nhiều pha sóng gió nên tạm … „mần thinh, chờ coi“. Được ông Tiêu Kiến Xương chỉ link, tôi coi phiên bản tiếng Đức và trích dịch một số ý chính sau:

    … Khái niệm „tư thủ“ (Latin plagium nghĩa là „chiếm cướp nhân mạng“ ), trong luật bản quyền, được hiểu là việc chiếm đoạt có ý thức các thành tựu trí tuệ. Người ta còn đương tranh cãi về những định nghĩa khác. Một quan điểm cho rằng việc tư thủ văn phẩm phải được đặt trong điều kiện sử dụng một tác phẩm được bảo đảm bằng luật bản quyền. Việc sử dụng trái phép là khi một tác phẩm được dùng nguyên đoạn, cải biến hoặc gia chế mà không được sự đồng ý của chủ nhân bản quyền. Một tác phẩm bị biến cải như vậy, sau đó còn phải được „văn phẩm tư thủ gia“ (Plagiator) công bố như một tác phẩm của chính mình.

    Không được lẫn lộn tư thủ văn phẩm với trích dẫn (Zitat). Luật trích dẫn là trường hợp đặc biệt trong luật bản quyền; Một trích đoạn không được quá dài và phải có nguồn dẫn (chỉ rõ tác giả bản quyền).

    Có phải do sự thôi thúc của đối phương hay không mà tác giả bài chủ đã đưa lên toàn bộ một văn bản gốc? Nhưng ngay nơi đây thì ông Ngô Tự Lập cũng đã xác nhận nguồn văn bản ông dùng. Nếu là người nghiên cứu mà thấy được sự xác nhận đó thì cũng (theo tôi) không nên quá dụng công vạch lá tìm sâu (Ông Nguyễn Tâm Bảo dùng từ với „cảm giác mạnh“: „Bới bèo ra bọ“).

    *
    Tôi theo ý cụ Đào Duy Anh là „cứ từ từ mà nói với nhau“, nên rất hãi những sự sấn sổ dằn mặt ngay từ tựa đề; Nhưng tôi cũng chắc mình thuộc số ít nên có thể sau đây cũng sẽ … „biết mình dại rồi“!
    Câu chuyện sau đây có thể ít thích hợp (Vì chưa rõ sự gắn bó của hai bên văn nhân đối tác), nhưng cũng dẫn ra … góp vui:
    Chiêu Hổ là bạn thơ với Hồ Xuân Hương và đã có những cuộc đố đổi chữ nghĩa lý thú. Một lần đáp đối Hồ Xuân Hương, Chiêu Hổ viết:
    Làm đĩ CÀN, đeo hạt KHẢM; TỐN, LY, ĐOÀI khéo nói rằng KHÔN.
    Một nhà bình văn thời sau viết: Bạn văn mà lên giọng chửi mắng nhau như thế – Ai quý hơn ai?

    [Xem thêm Xuân Diệu]

    Nhưng biết làm sao? Sự đời cả thôi mà!

    Thân mến.

  7. Song Huong viết:

    VÀI Ý KIẾN NHÂN ĐỌC PHẢN HỒI CỦA ÔNG NGUYỄN TÂM BẢO

    Bất chấp nội hàm của những khái niệm ý tưởng, ý kiến, và quan điểm khác nhau như thế nào, những khái niệm này đều là sản phẩm của bộ óc con người cho nên chúng có thuộc tính sở hữu, trước nhất và duy nhất là thuộc sở hữu chủ của cá nhân (có trường hợp thuộc tập thể) tạo ra chúng. Nếu sở hữu chủ của chúng bị tráo đổi một cách bất minh thì chúng đã bị đánh cắp, bị đoạt mất. Sự chuyển đổi sở hữu chủ của chúng không lệ thuộc vào nội hàm của chúng. Sự chuyển đổi sở hữu chủ của chúng không lệ thuộc vào phương tiện, hình thức thể hiện của chúng. Để ngăn chặn sự tráo đổi sở hữu chủ bất minh của những sản phẩm trí tuệ (thường với tầm mức qui mô hơn ý tưởng, ý kiến, quan điểm) luật sở hữu trí tuệ được thiết lập và áp dụng.

    Theo ý kiến của ông Nguyễn Tâm Bảo trong phản hồi thì sự khác biệt duy nhất giữa “một công trình nghiên cứu đăng trên một tạp chí chuyên ngành với một bài báo đăng trên một tờ báo đại chúng” chỉ nằm ở chỗ đối tượng độc giả (Không tính đến thực tế tập hợp độc giả tạp chí chuyên ngành chỉ là tập con của tập hợp độc giả đại chúng. Và xin lưu ý ông Nguyễn Tâm Bảo là không nên xem thường độc giả đại chúng). Vả lại vấn đề đối tượng độc giả không quan hệ gì đến vấn đề sở hữu trí tuệ cả. Chúng thuộc hai phạm trù không giao nhau. Nên ông Nguyễn Tâm Bảo dùng lập luận này để biện minh cho “hành vi đạo văn, đoạt văn của Ngô Tự Lập” mà tác giả Nguyễn Tôn Hiệt đã nêu lên là hoàn toàn bất xứng, phi logic.
    Mong ông Nguyễn Tâm Bảo xem xét lại phản hồi của mình.

  8. Trần Hữu Thuận viết:

    Ông Nguyễn Tâm Bảo xuất hiện như hiệp sĩ để bào chữa cho ông Ngô Tự Lập: “Hai bài viết của ông Ngô Tự Lập đều là hai bài viết cho đại chúng chứ không phải những công trình nghiên cứu”, “Đó là cách viết báo thông thường chứ không có gì đáng để buộc tội là đạo văn cả”.

    Giá như từ đầu ông Ngô Tự Lập học được lối bào chữa của ông Nguyễn Tâm Bảo thì đỡ biết mấy! Rủi ro quá, ông Lập lại lên gân “a-ca-đơ-míc” với giọng giáo sư: “Khi trích dẫn bài viết của Hayes Edwards, dù trích dẫn trực tiếp hay trích dẫn gián tiếp (tức là nhắc tên tác giả rồi diễn đạt lại ý tác giả bằng lời của mình) tôi đều chú dẫn rất cẩn thận. Tuy nhiên, việc này đã bị ông Nguyễn Tôn Hiệt cố tình lờ đi”.

    Ông Lập lại còn phán: “Chắc chắn Nguyễn Tôn Hiệt vẫn không, hoặc cố tình không, đọc cẩn thận 2 bài viết của tôi…”
    http://tienve.org/home/activities/viewThaoLuan.do?action=viewArtwork&artworkId=10954

    Éo le thay! Ông Hiệt lại đọc quá cẩn thận, không chịu cố lờ đi giùm chỗ nào hết, cho nên bao nhiêu màn ảo thuật của ông Lập lòi ra tuốt luốt.

    Ông Bảo ơi, ông muốn bào chữa giùm mà ông lại nói “Hai bài viết của ông Ngô Tự Lập đều là hai bài viết cho đại chúng chứ không phải những công trình nghiên cứu” là ông xúc phạm tới uy tín và trình độ của học zả Ngô Tự Lập đấy.

    Hôm trước bác Phùng Tường Vân có ví von ông học zả là “Chân KHÔNG đến đất, cật không đến giời…” Nghĩa là lưng lửng ở khoảng giữa. Bây giờ ông Bảo lại dí cho cặp chân của ông học zả chạm xuống đến đất để né đòn… thì… thê thảm quá.

  9. Luong Thuy Chau viết:

    Diễn biến tranh luận rất li kì hấp dẫn – chánh tà phân minh. Bỗng đâu có í kiến của ông Nguyễn Tâm Bảo – rất lạ thường – nên tôi không thể ngậm im mà nghe – đành vào đây góp í.

    Ông NTBảo nói: “Có lẽ cần phân biệt cho rõ giữa ý tưởng (idea) và ý kiến hay quan điểm (opinion). Nếu ai đó ăn cắp một ý tưởng mới mẻ (novelty) và độc đáo (originality) của người khác làm của riêng thì đó là đạo văn, là ăn cắp. Quan điểm thì khác, có thể hình thành nhờ việc học hỏi ý tưởng của người khác, và như vậy thì không phải là đạo văn.”

    Chép nguyên xi một í tưởng hay quan điểm của người khác – rồi nói đó là quan điểm riêng do chính mình đưa ra – thì không phải là đạo văn? – không phải là ăn cắp?

    Thực là một lối suy nghĩ lạ thường.

    Đáng lẽ học hỏi í tưởng của ông ABC – thì phải viết ra đàng hoàng là: “Theo quan điểm của ông ABC, …, và tôi đồng tình với quan điểm của ông ABC” – Phải không nào?

    Ngay cả hồi thời xưa người ta học hỏi í tưởng hay quan điểm của Khổng Tử – thì cũng phải ghi ra là “Khổng Tử viết…” – Phải không nào?

  10. Tiêu Kiến Xương viết:

    Ông Nguyễn Tâm Bảo bênh vực cho ông Ngô Tự Lập bằng lập luận sau:

    “Ngoài ra cũng cần phân biệt giữa một công trình nghiên cứu đăng trên một tạp chí chuyên ngành với một bài báo đăng trên một tờ báo đại chúng. Công trình nghiên cứu chứa đựng những ý tưởng và phát kiến mới mẻ. Còn bài báo đại chúng là để chuyển tải ý tưởng và phát kiến độc đáo trên đến độc giả thông thường.

    Hai bài viết của ông Ngô Tự Lập đều là hai bài viết cho đại chúng chứ không phải những công trình nghiên cứu… Đó là cách viết báo thông thường chứ không có gì đáng để buộc tội là đạo văn cả.

    Tôi nghĩ ông Nguyễn Tôn Hiệt không công bằng, thậm chí có ác ý, cố tình bới bèo ra bọ để lăng mạ ông Ngô Tự Lập.”

    Không biết ông Bảo đang sống ở đâu, trong thời đại nào? Trên thế giới từ lâu đã có những tiêu chuẩn đạo đức báo chí mà nhà báo nào cũng đều phải biết. Đạo văn là vi phạm đạo đức nghề nghiệp của báo chí.

    Người ở ngoài nghề chỉ cần giở Wikipedia ra là thấy ngay:
    http://en.wikipedia.org/wiki/Plagiarism

    In journalism, plagiarism is considered a breach of journalistic ethics, and reporters caught plagiarizing typically face disciplinary measures ranging from suspension to termination of employment. (Trong nghề báo chí, đạo văn được xem là vi phạm đạo đức báo chí, và những nhà báo bị phát hiện đạo văn sẽ chịu những hình phạt kỷ luật từ tạm ngưng công tác cho đến bị sa thải khỏi nghề nghiệp.)

    Một người đang dạy đại học như ông Ngô Tự Lập thì càng phải nghiêm khắc hơn một nhà báo bình thường.

    Cảm ơn ông Nguyễn Tôn Hiệt đã vạch ra những vi phạm đạo đức trầm trọng của ông Ngô Tự Lập để làm gương cho những người cầm bút nói chung.

  11. Hoàng Trường Sa viết:

    “Có lẽ cần phân biệt cho rõ giữa ý tưởng (idea) và ý kiến hay quan điểm (opinion). Nếu ai đó ăn cắp một ý tưởng mới mẻ (novelty) và độc đáo (originality) của người khác làm của riêng thì đó là đạo văn, là ăn cắp. Quan điểm thì khác, có thể hình thành nhờ việc học hỏi ý tưởng của người khác, và như vậy thì không phải là đạo văn.” (Nguyễn Tâm Bảo)

    Bác Nguyễn Tâm Bảo đã đề ra một tiêu chuẩn khá mới mẻ trong việc quyết định xem thế nào là đạo văn và thế nào là không. Nhưng tôi e rằng tiêu chuẩn này của bác NTB đã xóa mờ ranh giới giữa đạo văn và không đạo văn một cách rất khiên cưỡng. Bởi vì, sự phân biệt giữa ý tưởng (idea) và ý kiến hay quan điểm (opinion) như bác NTB chủ trương là quá chi li, thiếu tự nhiên, không hợp lý, và khó chấp nhận.

    Thử hỏi, theo cách hiểu thông thường trên thế giới hiện nay thì “đạo văn là gì ?” . Câu trả lời, theo Wikipedia, trong mục Plagiarism, như được định nghĩa trong cuốn tự điển Random House Compact Unabridged Dictionary 1995 là như sau: “Đạo văn là việc sử dụng hay bắt chước gần giống ngôn từ và tư tưởng của một tác giả khác và trình bày chúng như là công trình độc sáng của chính mình” (Plagiarism is the use or close imitation of the language and thoughts of another author and the representation of them as one’s own original work). Nên nhớ là trong định nghĩa này, chữ TƯ TƯỞNG (thoughts) bao gồm cả Ý TƯỞNG (idea) và Ý KIẾN hay QUAN ĐIỂM (OPINION) chứ hoàn toàn không tách biệt rạch ròi sự khác nhau giữa hai ý niệm này như bác NTB chủ trương.

    Áp dụng định nghĩa “đạo văn” nói trên, và đọc kỹ những bằng chứng hùng hồn do tác giả Nguyễn Tôn Hiệt nêu ra, tôi nghĩ bất cứ ai có đầu óc công bằng và khách quan đều phải thừa nhận rằng ông Ngô Tự Lập đã đạo văn. Bởi vì, có quá nhiều chỗ ông Ngô Tự Lập đã sử dụng y chang NGÔN TỪ và TƯ TƯỞNG của hai tác giả Brent Hayes Edwards và Alain Guillemin mà không nói rõ (acknowledge) là của họ, và mặc nhiên xem đó như là của chính mình.

    Điều tức cười nhất mà tôi thấy là ông Hồ Chí Minh, người mà ông Ngô Tự Lập đã cất công viết các bài ca tụng (và, tiếc thay, qua đó ông đã bị tác giả Nguyễn Tôn Hiệt vạch trần, chê trách là đạo văn), oái oăm thay, cũng lại là một kẻ đạo văn qua nhiều tác phẩm, trong đó có bài thơ chữ Hán NGUYÊN TIÊU nổi tiếng của ông. Như tác giả Trần Văn Giang phân tích trong bài Đọc bài thơ “Nguyên tiêu” của Hồ Chí Minh, ông Hồ đã “copy and paste” CẮT DÁN nhiều câu thơ của nhiều tác giả Tàu và Ta, và sửa đổi đôi chút để biến chúng thành thơ của ông ta.

  12. Trương Đức viết:

    “Tôi hiểu rằng không có gì đẹp hơn, không có gì cao cả hơn, không có gì cộng sản hơn là: Sự Thực không tô điểm, Sự Thực trần truồng. Và cũng không có gì xấu hơn, không có gì yếu ớt hơn, phi cộng sản hơn là Sự Thực tô điểm, Sự Thực mặc áo hồng, áo xanh, áo hoa. (Ghi 1954-1960)“(Trần Dần (1926-1997))

    Nhìn vào bài viết đã bị/được “tô điểm, mặc áo hồng, áo xanh, áo hoa” của Ngô Tự Lập, và với châm ngôn “văn là người”, tôi còn chỉ biết dùng dòng suy nghĩ trích trên đây của cố nhà thơ Trần Dần để nói lên đánh giá của mình về “con người” Ngô Tự Lập.

  13. Trần Việt viết:

    Ngô Tự Lập có thể là một điển hình cho thân phận bi hài của một số người có học và có khả năng tại Việt nam thời ngay sau hậu chiến. Có điều kiện để tiếp cận với thế giới văn minh, có điều kiện để có một đời sống nghề nghiệp và kinh tế độc lập, nhưng vẫn lấn bấn, không dám dứt khỏi những danh hiệu, vị thế do chế độc độc đoán mời gọi (với những điều kiện thành hoặc bất thành văn phải phục vụ cho mục tiêu chính trị của chế độ.)

    Một vài nét riêng về Ngô Tự Lập : Từng là thủy thủ viễn dương, từng có những khát khao đẹp (tự tổ chức để làm tổng tập về những tác phẩm văn học đoạt giải Nobel sang tiếng Việt,…), biết nhiều sinh ngữ, có khiểu viết và làm thơ, đã qua những khóa học sau đại học tại Pháp, Mỹ, hiện là giảng viên tại một trường đại học lớn ở Việt nam, là lãnh đạo của Quĩ Phan Chu Trinh (một quĩ được cho là độc lập với nhà nước hiện nay), gần đây thường có những bài viết hoặc bài giới thiệu sách có vẻ nghiêm túc và sang trọng.

    Nhưng chỉ riêng một chi tiết là Ngô Tự Lập bỏ thời gian ra để viết bài ca ngợi Hồ Chí Minh trong thời điểm đất nước đang nhiễu loạn như hiện nay đã cho thấy sự tầm thường và đáng thương của tác giả. Trên thực tế thì vẫn còn nhiều người ở Việt nam yêu và ca ngợi Hồ Chí Minh thực sự, nhưng mang danh một trí thức thời @ mà lại chỉ có bài ca ngợi Hồ Chí Minh thì khó có thể chấp nhận được. Và nếu người đó còn đạo văn nữa thì cũng không phải là điều khó hiểu.

    Tuy nhiên, tương lai có thể sẽ có một Ngô Tự Lập đẹp (thật sự) hơn so với hôm nay.

  14. Camillia Ngo viết:

    “Nguyễn Ái Quốc được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất” – (Alain Guillemin)

    Chỉ cần thêm hai chữ “cũng phải” (đầy quyền uy!) thì biến ngay thành luận điểm của Ngô Tự Lập:

    “Nguyễn ái Quốc “cũng phải” được coi là một trong những nhà văn Pháp ngữ Việt Nam không những sớm nhất mà còn thành công nhất” – (Ngô Tự Lập)

    Ghê gớm thay trí thức XHCN!

  15. Nguyễn Tâm Bảo viết:

    Có lẽ cần phân biệt cho rõ giữa ý tưởng (idea) và ý kiến hay quan điểm (opinion). Nếu ai đó ăn cắp một ý tưởng mới mẻ (novelty) và độc đáo (originality) của người khác làm của riêng thì đó là đạo văn, là ăn cắp. Quan điểm thì khác, có thể hình thành nhờ việc học hỏi ý tưởng của người khác, và như vậy thì không phải là đạo văn.

    Ngoài ra cũng cần phân biệt giữa một công trình nghiên cứu đăng trên một tạp chí chuyên ngành với một bài báo đăng trên một tờ báo đại chúng. Công trình nghiên cứu chứa đựng những ý tưởng và phát kiến mới mẻ. Còn bài báo đại chúng là để chuyển tải ý tưởng và phát kiến độc đáo trên đến độc giả thông thường.

    Hai bài viết của ông Ngô Tự Lập đều là hai bài viết cho đại chúng chứ không phải những công trình nghiên cứu. Những điều mà ông Lập trình bày có thể xem là quan điểm riêng của ông ta, nhờ việc học hỏi từ hai nhà nghiên cứu Alain Guillemin và Brent Hayes Edwards. Đó là cách viết báo thông thường chứ không có gì đáng để buộc tội là đạo văn cả.

    Tôi nghĩ ông Nguyễn Tôn Hiệt không công bằng, thậm chí có ác ý, cố tình bới bèo ra bọ để lăng mạ ông Ngô Tự Lập.

1 2
  • talawas - Lời tạm biệt

  • Nói lời chia tay sau 9 năm tồn tại, chúng tôi thiết tha hi vọng vào sự ra đời của những mô hình báo chí và truyền thông mới, thực hiện bởi những người được trang bị những khả năng và phương tiện mà chúng tôi đã không thể có, với cùng một nhiệt thành phấn đấu cho một nền báo chí tự do cho Việt Nam… đọc tiếp >>>