“Đọc Tim O’Brien ở Hà Nội”
11/04/2010 | 1:05 chiều | Chức năng bình luận bị tắt ở “Đọc Tim O’Brien ở Hà Nội”
Category: Thời sự / Spectrum
Bài “Đọc Tim O’Brien ở Hà Nội” của ký giả Matt Steinglass đăng trên tờ The New York Times chủ nhật ngày 4 tháng Tư, bản dịch của Nguyễn Thị Hải Hà, đăng trên Tạp chí Da Màu, có đoạn:
“Ở một mức độ nào đó, sự lạ lẫm này bắt nguồn từ việc kiểm duyệt. Việt Nam hôm nay trên nhiều phương diện đã là một xã hội cởi mở; người Việt có thể lướt mạng (tuy nhiện bạn có thể bị cầm tù nếu viết blog về đề tài chính trị), các chương trình truyền hình ngoại quốc tràn lan vào Việt Nam qua hệ thống vệ tinh và đường dây cáp, những bộ phim lậu được lưu chuyển công khai. Nhưng khi nói về sách in, guồng máy kiểm duyệt cũ của chế độ Cộng sản vẫn còn đó, bất di bất dịch.
Nhưng kiểm duyệt chỉ là một phần của vấn đề. Người Việt dường như rất hững hờ với quan điểm của người ngoại quốc về chiến tranh Việt Nam. Thí dụ như “Người Mỹ Thầm Lặng” của Graham Greene, dù đã được dịch ra, hầu hết người Việt Nam tôi có dịp nói chuyện đều không thích nó. Họ cho rằng nhân vật người Việt của quyển sách, cô Phương xinh đẹp, có vẻ thấp hèn với bản tính thụ động của cô. Sự hững hờ này lan truyền cả đến phim ảnh. Bạn có thể mua phim “Apocalypse Now” (“Giờ Khải Huyền”) ở bất cứ tiệm bán DVD nào ở Hà Nội, nhưng ngay cả những người sành điệu phim ảnh mà tôi đã nói chuyện vẫn chưa xem nó. Năm ngoái, một loạt rạp chiếu bóng trong cùng một công ty đầu tiên ở Việt Nam có hệ thống đa thính đường tân tiến, đã chiếu hai cuộn phim mà người ta tưởng đã không thể nào thoát mạng lưới kiểm duyệt: “Watchmen,” (“Những Người Canh Giữ”) trong phim này có đoạn chiếu một siêu nhân Hoa Kỳ giúp Nixon thắng chiến tranh Việt Nam, và “Tropic Thunder,” (“Sấm Nhiệt Đới”) một phim khôi hài chế nhạo những phim nặng phần thuyết giải về trách nhiệm Hoa Kỳ trong cuộc chiến Việt Nam như Platoon (Trung Đội). Cả hai phim này đều làm khán giả Việt ngáp dài.”
“Theo quan điểm của người Mỹ, điều dường như thiếu vắng trong văn học Việt Nam là sự hỗn loạn phi luân bắt buộc phải hiện hữu trong những câu chuyện về chiến tranh. Người Mỹ thường chỉ đề xướng những tác phẩm Việt Nam có phần nào đen tối và siêu thực. Tuyệt tác “Nỗi Buồn Chiến Tranh” của Bảo Ninh xuất bản năm 1991 (ra mắt độc giả Hoa Kỳ năm 1995) bao gồm cảnh tượng những cái chết vô nghĩa và lãng phí trên đường mòn Hồ Chí Minh, trình bày qua cách thức kể chuyện mỉa mai, không theo thứ tự thời gian, gợi nhớ cách viết của O’Brien hay “Catch-22” (Bắt -22) của Joseph Heller. Đối với những người lính Bắc Việt trong quyển tiểu thuyết này, cuộc sống trên núi non rừng rú cũng xa lạ và đáng sợ hãi như thân phận những lính Mỹ trong truyện của O’Brien.”
Bình luận
Không có bình luận (bài ““Đọc Tim O’Brien ở Hà Nội””)