Trần Minh Thảo – Hỏi Đỗ Ngọc Bích, là khả năng hay hiện thực?
02/05/2010 | 1:00 sáng | 5 Comments
Category: Báo chí - Truyền thông, Quan hệ Việt – Trung
Thẻ: BBC Việt ngữ > Đỗ Ngọc Bích
1. Đã hay sẽ?
Bài viết của Đỗ Ngọc Bích trên diễn đàn BBC Việt ngữ (“Một cách nhìn khác về tinh thần dân tộc”) gây ra phản ứng dữ dội của nhiều thành phần người Việt là do hai nhận định sau:
(1) “Việt Nam thực ra cũng là một phần trong da thịt Trung Quốc…”, “Việt Nam vẫn luôn là một phần của Trung Quốc…”
(2) “Người dân Việt Nam bắt nguồn từ Trung Quốc, vua Việt Nam cũng khởi tổ từ người Trung Quốc, coi vua Trung Quốc như anh như cha…”
Tranh cãi gay gắt còn là vì bằng cấp của tác giả bài viết, và có thể cũng vì bài viết đăng trên trang mạng có nhiều người Việt vào xem hàng ngày.
Dù gây phẫn nộ cho rất nhiều người Việt trong và ngoài nước thì bài viết nêu trên cũng “bạch hóa” một phần sự thật. Có một bộ phận người Việt tự hào có tổ tiên là người Trung Quốc hoặc đang toàn tâm, toàn ý phục vụ lợi ích của Trung Quốc ở Việt Nam. Ở một số thời điểm, có một vài ông vua Việt (lãnh đạo quốc gia Việt) coi vua (tập đoàn cai trị) Trung Quốc như cha anh và hành xử công việc trị nước với cung cách tôi thần của Bắc Kinh, thường phải bẩm báo, mà Trung Quốc cũng thường ra chỉ thị cho Việt Nam trên nhiều lĩnh vực quan trọng.
Bài viết xuất hiện ở thời điểm cũng làm cho nhiều người nghĩ rằng tác giả muốn góp ý về đường lối cách mạng định hướng xã hội chủ nghĩa với Đại hội Đảng sẽ diễn ra vào đầu năm sau.
2. Tình cảm, lý trí, lợi ích dân tộc?
Trước những phản ứng gay gắt của nhiều người với tác giả bài viết, với cả Ban Việt ngữ BBC (thậm chí bị coi là có cùng quan điểm với tác giả), Đỗ Ngọc Bích đã có lời xin lỗi: “Tôi thấy rõ ràng mình cần phải nói một lời xin lỗi chân thành nhất đối với các độc giả vì đã vô tình xúc phạm đến tình cảm dân tộc của chính đồng bào mình”.
Bài viết xúc phạm cái gì? Tình cảm, lý trí, lợi ích của dân tộc hay cả ba thứ ấy? Tình cảm dân tộc là thứ nhạy cảm, dễ bị kích động. Một thể chế hủ bại cũng có thể to tiếng nói về lòng tự tôn dân tộc và do đó kéo dài được sự thống trị. Đúng thế, nhưng cách tác giả trình bày lại hàm ý nếu xét về lý và lợi thì bài viết ấy lại là nên? Tôi thấy chỉ có một số ít phản ứng cho thấy bị xúc phạm tình cảm dân tộc. Phần lớn khác (nhiều máu lạnh hơn chăng?) lại cho thấy tác giả bị phản đối vì đã bất chấp lý và lợi của dân tộc Việt Nam, hoặc tác giả bài viết không xét đến lý và lợi của dân tộc Việt khi viết bài này.
Một số người Việt muốn tác giả cho biết: Việc nhận “cha anh” hiện nay đã xảy ra rồi hay sắp xảy ra hay không bao giờ?
3. Những câu hỏi khác
Biện hộ hay tố cáo?
Theo tôi, nếu tác giả lược bỏ một vài ý thì bài viết trở thành bản cáo trạng chính trị cực kỳ nghiêm trọng. (Do đó mới có các phản bác trên vài tờ báo chính thống trong nước về bài viết, về tác giả và cả Ban Việt ngữ BBC?)
Bài viết tố cáo cái gì? Đảng và nhà nước Việt Nam hiện nay đã theo đúng truyền thống (theo tác giả bài báo), coi đất nước Việt Nam là một phần của Trung Quốc, coi tập đoàn lãnh đạo Trung Nam Hải là cấp trên (cha anh) phải xin chỉ thị, ý kiến, phải chấp hành mệnh lệnh. Dẫn chứng cho tình trạng Việt Nam đã trở thành nội thuộc của Trung Quốc này thì nhiều. Sự hiện diện rất gian nan của trang Bauxite Việt Nam chỉ là một bằng chứng nhỏ nhưng sắc nét.
Tác giả bài viết biện hộ cho điều đã xảy ra rồi hay sắp xảy ra? Tôi thấy bài viết là lời biện hộ hoặc là bản cáo trạng cho việc đã xảy ra rồi, không còn là nguy cơ nữa. Vậy nó là bản cáo trạng hay lời biện hộ?
Nhiều nước Trung Quốc nhỏ?
Nếu Việt Nam về với Trung Quốc là mong muốn của tác giả và nhiều người Việt khác thì nảy ra vấn nạn thứ hai: Có phải Trung Quốc là chỗ dựa vững chắc, là lựa chọn duy nhất đúng cho Việt Nam phát triển bền vững, văn minh, lành mạnh, giữ được độc lập chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ? Vấn nạn này giống với hành động mở cánh cửa đã mở vì tác giả bài viết minh nhiên không coi trọng độc lập, chủ quyền và toàn vẹn lãnh thổ, bởi theo tác giả thì Việt Nam là một phần của Trung Quốc, không phải là một quốc gia. Đã không phải là một quốc gia thì không có vấn đề độc lập tự chủ, toàn vẹn lãnh thổ… Như vậy nên chăng có một trưng cầu dân ý, hỏi người dân có coi Việt Nam là một quốc gia hay chỉ là “bãi hoang chim ỉa”, ai muốn làm gì thì làm. Nếu có cuộc trưng cầu dân ý như vậy thì tác giả chọn lá phiếu nào? Và quyết tâm về với “nước mẹ” chỉ là vì nguồn gốc, truyền thống lịch sử (theo Đỗ Ngọc Bích)… hay còn gì khác nữa?
Gợi ý cho vấn nạn: Đảng Cộng sản Trung Quốc khẳng định rằng cuộc cách mạng vô sản đã giải phóng nông dân thoát khỏi kiếp nông nô kéo dài hàng nghìn năm. Trung Quốc trở thành nhà nước dân chủ vĩ đại. Họ còn nói, mục đích Trung Quốc đến Tây Tạng là để giải phóng người Tây Tạng khỏi sự cai trị kiểu chủ nô của nhà nước phong kiến thần quyền. Hiện nay nông dân Tây Tạng là người hoàn toàn tự do dưới sự quản lý của Trung Quốc dân chủ nhân dân.
Phải chăng nhân dân Trung Quốc đã được giải phóng khỏi kiếp nô lệ? Nông dân Trung Quốc không còn là tá điền làm thuê? Nhà nước Trung Quốc đã đoạn tuyệt với truyền thống phát canh thu tô kiểu chủ đất, nông nô thời phong kiến trên hai ngàn năm? Phát triển đất nước với quan hệ kiểu mới – còn gọi là dân chủ kiểu Trung Quốc – như vậy thì có bền vững, sẽ không còn diễn ra các cuộc khởi nghĩa nông dân, thay ngôi đổi chủ? Xã hội đó sẽ là “thiên quốc đại đồng”?
Giả định Trung Quốc trở thành một liên bang (cũng là chủ trương ghi trong Hiến chương 08 của các trí thức Trung Quốc), thậm chí là “tam phân ngũ lập” thì tốt hơn cho Trung Quốc, Việt Nam và nhân loại nói chung? Nhiều Trung Quốc nhỏ thì nhân dân Trung Quốc mới có tự do, dân chủ thực sự, mới có sự phát triển bền vững, văn minh, lành mạnh? Những Trung Quốc nhỏ sẽ thủ tiêu mô hình xã hội hủ bại hiện nay? Nếu có một sự li khai như vậy, chẳng hạn Trung Quốc chia hai, lấy sông Hoàng Hà làm ranh giới cho hai quốc gia Hoa Nam, Hoa Bắc, có thể có cả Hoa Đông, Hoa Tây thì tác giả nghĩ sao? Hai hay nhiều Trung Quốc thì Trung Quốc sẽ phát triển tốt hơn hay xấu hơn? Do đó mà thế giới ổn định hơn hay rối loạn hơn? (“Tam phân ngũ lập” để cho Trung Quốc văn minh, hạnh phúc, thế giới hòa bình, ổn định… là giải pháp của học giả Hồ Hữu Tường, một nhân sĩ Nam bộ đã qua đời, từ những năm 50, 60 của thế kỷ trước, ở miền Nam.)
Nếu tác giả bài viết trả lời rốt ráo câu hỏi này trước khi viết bài báo nói trên thì thuyết phục hơn: Trung Quốc liên bang sẽ tốt hơn hay xấu hơn cho chính họ, cho Việt Nam và cho cả thế giới? Tôi nghĩ có nhiều Trung Quốc nhỏ thì người dân Trung Quốc sẽ hạnh phúc hơn, dân chủ hơn, văn minh hơn. Một quốc gia 1,3 tỉ dân mà phân hóa giàu nghèo, vùng miền rất khốc liệt như hiện nay thì tất yếu tập đoàn cầm quyền trung ương sẽ phải thi hành chính sách đàn áp, chia rẽ, mua chuộc nhân dân với bộ máy kềm kẹp khổng lồ được quyền làm mọi thứ để bảo vệ chế độ (do đó mà đạo đức, phong hóa suy đồi?) và chính sách mị dân với thứ chủ nghĩa dân tộc nước lớn hung hăng đe dọa chiến tranh rất bệnh hoạn nhằm lừa mị, đe dọa nhân dân của chính họ, trước hết là dân nghèo. Chính sách đó là nhất quán của các loại chính quyền Trung Quốc từ hơn hai ngàn năm nay. Nội thuộc Trung Quốc thì người Việt được ưu đãi hơn người Hoa chăng? Nhóm người Việt nào được ưu đãi?
Chỗ dựa Hoa Kỳ?
Cũng là phương thức tìm chỗ dựa để phát triển, bảo vệ đất nước, có người như tiến sĩ Cù Huy Hà Vũ thì cho là Việt Nam nên làm bạn với Hoa Kỳ. Nếu xảy ra quan hệ như vậy thì tốt hay xấu? Hay liên minh Trung – Việt để chống “kẻ thù chung” – là phần thế giới còn lại – sẽ tốt hơn?
Lựa chọn chỗ dựa để xây dựng và bảo vệ đất nước của người này và người kia, giữa cai trị và bị trị, của người Việt trong và ngoài nước, theo tôi có một sự khác nhau căn bản. Đó là vấn đề phát triển bền vững, dân chủ, văn minh, lành mạnh, độc lập chủ quyền, toàn vẹn lãnh thổ. Nếu không dựa trên những tiền đề như vậy thì coi việc nước giống việc nhà, thứ gì cũng đem đi cầm cố, mua bán, cho thuê, thế chấp được, miễn là tầng lớp “ưu tú” vẫn giữ được đặc quyền đặc lợi.
4. Quyền lực cai trị
Nếu cho rằng những sự việc mà bài viết của Đỗ Ngọc Bích “tiết lộ” là chưa xảy ra, là sai trái và cần ngăn chặn thì cần làm nhiều hơn là những việc như mua sắm vũ khí, tuyên bố vài lời, cấm cản người dân bày tỏ nguyện vọng, chính kiến, thản nhiên nhìn người ta “tuần tự nhi tiến” trên mọi địa bàn, trên mọi lãnh vực. Phải biết lựa chọn giữa mất nước và mất quyền cai trị đất nước. Quyền lực cai trị cũng nên lên tiếng chính thức về “quan điểm tôi tớ” của bài báo, thay vì để một vài tờ báo nói giúp; nên biết nhận sai lầm và biết xin lỗi nhân dân, để cho nhân dân bày tỏ ý chí độc lập tự chủ, quyết tâm giữ lãnh thổ toàn vẹn thì may ra… Cũng không nên cho rằng lễ hội, kỷ niệm, chào mừng… đình đám, hoành tráng này nọ sẽ làm cho người dân quên đi hiện trạng đất nước, mặc cho ai làm gì cứ làm. Dân có thể vui chơi, ăn no, mặc đẹp nhưng không nên nghĩ rằng vì vậy mà người dân vui lòng với quân cướp nước và kẻ bán nước.
Cám ơn tác giả bài viết đã mạnh dạn công khai một vấn đề gai góc trong quan hệ Trung – Việt.
Cám ơn diễn đàn BBC Việt ngữ đã cho đăng bài viết nêu ra vấn nạn hóc búa của Việt Nam ngày nay mà không chừng sự việc đã diễn ra như ý bài viết từ lâu rồi. Nếu bài viết đó không được công khai phổ biến thì làm sao chúng ta biết rõ bằng giấy trắng mực đen rằng ngày nay có một bộ phận người Việt “thấy sang (?!) bắt quàng làm cha” (có người đã nói: nhận giặc làm cha)?
Hãy chờ xem.
© 2010 Trần Minh Thảo
© 2010 talawas
Bình luận
5 Comments (bài “Trần Minh Thảo – Hỏi Đỗ Ngọc Bích, là khả năng hay hiện thực?”)
Tuy người Việt đã đánh đuổi được quân Trung Hoa ra khỏi nước để giành lấy độc lập tự chủ, nhưng sau hơn một ngàn năm đô hộ nước Việt, người Trung Hoa vẫn mang một số định kiến lạ lùng đối với người Việt.
Thứ nhất, cho đến thế kỷ 20, mà một nhà cách mạng dân chủ như bác sĩ Tôn Văn (1866-1925), đã nói với Khuyển Dưỡng Nghị (chính khách Nhật Bản): “Người Việt Nam vốn nô lệ căn tính. Ngày xưa họ bị chúng tôi đô hộ, ngày nay họ bị Pháp đô hộ. Dân tộc ấy không có tương lai.” Thật là một câu nói ngạo mạn!
Thứ hai, các nhà cầm quyền Trung Hoa tự cho rằng nước Việt là một phiên thuộc của Trung Hoa, một phần đất của Trung Hoa. Khi Pháp chiếm 6 tỉnh Nam kỳ Việt Nam, buộc triều đình nhà Nguyễn ký hòa ước năm 1874, Pháp báo hòa ước này cho triều đình nhà Thanh ngày 24-5-1875. Triều đình nhà Thanh trả lời rằng: “Chí Giao Chỉ tức Việt Nam bổn hệ Trung Hoa thuộc quốc.” (tạm dịch: “Từ Giao Chỉ đến Việt Nam vốn là thuộc quốc của Trung Hoa.”) Vì vậy nhà Thanh đòi hỏi Pháp phải thương thuyết với Trung Hoa về vấn đề Việt Nam.
Năm 1939, trong một tài liệu của Đảng Cộng sản Trung Quốc, tựa đề là “Cách mạng Trung Quốc và Đảng Cộng sản Trung Quốc”, lãnh tụ đảng là Mao Trạch Đông đã xác quyết: “Các nước đế quốc, sau khi đánh bại Trung Quốc, đã chiếm các nước phụ thuộc của Trung Quốc: Nhật chiếm Triều Tiên, Đài Loan, Lưu Cầu, quần đảo Bành Hồ, và Lữ Thuận, Anh chiếm Miến Điện, Bu tan, Hương Cảng, Pháp chiếm An Nam.”
Điều nhục nhã là trong khi Mao Trạch Đông xem Việt Nam lại là một nước phụ thuộc Trung Quốc, mà Đảng Cộng sản Việt Nam lại cầu viện Mao Trạch Đông để đưa Việt Nam vào tròng Trung Quốc.
Do những định kiến ưu quyền trịch thượng đối với Việt Nam, các nhà cầm quyền Trung Quốc luôn luôn có dã tâm thôn tính Việt Nam, mà không để cho người Việt yên sống hòa bình.
Đồng ý với quan điểm của tác giả.
Và tôi cũng có vài lời ngắn gọn với những ai phê phán bà Bích:
Dù bà Bích có làm sao (điên khùng, uyên bác, non nớt chính trị, non nớt hiểu biết kỹ năng nghiệp vụ báo chí…v v ..) thì đây cũng là quyền tự do ngôn luận. Người ta chỉ có thể phản hồi lại điều bà này viết cũng như phát ngôn, chứ ko ai có quyền cấm bà Bích nói. Đó là tự do báo chí, và cái đúng đắn sẽ được nhiều người ủng hộ, cái sai sẽ được tẩy chay ko ai theo.
Tại sao người Việt trong nước lẫn hải ngoại đều ko thể học cách tư duy tự do ngôn luận như vậy nhỉ? Bấy lâu thấy mọi người rùm beng đả đảo bà Bích trên mạng mà HBT thấy nhàm. Chém cái bà ngồi ở Mỹ thì được tích sự gì nhỉ. Khi đã ko thể đối mặt với chính cái hiển hiện có thực trong nước VN, biết sai biết tệ nạn mà ko thèm nói thì nói cái bà ngồi cách mình cả ngàn dặm có được ích lợi gì ko?
Câu trả lời là: phản đối bà Bích chẳng được lợi ích gì cả, chỉ rước bực bội thêm vào mình. Khổ mình chứ khổ ai. Mà cuộc sống ngột ngạt trong nước vẫn bủa vây xung quanh với người dân VN đang sống trong xã hội Cộng Sản đó, chẳng thể giải quyết cái gì, chẳng thể cải thiện được việc gì.
[…] Trần Minh Thảo: Hỏi Đỗ Ngọc Bích, là khả năng hay hiện thực? (talawas). Qua […]
CHUYỆN … CHẲNG VUI
„chuyện vui“ chẳng „dính líu“ chút gì với „chuyện này“!
– Bài chủ là kết quả nâng cao tư duy theo cung cách „lật đi lật lại vấn đề“ („um den Ecken denken“) sau khi các phản biện bài viết của cô Đỗ Ngọc Bích đã qua cao trào. Tác giả dẫn ra những hiện tượng rất dễ liên hệ với thực tại.
– „Chuyện vui“ chỉ thỏa mãn sự vui của người kể chuyện bằng việc trưng ra mấy câu chửi xéo, trong khi nội dung lại chứng tỏ ông NĐM không quan hệ, hiểu biết gì Tàu!? Và cái máy đưa ra thông tin cho 10 năm tới chỉ là … tào lao!
– Áp dụng cung cách của tác giả bài chủ thì ông NĐM lại phải cám ơn độc/(phản hồi) giả.
Đọc được một mẩu chuyện vui trên internet với nội dung sau đây, hình như có dính líu chút ít về chuyện nầy:
Nông Đức Mạnh sang Úc, được mời tới thăm một xưởng chế tạo điện toán. Kỹ sư trưởng biểu diễn cho Mạnh thấy hiệu quả của chương trình:
– Này nhé, chương trình điện toán của tôi có thể hỏi bất cứ điều gì. Thí dụ tôi hỏi máy “Tương lai của nước Pháp sẽ ra sao trong hai mươi năm tới?”. Lập tức máy sẽ in ra mấy chục trang cho biết về tương lai của nước Pháp bằng chính ngôn ngữ của quốc gia họ mới hay chứ!
Mạnh tỏ ý không tin, nhưng nóng ruột quá hỏi lại:
– Đâu ông thử hỏi xem VN trong 10 năm tới sẽ ra sao?
Kỹ sư trưởng bấm máy. Máy in ra mấy chục trang báo cáo về VN 10 năm tới. Kỹ sư trưởng cầm xấp giấy lên đưa cho Mạnh và nói:
– Đó! Ông đọc thử xem
Mạnh cầm xấp giấy lật qua lật lại rồi lắc đầu:
– Chết mẹ! Đọc không được! Toàn chữ Tàu không thôi!